Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/14265 K.2014/2168

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ: Kadastro sonucunda dava konusu ... ada ... parsel sayılı 28.638,51 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı D.. K.. adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı Hazine, tapu kaydına dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davacı Hazine'nin dayandığı toprak tevzi yolu ile oluşan tapu kaydının oluştuğu 27.12.1967 tarihinden geriye doğru davalı yararına taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilerek yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm vermeye yeterli değildir. Tablendikatifte ... parsel numarası ile maliki Hazine olarak gösterilen çekişmeli taşınmaz eylemli olarak 8 parsel sayılı mera parseline bitişiktir.

Ancak, Mahkemece, taşınmazın öncesinin mera olup olmadığı, bir başka ifade ile taşınmazın niteliği itibariyle zilyetlikle edinilebilecek yerlerden olup olmadığı konusunda usulüne uygun araştırma ve inceleme yapılmamış, taşınmazın kadim ya da tahsisli mera olup olmadığı belirlenmemiştir. Eksik incelme ile karar verilemez.

Hal böyle olunca doğru sonuca ulaşılabilmesi için, taşınmazın bulunduğu yerde varsa mera tahsis kararları, ekleri ve haritaları ile çekişmeli taşınmaza komşu parsellerin onaylı tutanak suretleriyle dayanağı olan belgeler getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen komşu köylerde ikamet edip davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi ve aynı yöntemle belirlenecek taraf tanıkları huzuruyla keşif icra edilmeli, varsa mera tahsis kararı ve haritaları uygulanıp kapsamları belirlenmeli, mera tahsisi yoksa,

taşınmazın öncesinin geleneksel biçimde kullanılan kadim mera olup olmadığı, çekişmeli taşınmaz ile komşu mera parseli arasında ayırıcı nitelikte bir unsur bulunup bulunmadığı araştırılmalı, mahkemece yapılacak gözlem ayrıntılı olarak tutanağa geçirilmeli, taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, taşınmazın öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı,

dava dışı olup davalının murisi Ahmet Hamdi Koçköprü mirasçıları adına tespit edilen ... ada ... sayılı parselin zaman içinde sınırlarının meraya doğru genişletilmesi suretiyle davalı parselin elde edilip edilmediği hususunda yerel bilirkişi ve tanıklardan maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve dayanakları ile denetlenmeli, ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan komşu parsellerle karşılaştırılmalı biçimde çekişmeli taşınmazın toprak yapısı, eğimi, bitki deseni ve diğer yönlerden komşu parsellerden nasıl ayrıldığını açıklayıp, tarımsal niteliklerini belirten,

taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalı, fen bilirkişisine keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli çekişmeli taşınmaz ile komşu parsellerin konumlarını yan kesit krokisi ile gösteren rapor ve harita düzenlettirilmeli, dava konusu taşınmazın niteliği itibariyle zilyetlikle edinilebilecek yerlerden olduğu sonucuna varılması halinde Hazine tapusunun oluştuğu 1967 tarihine kadar davacı yararına zilyetlik ile edinebilme koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği net olarak saptanmalı, Hazine adına tapu kaydının oluştuğu 1967 tarihinden önceki zilyetliğe değer verileceği,