Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/21631 K.2015/8778

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacılar ... ve ..., kadastro sonucunda ... Köyü çalışma alanında bulunan ve tespit harici olarak bırakılan taşınmaz bölümün adlarına tescili için imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedenine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, 09.07.2013 tarihli bilirkişi raporunda (A3) harfi ile gösterilen 14.910,48 metrekarelik taşınmaz bölümünün davacılar adına eşit şekilde tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ve davalı temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro sırasında tescil harici bırakılan taşınmazın TMK'nın 713/1. maddesi uyarınca, tescili istemi ile açılmıştır. Mahkemece, davacılar yararına 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 17. maddesinde öngörülen koşulların gerçekleştiği gerekçesi ile fen bilirkişi raporunda (A3) harfi ile gösterilen 14.910,48 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz bölümünün davacılar adına tesciline karar verilmiştir. ...

Müdürlüğünün cevabi yazısında, dava konusu taşınmazın bulunduğu köyde kadastro çalışmalarının 1968 tarihinde yapıldığı ve dava konusu taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında “taşlık” olması nedeni ile tespit dışı bırakıldığı bildirilmiştir. Davacılar ... ve ... ise, imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği hukuki nedenlerine dayanarak tescil isteğinde bulunmuştur. Böyle bir taşınmazın iktisap edilebilmesi için.

3402 sayılı Yasa'nın 14 ve 17. maddeleri uyarınca; emek ve masraf sarfı suretiyle imar-ihya işlemlerinin tamamlanarak tarıma elverişli hale getirilmesi ve bu işlemlerin tamamlanmasından sonra kazanmayı sağlayacak zilyetlik süresinin geçmesi zorunludur.

Keşifte dinlenen yerel bilirkişi ve tanıklar taşınmazın öncesinin taşlık olduğunu, davacıların taşınmazdaki taşları 4-5 sene temizledikten sonra taşınmazı tarla olarak kullanmaya başladığını beyan etmişler; keşif sonucu düzenlenen zirai bilirkişi raporunda davacılar tarafından tescil talebine konu edilen 243.051,54 metrekarelik taşınmazın yaklaşık 60.000,00 metrekarelik kısmının tarıma elverişli olup kalan kısmının taşlık-kayalık vasıfta olduğu bildirilmiş,

jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisi ise raporunda 1984 tarihli hava fotoğrafında (A3) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümünde tarımsal faaliyet olup tescil talebine konu diğer taşınmaz bölümlerinin, üzerinde tarımsal faaliyet yapılmayan taşlık-kayalık alan olduğu belirtilmiştir.

Böylece dosyada toplanan deliller arasında çelişki meydana gelmiş olup mahkemece bu çelişki üzerinde durulmaksızın karar verilmiş olması nedeniyle yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Hal böyle olunca doğru sonuca ulaşılabilmesi için, öncelikle, dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait 3 ayrı dönemde çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı'ndan tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilerek dosya arasına konulmalıdır.

Bundan sonra, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları, fen bilirkişisi ve 3 kişilik ziraat mühendisinden oluşacak uzman bilirkişiler kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalı çekişmeli taşınmazın önceki ve şimdiki niteliği, imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığı ve tamamlandığı,

arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesine çalışılmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri de bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, 3 kişilik ziraatçi bilirkişi kurulundan da aynı hususlara ve taşınmazın şimdiki niteliğine ilişkin ayrıntılı rapor alınmalı, fen bilirkişisinden taşınmazın konumunu bilgisayar programı aracılığı ile uydu ve hava fotoğraflarına aktarması istenmeli;

fotogrametri ya da jeodezi uzmanı bilirkişilerden yukarıda belirtilen nitelikteki hava fotoğraflarının stereoskop ile incelenmesi sonucu taşınmazın dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesinde hangi nitelikte olup, imar-ihya edilip edilmediği edilmiş ise ihyanın hangi tarihte tamamlandığı,

dava tarihinden en az 20 yıl önce tarım arazisi niteliğine kavuşmuş olup olmadığı hakkında ayrıntılı rapor alınmalı, davacılar yönünden belgesiz olarak aynı çalışma alanı içinde taşınmaz iktisap edip etmediği sorularak miktar sınırlaması yönünden araştırma yapılmalı, bundan sonra toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.