Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/8193 K.2013/9345

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ: Davacı ..., Esentepe Köyü çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz hakkında hibe ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne, teknik bilirkişinin raporunda gösterilen 985,20 m2 yerin davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; dava konusu teknik bilirkişi raporunda gösterilen 985, 20 metrekare yüzölçümlü taşınmazın eklemeli olarak 20 yılı aşkın süredir davacı tarafından kullanıldığı, zilyetliğin ekonomik amaca uygun olduğu gerekçesiyle ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de, mahkemece yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Davacı taraf, zilyetlik tanığı bildirmemiş, keşifte tanık dinlenmemiş; çekişmeli taşınmazın önceki hali ve hali hazır durumu hava fotoğrafları ile denetlenmemiştir. Eksik inceleme ve araştırmayla karar verilemez. Dava konusu yer, 1955 yılında yapılan tapulama sırasında "taşlık" niteliğiyle tespit dışı bırakılmış olup tespit dışı bırakılma tarihindeki niteliğine göre, imar-ihyaya muhtaç bulunan yerlerdendir.

Bir arazinin kullanım süresi, niteliği ve üzerinde imar-ihya işlemlerinin tamamlandığı tarihi en iyi belirleme yöntemi hava fotoğraflarıdır. O halde, doğru sonuca ulaşabilmek için öncelikle dava tarihinden geriye doğru 15, 20 ve 25 yıl öncesine ait 3 farklı tarihli hava fotoğrafları getirtilmeli, taraflara, varsa zilyetlik tanıklarını bildirmesi için kesin süre verilmelidir.

Bundan sonra mahallinde yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu, fen bilirkişi, jeodezi veya fotogrametri uzmanı harita mühendisinin katılımıyla yeniden yapılacak keşifte, harita mühendisi bilirkişiden steoroskopik çift hava fotoğraflarının steoroskop aletiyle inceleyip paftalarla çakıştırmak suretiyle taşınmazın hava fotoğraflarında gözüken nitelikleri ve imar-ihyaya konu olup olmadıkları konusunda rapor vermesi istenmeli, tanık ve yerel bilirkişilerden çekişmeli taşınmazın öncesinin ne olduğu, imar-ihyaya konu olmuşsa hangi tarihte başlandığı ve bitirildiği,

kim ya da kimler tarafından ne şekilde ve hangi süredir kullanıldığı hususlarında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, ziraatçi bilirkişi kurulundan taşınmazın öncesinin ne olduğu, imar-ihyaya konu olup olmadığı ve nitelikleri konusunda bilimsel verilerle desteklenmiş rapor istenmeli, dava konusu taşınmaza komşu bulunan parsellerin kadastro tutanakları ve varsa dayanağı olan tapu veya vergi kayıtları getirtilerek yapılacak olan keşifte yerel bilirkişi ve taraf tanıkları aracılığı ile dava konusu taşınmaz yönünü ne olarak okuduğu belirlenmeli;

davacı ve babası adına senetsizden zilyetliğe dayalı olarak tescil edilen taşınmaz bulunup bulunmadığı Adliye Yazı İşleri Müdürlüğü, Kadastro ve Tapu Müdürlüklerinden ayrı ayrı sorulmalı ve ondan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.