Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/7405 K.2013/7700

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle.

"İmar ihyanın başladığı ve tamamlandığı tarihi gösteren en iyi yöntemin hava fotoğrafları olduğu, taşınmazın tespit dışı bırakıldığı 1975 tarihi ile dava tarihi arasındaki 20-25 yıllık zaman aralığına ait 2 ayrı hava fotoğrafının getirtilerek ziraat, jeolog, harita ve kadastro mühendisinden alınacak raporla taşınmazda imar ihyanın başlandığı ve tamamlandığı tarih ile tarımsal amaçlı zilyetliğin başladığı tarihin belirlenmesi, ayrıca taşınmaza komşu olan Hazine adına kayıtlı 111 nolu taşınmazın davacılar tarafından kiralanıp kiralanmadığının saptanarak bu durumun zilyetliğin başlangıç tarihi açısından nazara alınması" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne fen bilirkişi raporunda (C) harfi ile gösterilen 41604 metrekare yüzölçümündeki bölümün davacılar adına tesciline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazın temyize konu bölümleri üzerinde davacı yararına zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının oluştuğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır. Mahkemece Yargıtay bozma ilamına uyulduğuna göre, bozmada işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir. Bozmaya uyulmakla, taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur.

Bu hakkın zedelenmemesi için bozma gereklerinin yerine getirilmesi zaruridir.

Temyize konu taşınmaz bölümü hakkında imar-ihyanın tamamlandığı tarih net olarak belirlenmemiş, imar-ihyanın tamamlandığı tarihten dava tarihine kadar 20 yıllık zilyetlik süresinin dolup dolmadığı açıklığa kavuşturulmadığı gibi, kabule göre de; fen bilirkişi ... tarafından düzenlenen krokide taşınmazın taşlık olarak gösterilen D 1, 2, 3 ve 4 bölümlerinin kordinat noktaları ile temyize konu (C) bölümünün doğu sınırını oluşturan sınırın kordinat noktaları gösterilmediği için oluşturulan hükmün infaz kabiliyeti bulunmamaktadır.

D1, 2, 3 ve 4 ile gösterilen ve kullanılmadığı belirtilen bölümlerin niteliği belirlenerek özel mülkiyete konu olabilecek yer olup olmadığı tesbit edilmemiş, bu hususta Hazinenin tescil talebi yönünden olumlu veya olumsuz bir hüküm kurulmamıştır.

Hal böyle olunca ziraat bilirkişi, jeodezi veya fotogrametri uzmanı harita mühendisinden oluşacak bilirkişi heyeti aracılığıyla keşif yapılarak; çekişme konusu taşınmazın hava fotoğraflarındaki konumu gösterilmeli, imar-ihyaya ne zaman başlanıldığının ve tamamlandığı, imar-ihyanın tamamlanmasından sonra dava tarihine kadar 20 yıla ulaşan malik sıfatıyla zilyetliğinin bulunup bulunmadığı belirlenmeli, bu hususta mahalli bilirkişi ve tanıklardan maddi olaylara dayalı beyan alınmalı, fen bilirkişisinden infaza elverişli rapor alınmalı sonucuna göre hüküm kurulmalıdır.