Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/7809 K.2013/8170

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Dava konusu taşınmaz bölümleri 1978 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında taşlık ve çalılık vasfı ile tescil harici bırakılmıştır. Davacı ... dava konusu taşınmazı tespitten sonra imar ihya ettiği ve yirmi yılı aşkın süredir kullandığı iddiasıyla adına tescili talebi ile dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, hükme dayanak yapılan fen bilirkişisi raporunda (A) harfi ile gösterilen 5.000 metrekarelik bölümün davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın tarım arazisi niteliğinde bulunduğu, adına tescil kararı verilen davacı yönünden kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile iktisap şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Dava konusu taşınmazın sınırında dere yatağı olmasına rağmen Jeolog bilirkişiden taşınmazın aktif dere yatağında olup olmadığı yönünden rapor alınmamış, dosya içerinde hava fotoğrafları bulunmasına rağmen yöntemince uygulama yapılarak taşınmazda imar-ihya yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise hangi tarihte başladığını içeren ayrıntılı rapor alınmamış, imar-ihya tarihi ile dava tarihi arasında davacı yönünden 20 yıl ve üzerinde ekonomik amaca uygun zilyetlik olup olmadığı yöntemince araştırılmamıştır.

Sağlıklı sonuca varılabilmesi için mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları, fen bilirkişisi, jeolog, jeodezi, fotoğrametri ve 3 kişilik ziraat mühendisinden oluşacak uzman bilirkişiler kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında; yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın hangi tarihten beri kimler tarafından neye istinaden zilyet edildiğine ilişkin maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, taşınmazın imar-ihyaya konu edilip edilmediği, imar-ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği,

etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, jeolog, jeodezi ve fotogrametri mühendisinden oluşacak uzman bilirkişiler kuruluna dava konusu taşınmazın dava tarihine göre 20 – 25 yıl öncesine ait ve iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının getirtilip uygulama yaptırılarak taşınmazın niteliği ile taşınmaz üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile tarımsal amaçlı zilyetliğin başlangıç tarihi ayrı ayrı belirlenmeli,

her ne kadar taşınmazın taşlık ve çalılık olması nedeniyle tescil harici bırakıldığı belirtilmiş ise de mahkemece tescile karar verilen bölümün sınırında dere ve kocadere bulunması nedeniyle dava konusu taşınmazın aktif dere yatağında olup olmadığı kesin olarak belirlenmeli, 3 kişilik ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan taşınmazın niteliğiyle ilgili rapor alınmalı, tanık ve bilirkişi sözleri bilimsel esaslara göre hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, bu şekilde davacılar yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile iktisap koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği belirlenmeli,