Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2012/9590 K.2013/80

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında ... Köyü çalışma alanında bulunan 128 ada 93 parsel sayılı 60.620,40 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tapu kaydı nedeniyle Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ... kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, taşınmazın adına tescili talebi ile dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, tapuda kayıtlı taşınmazların zilyetlikle kazanılamayacağı kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuştur.

Ancak tespite esas alınan tapu kaydının oluşumuna esas Toprak Tevzi Komisyonu tarafından düzenlenen belirtmelik tutanakları ile varsa, belirtmelik tutanağına esas alınan kayıt ve belgeler ile tevzi parseline ilişkin harita getirtilmemiş, Hazinenin dayanağı olan tapu kaydının kapsamı 3402 sayılı Yasa'nın 20/A maddesi uyarınca tevzi haritalarından yararlanılmak suretiyle saptanmamış, 3402 sayılı Yasa'nın 46/1. maddesi uyarınca tapu kaydının oluştuğu tarihe kadar 3402 sayılı Yasa'nın 14. maddesinde öngörülen koşulların davacı taraf yararına gerçekleşip gerçekleşmediği araştırmamıştır.

Bu tür eksik ve yetersiz soruşturmaya dayanılarak karar verilemez.

Doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle, çekişmeli taşınmaza ait Toprak Komisyonunca düzenlenen komisyon haritası, belirtmelik krokisi ve ekleri getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, aynı yönteme göre tespit edilecek taraf ve zilyetlik tanıkları, sağ olmaları durumunda belirtmelik bilirkişileri, önceki keşiflerde dinlenen mahalli bilirkişiler, tespit bilirkişileri, taraf tanıkları huzuruyla keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında dinlenilecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı; taşınmaz üzerindeki zilyetliğin hangi tarihte başladığı hususu tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirlenmeli, davalı Hazinenin dayandığı tapu kaydının oluşum sebebi, belirtmelik tutanağı incelenmek suretiyle tespit edilmeli.

Hazinenin dayandığı tapu kaydı ve haritasının kapsamı, kadastro paftasıyla ölçekleri eşitlenip

çakıştırılmak suretiyle 3402 sayılı Kadastro Yasası'nın 20/A maddesi gereğince haritasına göre belirlenmeli, teknik bilirkişiye çakıştırmalı bu uygulamayı gösterip, keşfi takibe imkan veren denetime elverişli ayrıntılı rapor ve kroki düzenlettirilmeli; davacının, taşınmazı 1999 tarihinde satın alarak eklemeli zilyet olduğu iddiası nedeniyle, taşınmazın Hazine tapusunun oluştuğu tarihe kadar 3402 sayılı Yasa'nın 14 ve 46/1. maddesinde belirtilen şartların oluşup oluşmadığının belirlenmesinde bu husus da dikkate alınmalı; bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.