Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2012/5104 K.2012/10210

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "taraf tapularının yöntemince uygulanarak kapsamlarının belirlenmesi, davacıların dayandığı tapu kaydının dava dışı 2168, davalıların dayandığı tapu kaydının ise dava dışı 26 parsel sayılı taşınmaza revizyon gördüğünün göz önüne alınması, davacıların dayandığı 1936 tahrir yıllı 287 ve 293 tahrir numaralı vergi kayıtlarının uygulanarak kapsamlarının belirlenmesi, çekişmeli taşınmazların bulunduğu bölgede toprak komisyonu çalışması yapılması nedeniyle taşınmazların toprak komisyonu çalışmaları sırasındaki durumunun belirlenmesi,

taşınmazlar üzerinde sürdürülen zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve süresinin araştırılması" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davacılar ...ve ...'ün çekişmeli 66 parsel sayılı taşınmaza yönelik davalarının reddine, 66 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline, davacılar ...ve ...'ün çekişmeli 68 parsel sayılı taşınmaza yönelik davalarının kabulüne, 68 parsel sayılı taşınmazın eşit paylar ile davacılar adına tesciline, müdahil Hazinenin davasının reddine, müdahil ... yönünden mahkemenin görevsizliğine karar verilmiş; hüküm, müdahil hazine vekili, davalı ... ...mirasçıları vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre tarafların sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak.

Mahkemece, çekişmeli 66 parsel sayılı taşınmazın davalının dayanağı olan tapu kaydının kapsamında ve zilyetliğinde olduğu, çekişmeli 68 parsel sayılı taşınmazın ise, davacı tarafın dayandığı tapu kaydının kapsamında ve davacı tarafın zilyetliğinde olduğu gerekçesiyle hüküm kurulmuştur.

Ancak, davacının dayanağı tapu kaydı miktarından fazla olarak dava dışı 2168 parsel sayılı taşınmaza uygulandığı, davacı tapu kaydının 66 parsel sayılı taşınmazı kapsadığı hususunun kanıtlanamadığı, davacı dayanağı tapu kaydının sınırları itibariyle her yerde bulunabilen sınırlardan olduğu gözetilmeyerek davacı dayanağı tapu kaydına değer verilmesi isabetsiz olduğu gibi davalının dayanağı olan değişebilir sınırlı tapu kaydının, miktarından fazla olarak dava dışı 26 parsel sayılı taşınmaza uygulandığı ve tesbitin kesinleştiği gözetilmeyerek,

bu tapu kaydının dava konusu 66 parsel sayılı taşınmazı kapsadığının kabulünde de isabet bulunmamaktadır.

Ne var ki, davacı 287 ve 293 tahrir numaralı vergi kayıtlarına da dayandığı halde bu kayıtlar yöntemince uygulanarak kapsamları belirlenmemiş, taşınmazların niteliği ile ilgili olarak alınan orman ve zirai bilirkişi raporları arasındaki çelişkiyi giderecek şekilde ve taşınmazların toprak analizlerini ve bitki örtülerini içerir tarzda bilimsel verilere dayalı 3 kişilik uzman orman ve ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan rapor alınmamış, tespit bilirkişileri dinlenilmemiş, 1/25000 ölçekli memleket haritası, amenajman planı ve hava fotoğrafları getirtilip mahalline uygulanmak suretiyle kısaca,

davacı ve davalı taraf yararına zilyetlikle iktisap şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği hususu araştırılmamıştır.

Sağlıklı sonuca varılabilmesi için, 1/25000 ölçekli memleket haritası, amenajman planı ve hava fotoğrafları getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle; aynı yönteme göre tesbit edilecek taraf tanıkları, tespit bilirkişileri, ziraatçı ve ormancı bilirkişi huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi, tespit bilirkişileri ve taraf tanıklarından, zilyetliğin sürdürülüşü ile ilgili olarak, taşınmazların geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, öncelerinin orman, mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı, taşınmazların devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması halinde imar ve ihyaya konu edilip edilmediği,

imar ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, taşınmazların sınırında fundalık bulunması nedeniyle 3 kişilik ziraatçı ve 3 kişilik ormancı bilirkişi kurulundan önceki keşif sonucu dosyaya ibraz edilen ziraat bilirkişi ve ormancı bilirkişi raporlarındaki bulguların ve özellikle 16.8.1989 tarihli zirai bilirkişi raporunda belirtilen hususların değerlendirilerek,

taşınmazların niteliği hususunda bilimsel verilere dayalı taşınmazların toprak analizini, bitki örtüsünü ve niteliğini belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, 1/25000 ölçekli memleket haritası, amenajman planı ve hava fotoğrafları getirtilip mahalline uygulanmak sureti ile taşınmazlar üzerinde sürdürülen zilyetliğinin başlangıç tarihi ile zilyetliğin sürdürülüş biçimi yöntemince araştırılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli,

alınan beyanlar ile önceki keşiflerde dinlenen mahalli bilirkişi ve tespit bilirkişilerin beyanları arasında çelişki ortaya çıktığı takdirde giderilmeye çalışılmalı, taşınmazların hangi tarihte imar planı kapsamına alındığı hususu belirlenmeli, çekişmeli taşınmazların bütün yönlerinden gösterir fotoğrafları çektirilmeli, fen bilirkişiye keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.