Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/12120 K.2013/12090

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ... kadastro çalışma alanında bulunan ve sınırlarını belirttiği taşınmazın tescil harici bırakıldığını öne sürerek imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayalı olarak adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, fen bilirkişi tarafından hazırlanan rapor ve haritada (A) harfi ile gösterilen 84.929.02 metrekare yüzölçümündeki taşınmazın davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, taşınmaz üzerinde davacı lehine zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçe gösterilerek davanın kabulüne karar verilmiş ise de; hükme esas alınan Zirai bilirkişi ... raporunda taşınmazın 10-30 yaşları arasında değişen kapama fıstık bahçesi niteliğinde olduğu belirtmiş ise de dosya arasında bulunan fotoğraflardan çok geniş alanların üzerinde ağaçların bulunmadığı görülmekle rapor ile fotoğraflar arasında çelişki hasıl olduğu halde bu çelişki giderilmemiş, raporda ağaçların yaşlarına göre dağınık şekilde mi dikili olduğu yoksa guruplar halinde mi olduğu belirtilmemiştir.

Özellikle 10-15 yaşlarındaki ağaçların bulunduğu alanların imar-ihyasının ne zaman tamamlandığı, ne zaman tarıma geçildiği ayrıca değerlendirilmemiştir.

O halde mahkemece doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle; dava tarihinden geriye doğru iktisap evresi ve öncesini kapsayacak beşer yıllık ayrı tarihlere ait olmak üzere yüksek çözünürlüklü en az üç tane hava fotoğrafı Harita Genel Komutanlığından getirtilmeli, daha sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, üç jeodezi ve fotogrametri uzmanı ya da harita mühendisi ve 3 kişilik ziraat mühendisi kurulu ile keşif icra edilmelidir.

Taşınmazın başında icra edilecek keşif sırasında yerel bilirkişilerden taşınmazların öncesinin ne olduğu, taşınmazlar üzerindeki zilyetliğin başlangıcı, sürdürülüş biçimi, öncesinde tarla olarak kullanılıp kullanılmadığı, etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda jeodezi ve fotogrametri ya da harita mühendisi bilirkişilere inceleme yaptırılarak;

çekişme konusu taşınmazların, önceki ve şimdiki niteliğinin, imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığının ve tamamlandığının, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesi, ayrıca en eski ve en yeni uydu fotoğraflarında da yararlanılarak taşınmazın nasıl göründüğü, uydu fotoğrafları ile taşınmazın haritası çakıştırılarak açıklanması istenilmeli, 3 kişilik zirai bilirkişi heyetinden çekişmeli taşınmazın toprak yapısı ile komşu parsellerin toprak yapısı mukayese edilmesi, çekişmeli taşınmazın tarıma elverişli olup olmadığı,

ağaçların yaşlarına göre bölge bölge mi dikili olduğu saptanarak özellikle 10-15 yaşlarındaki ağaçların bulunduğu bölümlerin imar-ihyasının ne zaman tamalandığı, daha yaşlı ağaçların buluduğu bölümler ile aralarında imar-ihya, toprak yapısı açısından fark olup olmadığı hususlarında ayrıntılı rapor alınmalı, taşınmaz bölümlerinin değişik yönlerden çekilmiş fotoğrafları rapor ekinde sunulmalı, daha sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek karar verilmelidir.