Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/7619 K.2013/8971

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kullanım kadastrosu sırasında Koçubaba Beldesi çalışma alanında bulunan ... ada ... ve ... parsel sayılı 3324.96 ve 22733.15 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar beyanlar hanesine 6831 sayılı Yasa'nın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı, ... parselin ..., ... parselin ise ...’ın mirasçılarının kullanımında olduğu şerhi verilerek tarla niteliği ile Hazine adına tespit edilmiştir.

Davacı ..., taşınmazların kendi kullanımında olduğu iddiası ile adına zilyetlik şerhi verilmesi istemi ile ... ve ...’ı hasım göstererek dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davalılar ... ve ... hakkında açılan davanın husumet nedeni ile reddine, taşınmazların tespit gibi Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, dahili davalılar Hazine, ... ve ... mirasçıları hakkında açılan davalar yönünden mahkemenin görevsizliğine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, yazılı olduğu şekilde hüküm kurulmuş ise de; varılan sonuç, dosya kapsamına, usul ve yasa hükümlerine uygun bulunmamaktadır. Davacı her ne kadar dava dilekçesinde hasım olarak ... ve ...’i göstermiş ise de mahkemeye sunduğu 10.07.2012 havale tarihli dilekçesi ile ... mirasçılarını isim ve adresleri ile bildirdiği gibi dava dilekçesinde ... olarak gösterilen davalının çıkartılarak ... ve ... mirasçılarının davaya dahil edilmesi isteminde bulunmuştur.

Mahkemece 18.07.2012 tarihli tutanakla HMK'nın 124. maddesi uyarınca herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın ...’in davaya dahil edilmesine ilişkin talebin reddine, bundan sonra da ön inceleme duruşması yapılmadan davanın husumet nedeni ile reddine karar verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 124. maddesinin 3. ve 4. fıkralarında “maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebinin, karşı tarafın rızası aranmaksızın hakim tarafından kabul edilebileceği ve dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hakimin karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebileceği” öngörülmektedir.

Mahkemece davacı vekilinin taraf değişikliğine ilişkin talebi hususunda anılan yasa maddesi çerçevesinde bir değerlendirme yapılmamıştır. Öte yandan

2013/7619-8971

137. maddesinde dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra ön inceleme yapılacağı, 138. madde dikkate alınarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar vereceği, dava şartları ve ilk itirazlar hakkında gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebileceği, HMK 137. maddenin ikinci fıkrasında ise ön inceleme tamamlanmadan ve gerekli kararlar alınmadan tahkikata geçilemeyeceği ve tahkikat için duruşma günü verilemeyeceği düzenlenmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 15.05.2013 tarih ve 2013/4-306 Esas 2013/698 Karar sayılı ilamıyla da dilekçeler aşaması tamamlandıktan sonra öncelikle dosya üzerinden dava şartları ve ilk itirazların incelenmesi; bu konularda yine dosya üzerinden olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi, dosya üzerinden karar verilemeyen dava şartları ile ilk itirazlar hakkında karar verilmek ve diğer ön inceleme işlemlerini yapmak üzere tarafların ön inceleme duruşmasına davet edilmesi, 6100 sayılı HMK 137 ve 140. maddelerine göre ön inceleme duruşmasında gerekli usul, işlemleri yapıldıktan sonra, tahkikat duruşmasına geçilmesi gerektiği vurgulanmıştır.