Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2012/6109 K.2012/9077

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında Ilıca Köyü çalışma alanında bulunan 111 ada 3 parsel sayılı 2.593,92 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı ... adına tespit edilmiştir. Davacı ... taşınmazın irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşmı zilyetliği nedeniyle adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece davanın reddine ilişkin karar Dairemizin 07.04.2009 tarih 2009/2487-2357 Esas ve Karar sayılı ilamı ile davacının keşif gününden haberdar edilmemesi ve davacı tanıklarına keşif gün ve saatini bildirir davetiye tebliğ edilmemesi nedeniyle bozulmuştur. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın reddine, çekişmeli taşınmazın tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, mahalli bilirkişi...'in ilk keşifteki beyanına değer verilerek davanın kanıtlanamadığı gerekçesi ile hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır. Mahkemece verilen ilk karar davacının keşiften haberdar edilmeyip tanıklarına davetiye çıkarılmadan davacının davasını ispatlama olanağı sağlanmadığı gerekçesi ile davacı ... lehine bozulmuştur.

Bozma ilamına uyuduğu halde, sonraki keşifteki beyanların baskı altında verildiği gerekçesi ile usulüne uygun olmadığı kabul edilen önceki keşfe itibar edilerek hüküm kurulması isabetsizdir. Yine mahkemece mahallinde yapılan keşifte beyanına başvurulan mahalli bilirkişi ve tanıklar, taşınmaz üzerinde davacı tarafça sürdürülen zilyetlik hususunda çelişkili beyanlarda bulunmuşlar ancak, mahkemece beyanlar arasındaki çelişkinin giderilmesi yoluna gidilmemiştir.

Taraflar arasındaki ihtilaf çekişmeli taşınmazların davacı ve davalılar ile onların murisleri tarafından ortak kullanılıp kullanılmadığı, kullanılmıyor ise taraflardan hangisi lehine zilyetlikle iktisap şartlarının oluştuğu noktasındadır.

Sağlıklı sonuca varılabilmesi için, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle; aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları ile önceki keşiflerde dinlenen mahalli bilirkişi, tespit bilirkişileri, taraf tanıkları huzuruyla keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, alınan beyanlar ile önceki keşiflerde dinlenen mahalli bilirkişi ve tespit bilirkişilerin beyanları arasında çelişki ortaya çıktığı takdirde giderilmeye çalışılmalı, taraflar arasında mirasçılık ilişkisi olup olmadığı da belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.