Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/4438 K.2014/6200

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

Kadastro sonucu Ç.. Köyü çalışma alanında bulunan 106 ada 88 parsel sayılı 3.536,65 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması nedeniyle davalı Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı A.. Ç.. kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak çekişmeli taşınmazın bir bölümü hakkında tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 106 ada 88 parsel sayılı taşınmazın uzman bilirkişi tarafından tanzim edilen 30.10.2013 tarihli krokili raporda (A) harfi ile gösterilen 522,24 metrekarelik bölümünün tapusunun iptali ile yeni bir parsel numarası verilerek davacı A.. Ç.. adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; kadastrodan önceki haklara dayanan tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir. Çekişmeli 106 ada 88 parsel sayılı taşınmaz "çalılık" vasfıyla davalı Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacı; çekişmeli taşınmaz bölümünün kendisi adına tespit ve tescil edilen 116 ada 1 parsel sayılı taşınmaz ile öncesinde bir bütün olduğu, 2002 yılında kendisine ait taşınmazın yol yapımı için kısmen kamulaştırılması neticesinde taşınmazın ikiye ayrıldığı, 2007 yılında yapılan kadastro çalışmaları neticesinde taşınmazın bir bölümünün 116 ada 1 parsel olarak adına tespit ve tescil edildiği, diğer bölümünün ise çekişmeli parsel içerisinde kaldığı, bu bölümde de zilyetliğinin devam ettiği iddiasıyla dava açmıştır.

Davalı Hazine davanın reddini istemiştir. Mahkemece çekişmeli taşınmazın fen bilirkişisi raporunda (A) harfi ile gösterilen 522,24 metrekarelik bölümü yönünden kadastro tespit tarihine kadar davacı yararına 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 17. maddesi koşularının oluştuğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma ve inceleme karar için yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın komşusu olan bütün parsellerin kadastro tutanakları ve dayanakları getirtilerek nitelikleri belirlenmemiş ve varsa dayanaklarının çekişmeli taşınmazı ne şekilde tanımladıkları gözetilmemiş, davacının aynı çalışma alanında belgesiz zilyetlik yoluyla edindiği taşınmaz miktarı belirlenmemiş, mahallinde yapılan keşifte tek bir mahalli bilirkişi dinlenerek, bu bilirkişinin soyut beyanı ve ziraatçi bilirkişinin taşınmazın evveliyatını açıkça ortaya koyamayan raporuna dayalı olarak hüküm kurulmuştur.

Davacı, imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği hukuki nedenine dayanarak tapu iptal ve tescil isteğinde bulunmuştur. Bu konuda sağlıklı bir yargıya ulaşmak için çekişmeli taşınmazın kamulaştırıldığı 2002 yılından geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait stereoskopik hava fotoğraflarının dosya arasına konulması ve bu fotoğrafların stereoskopla incelenmesi gerekir.

Mahkemece uyuşmazlığın çözüme kavuşturulabilmesi için gerekli bulunan hava fotoğraflarından da yararlanılmamıştır. Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca; öncelikle, taraflara iddia ve savunmalarını ispat zımnında süre verilip delilleri toplanmalı, davacıya ait 116 ada 1 parsel ile çekişmeli taşınmazın komşusu olan diğer tüm taşınmazların tapu kayıtları, kadastro tutanakları ve varsa dayanaklarının onaylı örnekleri, çekişmeli taşınmazda kamulaştırmanın yapıldığı 2002 yılından geriye doğru yukarıda belirtilen şekilde üç farklı tarihe ait hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı'ndan tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilerek dosya arasına konulmalıdır.

Dosya bu şekilde keşfe hazır hale getirildikten sonra; yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç yerel bilirkişi; taraf tanıkları, üç kişilik ziraat mühendisleri kurulu, jeodezi ve fotogrametri mühendisi ve fen bilirkişisinden oluşacak bilirkişi heyeti aracılığıyla yapılacak keşifte, belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle incelemesi yaptırılarak;

çekişme konusu taşınmaz bölümü hava fotoğraflarında gösterilmeli, bu yerin önceki ve şimdiki niteliğinin, imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığının ve tamamlandığının, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesine çalışılmalı, ziraat mühendisleri bilirkişi kurulundan taşınmazın niteliğiyle ilgili, fen bilirkişinden kamulaştırma krokisinin de yer aldığı keşfi takibe elverişli rapor alınmalı, yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın öncesi, niteliği, zilyetliğin başlangıcı,

sürdürülüş biçimi ve tespit tarihine kadar davacı yararına 20 yıllık kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği süresinin dolup dolmadığı hususlarında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, Tapu Müdürlüğü, Kadastro Müdürlüğü ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüğünden davacı adına aynı çalışma alanında belgesizden tespit ve tescil edilen taşınmaz bulunup bulunmadığı var ise miktarı sorulmalı,