Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/2870 K.2014/4287

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı M.. Ç.., kadastro tespit gününden sonra yapılan imar-ihyaya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak F. Mahallesi çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılıp 2009 yılında idari yoldan davalı Hazine adına tapuya tescil edilen .ada 2, 1. ada 1, 1033 ada 3 ve 4 parsel sayılı taşınmazlar hakkında tapu iptal ve tescil istemiyle yine kadastro sırasında tescil harici bırakılan taşınmaz hakkında ise aynı nedenle bir parça taşınmazın adına tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı M.. Ç.. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazlardan . ada 1 sayılı parselin imar planında yeşil alan olarak belirlendiği ve çekişmeli taşınmazların tamamının devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğu kabul edilmek suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazların tespit harici bırakılma tarihi ve nedeni kadastro müdürlüğünden sorulmamış, çekişmeli taşınmazların komşusu olan parseller ile bu taşınmazların kuzeydeki imar yolundan sonra gelen taşınmazların kadastro tutanakları ve dayanakları getirtilmemiş, çekişmeli .ada 2 ve 1033 ada 3 ve 4 parsel sayılı taşınmazların idari yoldan oluşan tapu kayıtları ve tüm dayanak belgeleri getirtilmemiş, mahallinde yapılan keşifte mahalli bilirkişiler kanuna aykırı şekilde toplu olarak dinlenilerek ve ayrıca hava fotoğrafları üzerinde inceleme yapılmaksızın,

teknik bilirkişilerin zilyetlik konusunda yeterli olmayan raporlarına dayalı olarak hüküm kurulmuş olması nedeniyle yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmadığı gibi davacı, imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği hukuki nedenine dayanarak Hazine adına idari yoldan oluşan tapuların iptali ve adına tapuya tescil isteğinde bulunmuştur.

Kadastro çalışmaları sırasında tespit harici bırakılan taşınmazların emek ve masraf sarfı suretiyle imar-ihya işlemlerinin tamamlanarak tarıma elverişli hale getirilmesine müteakip, kazanmayı sağlayacak zilyetlik süresinin geçmesi şartıyla kazanılması mümkündür. Bir arazinin kullanım süresi ile niteliğini ve üzerindeki imar-ihya işlemlerinin tamamlandığı tarihi en iyi belirleme yöntemi hava fotoğraflarıdır. Hava fotoğraflarının en az üç ayrı zamana ilişkin olması gerekir.

Bu konuda sağlıklı bir yargıya ulaşmak için çekişmeli taşınmazların imar planı kapsamına alınıp, imar planlarının onaylandığı tarihten geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait (1982, 1987 ve 1992 yılları) stereoskopik hava fotoğraflarının dosya arasına konulması ve bu fotoğrafların stereoskopla incelenmesi gerekir.

Stereoskopik hava fotoğrafı, bir stereoskop altında incelendiğinde arazinin üç boyutlu görülmesi, taşınmazın çekim tarihindeki sınırlarının ve niteliğinin belirlenebilmesi, bu yolla ekilemeyen alanların net bir biçimde tespitinin yapılabilmesi mümkündür. Mahkemece uyuşmazlığın çözüme kavuşturulabilmesi için gerekli bulunan hava fotoğraflarından da yararlanılmamıştır. Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz.

O halde, sağlıklı bir sonuca ulaşabilmek için, öncelikle, hüküm tarihinden sonra yürürlüğe giren 6360 sayılı Yasa uyarınca Kahramanmaraş Belediyesi büyükşehir belediyesine dönüştürüldüğüne göre taşınmazların bulunduğu F.

Mahallesinin hangi ilçe sınırları içinde olduğu belirlenerek İlçe Belediye Başkanlığının da davaya dahil edilmesi suretiyle taraf koşulu sağlanmalı, çekişmeli taşınmazların tespit harici bırakılma tarihi ve nedeni kadastro müdürlüğünden sorulmalı, çekişmeli taşınmazların komşusu olan 1032 ada 1 ve 3; 1033 ada 1 ve 2; 1034 ada 1; 1037 ada 1 sayılı parseller ile çekişmeli taşınmazların kuzeydeki imar yolundan sonra gelen 999 ada 5, 6 ve 7;

1000 ada 2, 3, 4 ve 5 sayılı parsellerin tapu kayıtları, kadastro tutanakları ve varsa dayanaklarının onaylı örnekleri getirtilmeli, çekişmeli 1094 ada 1 nolu parselin batısındaki taşınmazın niteliği de belirlenmeye çalışılmalı, çekişmeli 1.ada 2, 1. ada 3 ve 4 parsel sayılı taşınmazların idari yoldan oluşan tapu kayıtları ve tüm dayanak belgeleri getirtilmeli, çekişmeli taşınmazın dava tarihinden geriye doğru yukarıda belirtilen şekilde üç farklı tarihe ait hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı'ndan tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilerek dosya arasına konulmalıdır.

Dosya bu şekilde keşfe hazır hale getirildikten sonra; yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle, taraf tanıkları, 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu, jeodezi veya fotogrametri uzmanı harita mühendisinden oluşacak bilirkişi heyeti aracılığıyla yapılacak keşifte, belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda incelemesi yaptırılarak;

çekişme konusu taşınmazlar hava fotoğraflarında gösterilmeli, bu yerlerin önceki ve şimdiki niteliğinin, imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığının ve tamamlandığının, arazilerin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesine çalışılmalı, yerel bilirkişi ve tanıklar ayrı ayrı dinlenerek taşınmazların öncesi, niteliği, zilyetliğin başlangıcı, sürdürülüş biçimi ve taşınmazların imar palanlarının onaylandığı tarihe kadar davacı yararına 20 yıllık kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği süresinin dolup dolmadığı hususlarında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı,

tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporuyla denetlenmeli, komşu parsellerin tapu kayıtları, kadastro tutanakları ve varsa dayanaklarının çekişmeli taşınmazları ne şekilde işaret ettiği gözetilmeli, daha sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.