Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/14219 K.2015/4585

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında, ... Köyü çalışma alanında bulunan 103 ada 1, 131 ada 4, 14, 138 ada 11, 149 ada 2 ve 157 ada 12 parsel sayılı 167.21, 1.309.12, 2.804.00, 5.867.64, 5.728.53 ve 972,34 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlardan 131 ada 4 parsel sayılı taşınmaz cami tarlası niteliği ile ...

Köyü Tüzel Kişiliği adına, 103 ada 1, 131 ada 14, 138 ada 12 parsel sayılı taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalılar murisi ..., 149 ada 2 ve 157 ada 12 parsel sayılı taşınmazlar da aynı nedenlerle yargılama sırasında ölen ve davalılar murisi olan ... ... adına tespit edilmiştir. Davacı ... satış ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, çekişme konusu 131 ada 4, 14, 138 ada 11 parsel sayılı taşınmazların tespit gibi, 103 ada 1, 157 ada 12 ve 149 ada 2 parsel sayılı taşınmazların ise davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı ... vekili ile bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı ... çekişmeli taşınmazların bir kısmını ...'ten 13.04.1976 tarihli senet ile bir kısmını ise ... ve ...'ten senet düzenlenmeksizin tespit tarihinden 25 yıl önce satın aldığını ve satın aldığı tarihten bu yana da malik sıfatı ile zilyet olduğu iddiası ile dava açmıştır.

Davalılardan ... mirasçılarının bir kısmı davayı kabul etmiş iken diğer davalılar ise çekişme konusu taşınmazların murislerine ait olduğunu, murislerinin ölümünden sonra taksim yapılmadığını, ... tarafından yapılan senedin geçersiz olduğunu, kendilerinin de bir satış yapmadıklarını, davacının çekişme konusu taşınmazları kira karşılığı bir müddet kullandığını, sonradan kiraları ödemeyerek taşınmazları sahiplendiğini, yine 131 ada 4 parsel sayılı taşınmazı murisleri ...'nın vasiyeti üzerine köy camiine bağışladıklarından Köy Tüzel Kişiliği adına tespit edildiğini ileri sürerek davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece çekişme konusu 131 ada 4 parsel sayılı taşınmazın muris ... tarafından Köy Tüzel Kişiliğine bağışlandığı, 131 ada 14 ve 138 ada 11 parsel sayılı taşınmazların davalılar tarafından davacı ...'e satıldığı ancak 1998 tarihli senet içeriğine göre bu taşınmazların davacı Fikri tarafından davalılara geri verildiği,

103 ada 1 parsel sayılı taşınmazın üzerine davacı tarafından 1990'da ev yapıldığı bu süre zarfında davalıların köye gidip geldiği halde babalarının arsasına ev yapılmasına müdahale etmemeleri nedeniyle bu taşınmazın davacı ...'ye satıldığı ve davacı lehine zilyetlikle iktisap şartlarının oluştuğu, 149 ada 2 ve 157 ada 12 parsel sayılı taşınmazların ise 1976 tarihli senet ile ... tarafından davacıya satıldığı,

taşınmazların iştirak halinde mülkiyete tabi olmaları sebebiyle satış geçersiz ise de, 1976 tarihinden beri malik sıfatıyla davacı tarafından zilyet edildiğinden 3402 sayılı Yasa'nın 14. maddesi gereğince davacı lehine zilyetlikle iktisap şartlarının oluştuğu kabul edilerek. 131 ada 4, 131 ada 14 ve 138 ada 11 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın reddine, 103 ada 1, 149 ada 2 ve 157 ada 12 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamında toplanan bilgi ve belgelerden taraflar arasındaki uyuşmazlığın, öncesinin davalıların murisi ... ve ... ...'e ait olduğu tarafların da kabulünde olan çekişmeli taşınmazların, murislerin ölümünden sonra davalılarca davacıya satılarak zilyetliğinin devredilip devredilmediği, çekişme konusu taşınmazların 3402 sayılı Yasa'nın 14. maddesi uyarınca 20 yıl süre ile malik sıfatıyla davacı tarafından kullanılarak davacı lehine zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği hususunda toplandığı anlaşılmaktadır.

Ne var ki, mahkemece çekişme konusu taşınmazların zilyetliği hususunda beyanlarına başvurulan yerel bilirkişi, tespit bilirkişisi ve tanıkların davacının zilyetliğinin süresi, ve hangi sıfatla sürdürüldüğü konusundaki beyanları birbirinden farklı olduğu halde mahkemece davacının çekişmeli taşınmazlara malik sıfatı ile zilyetliğinin hangi tarihte başladığı ve kesintiye uğramaksızın devam ettiği hususu açıklığa kavuşturulmaksızın ve de mahalli bilirkişi ve tanık beyanları arasındaki çelişkiler giderilmeden, hüküm vermeye yeterli bulunmayan eksik araştırma ve inceleme ile karar verilmesi isabetsizdir.

Hal böyle olunca; mahkemece, doğru sonuca varılabilmesi için, mahallinde yaşlı, tarafsız ve yöreyi iyi bilen yerel bilirkişi ve taraf tanıklarının katılımı ile yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklar ayrı ayrı dinlenilip bu şahıslardan, çekişme konusu taşınmazların davacı tarafından hangi tarihte kullanılmaya başlandığı, davacının zilyetliğinin kendi adına asli zilyetlik mi yoksa kiracı sıfatı ile fer'i zilyetlik mi olduğu, taraflar arasında taşınmazların kullanımı konusunda niza çıkıp çıkmadığı, çekişme konusu taşınmazların hangilerinin 1998 tarihli senet kapsamında bulunduğu ve bu senedin düzenlendiği 1998 tarihinden sonra taşınmazların zilyetliğinin kim tarafından sürdürüldüğü;

başka bir ifade ile 1998 yılından sonra taşınmazların zilyetliğinin davacı tarafından davalılara devredilip devredilmediği hususlarının etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, beyanlar arasında çelişki olduğu takdirde yüzleştirme suretiyle bu çelişkiler giderilmeli, tespite aykırı sonuca ulaşılması halinde tespit bilirkişileri dinlenmeli ve davacı yararına 3402 sayılı Yasa'nın 14. maddesi uyarınca 20 yıllık zilyetlikle iktisap süresinin dolup dolmadığı tereddüte yer bırakmayacak şekilde tespit edilmeli, bundan sonra tüm deliller tartışılıp değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Belirtilen şekilde araştırma ve inceleme yapılmadan yazılı olduğu gibi hüküm kurulması isabetsiz olup, temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz edenlere iadesine,