Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/2532 K.2014/3231

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında, K. Köyü çalışma alanında bulunan, 101 ada 103 parsel sayılı 1.627.273,98 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kadim kullanım nedeniyle kamu orta malı niteliğinde mera vasfıyla sınırlandırılmıştır. Davacılar R.. D.., N.. T.., Y.. K.., Y. K., F.. K.., Ş.. T.. ve Ş.. B.., irsen intikal, satın almaya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak ayrı ayrı dava açmışlardır. Mahkemece dava dosyaları birleştirilerek yapılan yargılama sonunda davacılar Y.. K.., Y.

K., F.. K.. ve N.. T..'ın davalarının reddine, davacılar R.. D.., Ş.. T.. ve Ş.. B..'un davasının kısmen kabulüne, 101 ada 103 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişisi S. D.'in 19.6.2013 tarihli rapor ve ekindeki 1 nolu krokisinde (B) harfi ile gösterilen 2.534,60 metrekare yüzölçümündeki bölümün adanın son parsel numarası ile 1/8 payının davacı R..

D.., 7/8 payının Hazine adına, (H) harfi ile gösterilen 7.555,39 metrekare yüzölçümündeki bölümün adanın son parsel numarası ile davacı Ş.. T.. adına, aynı rapora ekli 3 nolu krokide (B) harfi ile gösterilen 3943,11 metrekare yüzölçümündeki bölümün 1/4 payının davacı Ş.. B.. adına, kalan bölümün Hazine adına tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın temyize konu (H), 1 ve 3 nolu krokide (B) harfleri ile gösterilen bölümlerinin tarım arazisi niteliğinde bulunduğu, davacı taraf lehine zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın niteliği ile ilgili yöntemine uygun şekilde mera araştırması yapılmamış, taşınmaz üzerinde sürdürülen zilyetliğin sürüdürülüş biçimi ve süresi araştırılmamış, taşınmazın niteliği ve zilyetlik hususlarında yapılan araştırmada hava fotoğraflarından yararlanılmamıştır.

Sağlıklı sonuca varılabilmesi için, dava konusu taşınmazın tespit tarihi olan 2007 yılından geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait stereoskopik hava fotoğrafları getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, aynı yönteme göre tespit edilecek taraf ve zilyetlik tanıkları, tespit bilirkişileri, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi ve 3 kişilik ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulu katılımı ile keşif yapılmalıdır.

Taşınmazın başında yapılacak keşif sırasında yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından, taşınmazın temyize konu bölümlerinin geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ve ne suretle kullanıldığı, taşınmazın öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı, olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, 3 kişilik zirai bilirkişi kurulundan;

çekişmeli taşınmazın temyize konu bölümlerinin toprak yapısı ile taşınmazın geriye kalan bölümünün toprak yapısını mukayese eder şekilde taşınmazın temyize konu bölümlerinin toprak yapısı ve niteliğini belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, jeodezi ve fotogrametri uzmanı harita mühendisi bilirkişiden yukarıda belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik üç adet hava fotoğrafının stereoskop aletiyle incelenmesi neticesinde taşınmazın temyize konu bölümlerinin incelenen 3 adet fotoğrafa göre sınırlarının ve niteliğinin belirlenmesi istenilmeli,

taşınmazın temyize konu bölümünü tüm yönlerinden gösterir fotoğrafları çektirilmeli, fen bilirkişiye keşfi takibe imkan verir ve denetime elverişli kroki ve ayrıntılı rapor düzenlettirilmeli, mahkeme gözlemi de tutanağa yansıtılmalı ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.