Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/20023 K.2015/6604

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ..., irsen intikal ve tespit tarihinden sonraki kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak Yeşilgölcük Beldesi çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında taşlık olarak tespit harici bırakılan taşınmazların adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, 17.09.2013 tarihli fen bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 1.153,15 m2'lik ve (B) harfi ile gösterilen 1.045,99 m2'lik alanın Yeşilgölcük Kasabası sıradaki en son ada ve parsel numaralarıyla ayrı ayrı davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, temyize konu taşınmaz bölümlerinde kazandırıcı zamanaşımı yolu ile edinme koşullarının davacı yararına gerçekleştiği gerekçesi ile hüküm kurulmuştur.

Ne var ki, davacı miras yolu ile gelen hakka ve zilyetliğe dayanarak kendi adına tapu iptali ve tescil istemi ile dava açtığı halde ne sebeple kendi adına tescil istediği açıklattırılmamış, dava ehliyeti yönünden değerlendirme yapılmamış, taşınmazın vasfının belirlenmesinde esaslı unsur olan hava fotoğraflarından yararlanılmamış, 4721 sayılı Medeni Kanun'un 713/4. maddesinde gösterilen yasal ilanlar yaptırılmamıştır.

Eksik araştırma, inceleme ve uygulamaya dayalı olarak karar verilemez. Hal böyle olunca; sağlıklı bir sonuca ulaşmak için öncelikle, taşınmaz bölümlerinin ne şekilde (taksim, bağış, satış vs.) kendisine intikal ettiği davacıya açıklattırıldıktan sonra elbirliği mülkiyetine tabi terekeye dahil taşınmazlarla ilgili olarak bir mirasçının tek başına adına tescil isteminde bulunamayacağı göz önüne alınarak davacının aktif dava ehliyetinin olup olmadığı üzerinde durulmalı;

dava ehliyeti bulunduğu sonucuna varılması halinde TMK 713/4. maddesi uyarınca gerekli ilanlar yaptırılmalı, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin dava tarihinden en az 15-20-25 yıl öncesine ait üç ayrı evreye ilişkin stereoskopik hava fotoğrafları ..., aynı tarihler arasında düzenlenen fotoplan, fotometrik ve fotogrametrik paftalar ise, ... getirtilerek dosya arasına konulmalı, ardından taşınmaz başında ziraat, fen bilirkişileri ile jeodezi ve fotogrametri mühendislerinden oluşturulacak heyet huzuruyla yeniden keşif yapılmalı, keşif sırasında dinlenilecek yansız yerel bilirkişiler ve taraf tanıklarından taşınmazın öncesinin ne olduğu,

taşınmaz üzerinde zilyetliğin bulunup bulunmadığı, varsa hangi tarihte ve ne zaman başladığı, zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden

kime ve nasıl intikal ettiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, hava fotoğraflarının fotogrametri ve jeodezi uzmanı olan bilirkişi tarafından stereoskop aleti ile incelenmesi suretiyle hava fotoğraflarının çekildiği tarihlere göre dava konusu taşınmaz bölümlerinin kültür arazisi niteliğinde bulunup bulunmadığı, taşlık olarak tescil harici bırakıldığından imar-ihyasının tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmış ise taşınmazın hangi tarihte tarım arazisi haline gelmiş olduğu konusunda; ziraatçi bilirkişiden taşınmazın niteliği konusunda ayrı ayrı ayrıntılı rapor alınmalı;

imar ve ihyanın tamamlandığı tarihten dava tarihine kadar 20 yıllık kazanma süresinin dolup dolmadığı belirlenmeli, yerel bilirkişi ve tanık beyanları arasında çelişki bulunduğu takdirde HMK'nın 261. maddesi uyarınca yüzleştirilmek suretiyle aykırılık giderilmeli, HMK'nın 290/2. maddesi uyarınca birlikte keşfe götürülecek bir fotoğrafçı aracılığıyla taşınmaz ve çevresinin yakın plan ve panoramik fotoğrafları çektirilip mahkemece onaylandıktan sonra dosya arasına konulmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.