Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/11412 K.2014/1193

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı M.. A..A.., H..A.., K..A..ve arkadaşları, B.. Köyü çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında ırmak yatağı niteliğinde tespit harici bırakılan taşınmazın bir bölümü hakkında imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak ayrı ayrı tescil istemiyle dava açmışlardır. Yargılama sırasında İ.. B.. ve H.. B.. aynı nedenlerle davaya katılmışlardır.

Mahkemece davalar birleştirilerek yapılan yargılama sonunda davacı H..A..yönünden davanın açılmamış sayılmasına, İ.. B.. ve H.. B.. yönünden davanın reddine, M..A..

A..ve K..A.. ile arkadaşları yönünden davanın kabulüne, 05.07.2004 tarihli fen bilirkişisi raporunda (A) harfiyle gösterilen 6.105,00 metrekare yüzölçümündeki bölümün yargılama sırasında ölen davacı M..A..A..mirasçıları adına, aynı raporda (B) harfi ile gösterilen 5.340,00 metrekare yüzölçümündeki bölümün yargılama sırasında ölen K..A.. ve arkadaşlarının mirasçıları adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, TMK'nın 713/1 ve 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 17. maddeleri gereğince açılan tescil isteğine ilişkindir. Dava konusu taşınmaz bölümü 1957 yılında yapılan tapulama sırasında ırmak yatağı niteliğinde tespit dışı bırakılmıştır.

Mahkemece çekişme konusu taşınmazın niteliğinin belirlenmesi için dava tarihinden öncesine ait hava fotoğrafları incelenmeksizin çekişme konusu taşınmazın niteliği itibariyle kazanılmaya elverişli olduğu kabul edilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

Doğru sonuca varılabilmesi için, taşınmazın dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ve iktisap evresine ilişkin üç ayrı tarihte çekilmiş hava fotoğrafları ve memleket haritaları tarihleri açıkça yazılmak suretiyle getirtilmeli, jeodezi veya fotogrametri mühendisi bilirkişiye stereoskop ile (yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda) inceleme yaptırılarak taşınmazın tespit tarihine göre 15-20-25 yıl öncesindeki niteliğinin ne olduğu, ırmak yatağı olup olmadığı, tarım arazisi olarak kullanılan yer olup olmadığı konusunda ayrıntılı rapor alınmalı;

jeoloji mühendisi, ziraat mühendisi ve kadastro fen bilirkişisinden oluşacak uzman bilirkişi kurulu marifetiyle taşınmaz başında yeniden yapılacak keşifte, uzman bilirkişilerden taşınmazın niteliği konusunda önceki raporları da irdeler şekilde ayrıntılı rapor alınmalı, raporlar arasındaki çelişki giderilmeli, taşınmazın ırmak yatağında kalıp kalmadığı, ırmağın yatak değiştirip değiştirmediği,

DSİ tarafından 1995 yılında yapılan şeddenin öncesinde ırmak yatağı ile arasında doğal ya da yapay sedde olup olmadığının, ırmak ıslah çalışmaları yapılıp yapılmadığı araştırılıp çekişmeli taşınmaz bölümü ve çevresini gösterir denetime elverişli harita düzenlettirildikten sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca ulaşılmalıdır.