Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/1080 K.2014/1273

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle. "Gökçeada'da yaşayan davalı Ö.. Ö..'ın, Rum kökenli vatandaşlara ait ancak eylemli olarak kullanılmayan adadaki arazilerin düzmece belgeler ile edinilmeye çalışıldığını, bu amaçla satış senetleri düzenlenip tescil davaları açıldığını, bu olaylar sebebiyle başta kamu görevlileri olmak üzere bir çok kişi hakkında ceza soruşturması veya kovuşturması yapıldığını bilmemesinin mümkün olmadığı belirtilerek; diğer davalı N..

K.. ile yargılanan davalı Ö.. Ö..'ın iyi niyetli oldukları kanıtlanamadığından, Ö.. Ö..'ın paylarının da iptali ile davacı adına tesciline, ayrıca, davacının peşin yatırdığı harcın davacıya iadesine ve davanın kabul edilen bölümü üzerinden davalılar aleyhine harca hükmedilmesi ve davanın kabul ve reddedilen bölümlerinin hesaplanan değeri üzerinden vekalet ücretine karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak, davacının davasının kısmen kabulü ile davalı N.. K.. hakkında verilen 25.04.2012 tarihli hüküm kesinleştiğinden yeniden karar verilmesine yer olmadığına, dava konusu 122 ada 11 parsel sayılı taşınmazın davalı Ö..

Ö.. adına kayıtlı 1/3 hissesinin teknik bilirkişinin 10.10.2011 tarihli raporuna ekli krokide (B) 454,05 m2 ve (C) 5358,75 m2 harfleri ile gösterilen taşınmaz bölümlerinin kaydının iptali ile davacı adına tapuya tesciline; davacının yatırdığı 12,122.00 TL peşin harcın alınması gereken harçtan mahsubuna; kabul ve red oranlarına göre 11.349,04 TL vekalet ücretinin davalı Ö.. Ö..'dan, 18.398,92 TL vekalet ücretinin davalı N..

K..'dan alınarak davacıya verilmesine ve davacıdan alınacak 13.710,93 TL vekalet ücretinin davalı Ö.. Ö..'a, 22.971,86 TL vekalet ücretinin davalı N.. K..'a verilmesine karar verilmiş; hüküm, davacı İ.. İ.. ile davalı Ö.. Ö.. tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, mahkemece hükmüne uyulan bozma kararında açıklandığı gibi işlem yapılıp sonucuna göre hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre tarafların sair itirazları yerinde değildir. Ancak önceki bozma ilamına uyulmasına karar verildiği halde, peşin yatırılan nispi harcın davacı üzerinde kalacak şekilde alınması gereken nispî harçtan mahsubu ile geri kalan miktarın davalılardan tahsiline karar verilmesi doğru değildir.

Mahkemenin davalıyı nispi karar ve ilâm harcına mahkum edebilmesi için, davanın esası hakkında karar verilmiş olması ve bu hükmün davacının lehine bulunması, yani davacının tamamen veya kısmen davayı kazanmış olması gerekir. Bu halde karar ve ilâm harcı, hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanır. (Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü Cilt V, syf.

5312) Davada her iki taraf da kısmen haklı ve haksız çıkarsa, mahkeme harçlar dışındaki yargılama giderlerini, haklı çıkma oranına göre taraflar arasında paylaştırır (HUMK m.417/1 c.2, HMK m.326/2). İki tarafın da kısmen haklı çıkması halinde yargılama giderlerinin taraflar arasında paylaştırılacağına ilişkin hüküm yargılama harçları için uygulanmaz. Çünkü davanın reddi hariç, harç daima davalıya yükletilir.

Harca zaten haksız çıkılan oranda hükmedilecegi için, diğer giderler gibi kazanılan ve kaybedilen miktara göre tekrar bölüştürülemez ve reddedilen dava bölümü için ayrıca ret harcı verilemez. (Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü Cilt V, syf 5334) Somut olayda; mahkeme davanın kabul edilen bölümlerin değeri üzerinden nispi karar ve ilam harcını doğru olarak hesaplamış, ancak davacı tarafından peşin yatırılan harcın iadesine karar vermemiştir.

Bu durumda davacı davasında haklı çıkmasına rağmen, sorumlu olmadığı nispi harcı dolaylı olarak ödemek durumunda kalmıştır.

Dava kısmen kabul edildiğine göre; davacı tarafın yatırdığı fazla harcın talep halinde davacıya iadesine ve davanın kabul edilen (B) ve (C) bölümlerinin değeri üzerinden hesaplanan nispi harcın davalılardan alınmasına karar verilmesi gerektiği halde, "davacının peşin yatırdığı harcın mahsubu ile" denilmek suretiyle peşin harcın davacıya yükletilmesi isabetsiz olup, davacı İ..