Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2012/8171 K.2012/11826

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro komisyon tutanakları ile 130 ada 5 ve 6; 135 ada 1 parsel sayılı 25515.31, 20757.31 ve 13328.97 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, öncesi ... oğlu ... ...'a aitken 1970 yılında ölümü ile mirasçılarına intikal etmesi üzerine, mirasçılarından kızı ... ile Oğlu ... kızı ...'un paylarını ... oğulları ..., ... ve ...'a devrettikleri; muris ... ...'un ölümünden sonra eşi ... tarafından bu yerler çocukları arasında bölüştürülmüş ise de oğlu ...'un doğuştan zeka özürlü olması nedeniyle bu taksimin geçerli olmadığı açıklanarak elbirliği mülkiyet şeklinde ... evlatları ... ve ... ile ... evlatları ..., ... ve ... adlarına tespit edilmiştir.

130 ada 5 parsel sayılı taşınmazın beyanlar hanesinde üzerindeki kargir ev ve kargir ahırın ... oğlu ...'a, 130 ada 6 parsel sayılı taşınmazın beyanlar hanesinde ise üzerindeki kargir iki katlı evin ... oğlu ...'a ait olduğu belirtilmiştir. Davacı ... oğlu ..., irsen intikal taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak çekişmeli taşınmazların kendisi ile birlikte kardeşleri ... ve ... adına tescili istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne ve çekişmeli parsellerin eşit paylarla ... oğulları ..., ... ve ... adlarına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vasisinin vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; çekişmeli 130 ada 5 parsel sayılı taşınmazın ... oğlu ... ... tarafından üçüncü kişiden satın alınmış olması nedeniyle ... terekesine dahil olmadığı; çekişmeli diğer taşınmazlar ortak miras bırakandan kalıp terekeye dahil olmakla birlikte, taraflar arasında taksim edildiği gerekçesi ile yazılı şekilde karar verilmiştir.

Ne var ki, 130 ada 5 parsel sayılı taşınmazın öncesinde kime ait olduğu, üçüncü kişilerden miras bırakan ... oğlu ... ... tarafından mı, yoksa ... oğlu ... ... tarafından mı satın alındığı ve kimin terekesine dahil olduğu hususlarında tespit tutanağı ve komisyon tutanağı ile dinlenen yerel bilirkişi ve tanık sözleri arasında doğan çelişkiler yöntemince giderilmediği gibi tespite aykırı sonuca ulaşıldığı halde tüm tespit bilirkişileri de dinlenilmemiştir.

Öte yandan dosya ekinde bulunan Çarşamba Sulh Hukuk Mahkemesinin 2008/658-1218 sayılı vesayet dosyasının incelenmesinde; ... Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesinin 05.06.2008 tarihli sağlık kurulu raporu ile hafif derecede zeka geriliği bulunduğu bildirilen ... oğlu ...'a, oğlu ...'un vasi tayin edildiği anlaşılmaktadır.

Dinlenen yerel bilirkişi ve tanıklar ...'un doğuştan zeka özürlü olduğunu bildirdikleri halde; anılan dosya içinde bulunan sağlık kurulu raporunda hastalığın ne zaman başladığı, doğuştan gelip gelmediği hususunda bir açıklık bulunmamaktadır.

Yine, dosya içine getirtilen belgelerden, önce ...'un adına tespit edilmiş Biçme Köyü 117 ada 24 parsel sayılı taşınmazın 20.08.2008 tarihli komisyon tutanağı ile mirasçıları arasındaki pay satışları gözetilerek ... ...'un terekesine döndürüldüğü; köyde satılan yerle ... İl Merkezinde ...'a alındığı bildirilen ...

İlçesi Kılıçdede Mahallesi 7948 ada 2 parsel sayılı taşınmazın bodrum katı (1 numaralı) bağımsız bölüm olarak kayıtlı taşınmazın halen davacı ... oğlu ... adına kayıtlı olduğu görülmektedir. Dosya içinde, ... oğlu ...'a taksimin yapıldığı dönemde vasi tayin edildiğine ilişkin herhangi bir bilgi ve belge bulunmamaktadır.

Bazı yerel bilirikişi ve tanıklar, taksim aşamasında ...'un annesi ... tarafından temsil edildiğini bildirmişlerdir. ... ...'un ölüm tarihinde 18 yaşını doldurmuş ...'u velisi sıfatıyla annesi ...'nin temsil etmesi mümkün değildir.

O halde, taksimin geçerli kabul edilebilmesi için, taksim tarihinde ...'un zeka geriliğinin bulunmadığının veya annesi ...'nin kendisine vasi tayin edildiğinin ispatlanması zorunlu olup, ...'un halen sağ olması nedeniyle 2008 yılında ...'a vasi tayin edilmiş olan ...'un ve özellikle ... ... mirasçısı olmayan ... çocuklarının reşit oldukları tarihten itibaren, ...'un, taksimle...'a bırakıldığı belirtilen yerleri kullanmış olmalarının taksime geçerlilik sağlayacağına ilişkin mahkemenin kabulü de yerinde değildir.

Yetersiz araştırma, inceleme ve uygulama ile karar verilemez.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için; ...'un bildirilen zeka geriliğinin ne zaman başladığı, doğuştan gelip gelmediği ve iddia edilen taksim tarihinde zeka geriliğinin bulunup bulunmadığı hususunda sağlık kurulundan rapor alındıktan; varsa taksim ve sonraki arazi satışları sırasında ...'a vasi tayinine ilişkin onaylı vasi tayini kararı veya vesayet dosyası dosya içine getirtildikten sonra mahallinde yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte yerel bilirkişi kurulu, tüm tespit bilirkişileri ve taraf tanıkları hazır bulundurularak; öncelikle 130 ada 5 parsel sayılı taşınmazın öncesinde kime ait olduğu, üçünçü kişilere aitse ... oğlu ... ... tarafından mı yoksa ... oğlu ... ... tarafından mı satın alındığı; ... ile ... arasındaki yer değişiminin neden ve nasıl yapıldığı üçünçü kişiden alınan yer ... tarafından alınmışsa, taksimde ...'a neden üçüncü kişiden alınan yerin verildiği, mirasçılar arasındaki taksimin ne zaman ve nasıl yapıldığı,

taksim görüşmelerinde ...'u kimin temsil ettiği, o tarihte adı geçene yasal temsilci atanmış olup olmadığı gibi taraflar arasındaki uyuşmazlığı aydınlatmaya yarayacak hususlar tek tek ve olaylara dayalı olarak yerel bilirkişi ve tanıklardan sorulup saptanmaya çalışılmalıdır.

Yerel bilirkişi ve tanıkların sözleri arasında doğabilecek çelişkiler, gerektiğinde yüzleştirme yapılarak yöntemince giderilmeli; tespite aykırı sonuçlara ulaşılması halinde tüm tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilerek aykırılığın giderilmesine çalışılmalıdır.

Bundan sonra ...'un zeka geriliğinin doğuştan olması ve kendisinin taksim görüşmelerinde yetkili yerel temsilcisi tarafından temsil edilmemiş olması halinde taksimin geçerli olmayacağı; taksim sonrası ... payından yapılan satışın ... yönünden bağlayıcı olmayacağı; ...'da alınan evin tapu kaydının halen davacı ... oğlu ...'un adına kayıtlı olduğu, ... adına tespiti yapılmış 117 ada 24 parsel sayılı taşınmazın komisyon tutanağı ile terekeye döndüğü gibi olgular da gözetilerek, toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.