Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/13158 K.2013/11724

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu Umurlar Köyü çalışma alanında bulunan 412 ada 1 parsel sayılı 500 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, tapu kaydı nedeniyle ve arsa vasfıyla Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacı ..., kadastro sonucu kendi adına tescil edilen 210 ada 5 parsel sayılı taşınmazı ile bir bütün olan bir kısım yerinin kadastro sırasında 4122 ada 1 parsel sayılı taşınmaz ve her iki taşınmaz arasında kalıp haritasında yol olarak gösterilen bölüm içinde kaldığını belirtip kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 412 ada 1 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişi raporunda (C) ve (D) harfleri ile gösterilen bölümlerinin tapu kaydının iptali ile bu bölümlerin ve haritasında yol olarak gösterilen taşınmazın fen bilirkişi raporunda (A) ve (B) harfleri ile gösterilen bölümlerin, davacı adına kayıtlı 210 ada 5 parsel sayılı taşınmaza eklenmek suretiyle tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro öncesi nedenlere dayalı tapu iptal ve tescil davası olup davacı, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanmıştır. Mahkemece, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin eklemeli zilyetlik yoluyla 25 yılı aşkın zamandır davacı tarafından kullanıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmişse de yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin niteliği ve zilyetlik süresi konusunda yöntemine uygun araştırma yapılmamış; bilirkişi ve tanık sözleri hava ve uydu fotoğrafları gibi objektif ve bilimsel verilerle denetlenmemiş, haritasında yol olarak gösterilen ve tapusuz olan taşınmaz bölümü yönünden 4721 sayılı TMK'nın 713/4, 5. maddesi uyarınca yasal ilanların yapılması gekertiği düşünülmemiş, 412 ada 1 parsel sayılı taşınmaza revizyon gören tapu kaydı getirtilerek uygulanmamıştır.

Eksik inceleme ve araştırmaya dayanılarak hüküm kurulamaz.

O halde, doğru sonuca ulaşabilmek için öncelikle tespit tarihinden geriye doğru yaklaşık 15, 20 ve 25 yıl önceki tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğrafları getirtilerek dosya arasına konulmalı; bundan sonra mahallinde, jeodezi ya da fotoğrametri uzmanı harita mühendisi bilirkişi, üç kişilik ziraatçi bilirkişi kurulu, üç kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıklarının katılımıyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşif sırasında yerel bilirkişi ve tanıklardan çekişmeli taşınmaz bölümlerinin öncesinin ne olduğu, davacı tarafça tasarruf edilip edilmediği, ilk kez hangi tarihte, kim tarafından ve ne şekilde kullanılmaya başlanıldığı, kimden kime ne surette intikal ettiği hususlarında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, beyanlar arasında çıkabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılarak giderilmeye çalışılmalıdır.

Harita mühendisi bilirkişiye, temin edeceği en eski ve yeni tarihli uydu fotoğrafları ile birlikte getirtilen hava fotoğraflarını bilimsel yöntemlerle inceleyerek çekişmeli taşınmazların konumlarını uygun bilgisayar programları ile uydu ve hava fotoğrafları üzerinde işaretlettirilmeli, bu fotoğrafların her birisinde taşınmazın niteliğinin ne olarak gözüktüğü hususlarında ve ayrıca, yerel bilirkişi, taraf tanıkları ve ziraatçi bilirkişilerce işaret edilecek hususlar olursa bunları da gösterir ve keşfi izlemeye olanak verir nitelikte ayrıntılı rapor ve harita düzenlettirilmeli;

ziraatçi bilirkişi kurulundan, çekişmeli taşınmazın öncesinin ne olduğu, halihazır niteliği, bitki örtüsü, kullanım şekli, öncesinin imar ve ihyaya muhtaç yerlerden olup olmadığı, öyle ise imar ve ihyanın hangi tarihte tamamlandığı gibi hususlarda harita mühendisince değerlendirilen hava ve uydu fotoğraflarını da dikkate almak suretiyle bilimsel verilerle desteklenmiş, denetime elverişli rapor düzenlemesi istenmeli, keşif sırasında Hazinenin tutunduğu tapu kaydı uygulanmalı, çekişmeli taşınmazı kapsaması halinde tapu kaydının tesis tarihi ve tesis şekli de dikkate alınarak davacı tarafı bağlayıp bağlamadığı üzerinde durulmalı;