Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/940 K.2013/1843

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında Şenköy Köyü çalışma alanında bulunan 108 ada 1, 2, 3 parsel sayılı 5321.29, 8217.12 ve 12551.45 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, tapu kaydı nedeniyle paylı olarak...adlarına tespit edilmiştir. Davacı ..., tapu kaydına, miras yoluyla gelen hakka ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Yargılama sırasında tespit maliklerinin mirasçıları davaya dahil edilmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda kesin süre içinde keşif giderlerinin yatırılmaması nedeniyle ispatlanamayan davanın reddine, çekişmeli taşınmazların tespit gibi tescillerine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, verilen süre içerisinde davacının keşif avansını yatırmadığı, bu nedenle davasını ispat edemediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ise de; yapılan değerlendirme dosya kapsamına uygun düşmemektedir.

3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 36. maddesinin mahkemece verilen süreye riayet etmeyen taraf aleyhine uygulanabilmesi için dosyanın keşif için hazır hale getirilmesi, diğer ifade ile tüm tarafların davaya dahil edilmesi, taraflardan tanık ve diğer delil listelerinin alınması, dayanılan kayıtlar varsa celbedilip dosyaya konulması ve dosyanın her yönüyle keşfe hazır hale getirilip hiçbir eksikliğinin bulunmaması gerekir.

Bundan sonra belirlenecek keşif günü ile ilgili ara kararında hakim, katip, mübaşir, yerel bilirkişi adayları, tanıklar ve teknik bilirkişilere verilecek ücretlerle vasıta parasının ve yapılacak tebligatlarla ilgili masrafların kalemler halinde gösterilip, bu ücretlerin temini ve yatırılması için ilgiliye makul ve belirli bir süre tanınması, ilgiliye tanınacak süre ile keşif günü arasında da bilirkişi adayları ve tanıklara davetiye tebliğ edilip, arazi başında hazır olmalarının bildirilebilmesi için yine uygun bir sürenin bulunmasına özen gösterilmesi gerekmektedir.

Somut olayda; dava konusu taşınmazların dayanakları olan tapu kayıtlarının tüm tedavülleri ile birlikte dosya içine getirtilmediği, davalı mirasçısı olan ...'nın, keşif tarihinden önce davaya dahil edilerek taraf teşkilinin tamamlanmadığı, taraflardan tanıkları ve diğer delillerine dair liste alınıp, tüm deliller toplanarak dosya keşfe hazır hale getirilmediği gibi; keşif ara kararında yerel bilirkişiler ile tespit bilirkişilerinin mahallinde hazır bulundurulmaları için ayrıca zabıtaya müzekkere yazılması da usulsüzdür.

Tespit tutanaklarının dayanağı olan belgeler getirtilmeden ve tarafların delilleri belirlenmeden yapılacak keşiften sonuç alınması mümkün olamayacağı gibi, tüm mirasçıların davaya dahil edilip, taraf koşulu sağlanmadan davanın esasına ilişkin olarak keşif yapılmak üzere ara karar alınması da hukuka uygun bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca, öncelikle taraf teşkili sağlanmalı, taraflara delil listeleri için süre verilip bildirdikleri deliller toplanıp, dayanak tapu kayıtları ve tedavülleri ile birlikte getirtilmek suretiyle dosya ikmal edildikten sonra keşifle ilgili giderler kalem kalem belirlenerek, bu giderler toplamını yatırması için ispat yükü kendisine düşen davacı tarafa makul süre verilmeli, ara kararına uymamasının sonuçları açıkça bildirilmeli, eksik kalan masraf yatırıldığında arazi başında keşif yapılıp, tarafların tüm delilleri değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.