Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/7396 K.2013/11410

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; duruşma için belli edilen gün ve saatte temyiz eden Hazine vekili Avukat .... ile aleyhine temyiz istenilen ... vs. vekili Avukat ... geldiler. Gelenlerin yüzlerine karşı duruşmaya başlandı. Tarafların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmanın bittiği bildirildi. Süresi içinde inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacılar ... ve müşterekleri vekili, 15.10.2009 tarihli dava dilekçesi ile .... Köyünde 1986 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında tespit dışı bırakılan 2402 parsel sayılı taşınmazın irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle payları oranında davacılar adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 2402 parsel sayılı taşınmazın payları oranında davacılar adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazın harmanyeri olmadığı, tarım arazisi niteliğindeki yerlerden olduğu ve davacılar yararına edinme koşullarının oluştuğu kabul edilerek karar verilmiş ise de, yapılan araştırma inceleme ve uygulama karar vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Çekişmeli taşınmazın kayıt miktar fazlası olarak kesildiği 2401 parsel sayılı taşınmaza uygulanmış 1083 tahrir numaralı vergi kaydı güney ve batı yönlerinde "harmanyeri" olarak okuduğu gibi; çekişmeli taşınmaza batı yönünden komşu olan 3362 parsel sayılı taşınmaz da harmanyeri olarak sınırlandırılmıştır.

Dosya içinde bulunan belgelerden, çekişmeli taşınmaza parsel numarası verildiği ve harmanyeri olarak haritasında gösterilmekle yetinildiği, tutanağının düzenlenmediği anlaşılmaktadır. Bu durumda, yöntemince harmanyeri araştırması yapılmadan karar verilmesinde isabet bulunmamaktadır.

Yine, çekişmeli taşınmazın kısmen 1/1000'lik uygulama imar planı içinde olduğu bildirildiği halde, bu hususta da yöntemince araştırma ve uygulama yapılmadan karar verilmesinde isabet bulunmamaktadır. Eksik araştırma, inceleme uygulama ile karar verilemez.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için; çekişmeli taşınmazın bulunduğu bölgeye ait hava fotoğrafları ile çekişmeli taşınmazın kısmen sınırları içinde kaldığı bildirilen imar haritası dosya içine getirildikten ve çekişmeli taşınmazın hangi tarihte kabul edilen imar planı içinde kaldığı ilgili idareden sorulup saptandıktan sonra, komşu köylerde oturan ve davada yararı bulunmayan elverdiğince yaşlı kişiler arasından seçilecek yerel bilirkişi kurulu, tarafların aynı nitelikteki kişiler arasından bildirecekleri tanıkları, üç kişiden oluşacak ziraatçı bilirkişi kurulu ve uzman fen bilirkişi hazır olduğu halde mahallinde yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte; yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıklarından, çekişmeli taşınmazın öncesinin ne olduğu, orta malı harmanyeri niteliğindeki yerlerden olup olmadığı, orta malı harmanyeri niteliğindeki 3362 parsel sayılı taşınmazdan nasıl ayrıldığı, aralarında yapay ya da doğal ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı; çekişmeli taşınmazın kim veya kimler tarafından ve hangi tarihten beri ve nasıl kullanıldığı, kullanımın kimden kime ve ne şekilde geçtiği gibi hususlar tek tek ve olaylara dayalı olarak sorulup saptanmaya çalışılmalıdır.

Yerel bilirkişiler ve tanıkların sözleri arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılarak yöntemince giderilmeye çalışılmalıdır.

Keşfe katılacak ziraatçi bilirkişi kurulundan, çekişmeli taşınmazın tarımsal niteliğini bildirir, çekişmeli taşınmazın ne zaman imar-ihya edildiği ile üzerinde sürdürülen zilyetliğin şekli ve süresini irdeler, komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı değerlendirmeyi içerir, çekişmeli taşınmazın değişik yönlerden çekilecek fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalıdır.

Jeodezi veya fotogrametri uzmanı bilirkişiden; çekişmeli taşınmazın niteliği ile üzerinde sürdürülen zilyetliğin şekli ve süresini belirlemek amacıyla, iktisap evresine ilişkin en az üç ayrı dönemdeki çekişmeli hava fotoğrafları üzerinde inceleme yaptırılarak, harita çizim programı ile dava fotoğrafları ile kadastro paftasının örneği eşitlenerek çakıştırmalı şekilde gösterir ayrıntılı rapor alınmalıdır.

Keşfe katılacak fen bilirkişisinden; yapılacak keşif ve uygulamaları izleyip denetlemeye olanak verir, yerel bilirkişiler ve tanıklarca gösterilmiş yer ve sınırlar işaretli; kadastro paftası ile bölgeye ait imar planını çakıştırmalı şekilde gösterir çekişmeli taşınmazın komşu 2401 ve 3362 parsel sayılı taşınmazlarla olan konumunu gösterir yan kesit krokisi eklenmiş ayrıntılı rapor alınmalıdır.

Çekişmeli taşınmazın değişik yönlerden çekilecek fotoğrafları üzerinde, uzman fen bilirkişi tarafından çekişmeli taşınmazın sınırları işaret edilmelidir. Bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek; çekişmeli taşınmazın öncesi, imar planı kapsamına alındığı tarih, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şekli ve süresi ile hava fotoğraflarındaki durumu gözetilerek, ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Davalı ... vekili ile ... vekilinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde bulunduğundan kabulü ile hükmün BOZULMASINA, Yargıtay duruşması için belirlenen 990.00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak duruşmada kendisini vekil ile temsil ettiren davalı Hazineye verilmesine,