Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/12091 K.2015/5019

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "taşınmazın imar-ihya ile tarıma elverişli hale getirildiği iddia edildiğine göre dava konusu taşınmazın 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 17. maddesi uyarınca imar ve ihyaya muhtaç yerlerden olduğunun kabulünün gerektiği açıklanarak dava konusu yerin davacılar tarafından hangi tarihte imar ve ihyaya başlanıldığı, imar ve ihyayı ne şekilde gerçekleştirdikleri imar-ihyanın hangi tarihte tamamlandığı hususlarının mahallinde yeniden yapılacak keşif esnasında yerel bilirkişi ve tanıklardan sorularak açıklığa kavuşturulması,

uzman ziraat mühendisi bilirkişi tarafından toprak yapısı incelenmek suretiyle dava konusu yerin imar ve ihyasının hangi tarihte tamamlandığı, kültür arazisi niteliğinde bulunup bulunmadığı konusunda gerekçeli ve denetime açık rapor düzenlenmesi, tesciline karar verilen yer ve çevresini gösterir biçimde HMK'nın 290. maddesi uyarınca birlikte götürülecek konunun uzmanı bir fotoğrafçı aracılığıyla taşınmaz ve çevresinin yakın plan ve panoramik resimleri çektirilip onaylandıktan sonra dosya arasına konulması, ondan sonra toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, fen bilirkişi raporunda (A1) harfi ile gösterilen 230,72 metrekare yüzölçümündeki bölümün belirtilen payları oranında davacı ... ve müşterekleri adına tapuya tesciline, fen bilirkişi raporunda (A2) harfi ile gösterilen ve 2636 parsel içinde kalan 19,69 metrekare yüzölçümündeki bölüm üzerinde belirtilen payları oranında davacı ... ve müştereklerinin mülkiyeti kazandığının tespitine karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazlar üzerinde davacılar lehine kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır. Bozma ilamına uyulmakla, taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozma gereklerinin yerine getirilmesi zaruridir. Hükmüne uyulan bozma ilamında "taşınmazda imar-ihya işlemlerinin tamamlanıp tamamlanmadığının araştırılması" hususuna işaret edilmiştir. Dava konusu taşınmaza ne zamandan beri zilyet edildiğinin sağlıklı bir şekilde belirlenebilmesi için yerel bilirkişi ve tanık beyanlarının yanında yöntemince hava fotoğrafı uygulaması da yapılmalıdır. Mahkemece, dava

konusu taşınmazın eski tarihli hava fotoğraflarındaki konumu ve durumu ile taşınmaz üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile tarımsal amaçlı zilyetliğin başlangıç tarihi belirlenmemiştir.

Sağlıklı sonuca varılabilmesi için dava konusu taşınmaza ait dava tarihinden geriye doğru en az 15-20-25 yıl öncesine ait üç ayrı evreye ilişkin yüksek çözünürlüklü hava fotoğrafları ...ndan getirtilip dosya ikmal edildikten sonra jeodezi ve fotogrametri mühendisinden oluşacak uzman bilirkişiye dosyanın tevdii ile dava konusu taşınmazın 2011 yılından yaklaşık 15, 20 ve 25 yıl öncesine ait 3 farklı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları üzerinde inceleme yaptırılarak taşınmazın niteliği ile taşınmazda tarımsal amaçlı zilyetliğin başlangıç tarihi ayrı ayrı saptanmalı,

bununla birlikte çekişmeli taşınmaz bölümlerinin tescil harici bırakıldığı paftanın düzenlendiği tarih ile imar planının onaylandığı tarih arasında davacılar lehine kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının oluşup oluşmadığı araştırılmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.