Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/5738 K.2014/6213

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında ... Köyü çalışma alanında bulunan 116 ada 31 ve 39, 106 ada 119, 120 ve 125 parsel sayılı, sırasıyla 11.668.70, 18.232.31, 25.291.74, 7.301.52 ve 8.960.01 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar Toprak Tevzi Komisyonunca oluşturulan tapu kaydı nedeniyle davalı Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ..., irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne, çekişmeli taşınmazların davacı ... adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı Hazine vekilinin çekişmeli 106 ada 119, 120 ve 125 parsel sayılı taşınmazlara yönelik yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükümlerin ONANMASINA,

2- Davalı Hazine vekilinin çekişmeli 116 ada 31 ve 39 parsel sayılı taşınmazlara yönelik temyiz itirazlarına gelince: dava; kadastro tespitine itiraza ilişkindir. Çekişmeli taşınmazlar Toprak Tevzi Komisyonu çalışmaları neticesinde oluşturulan 13.12.1962 tarih ve 232 sıra nolu tapu kaydı nedeniyle davalı Hazine adına “tarla” vasfıyla tespit edilmiştir. Davacı; çekişmeli taşınmazlarda 100 yılı aşkın süredir eklemeli olarak zilyet olduğu iddiasıyla dava açmıştır.

Mahkemece çekişmeli taşınmazlar üzerinde davacı yararına, Hazine tapularının oluşum gününden önce zilyetlikle edinme koşullarının oluştuğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de, yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır. Çekişmeli taşınmazlara uygulanan 13.12.1962 tarih ve 232 sıra numaralı tapu kaydının batı ve güney hudutlarında mera okunmaktadır.

Kadastro çalışmaları sırasında da çekişmeli taşınmazlara batı yönden komşu olan taşınmaz 224 parsel adı altında mera olarak sınırlandırılmış ve kesinleşerek özel sicile kaydedilmiştir. Çekişmeli taşınmazların sınırında mera bulunduğuna göre yöntemince mera araştırması yapılması ve bu kapsamda komşu köylerden tarafsız, davada yararı bulunmayan mahalli bilirkişiler tespit edilerek taşınmazlar başında dinlenmesi ve ziraatçi ./...

bilirkişiden taşınmazların niteliği, meradan açma olup olmadığı hususlarında rapor alınması gerekirken mahkemece bu hususlara riayet edilmemiş, taşınmazların bulunduğu köyden mahalli bilirkişi dinlenmiş ve ziraatçi bilirkişinin belirtilen hususlarda yeterli olmayan raporu ile hüküm kurulmuştur. Eksik araştırma, inceleme ve uygulama ile karar verilemez.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için; komşu köylerde oturan ve davada yararı bulunmayan elverdiğince yaşlı kişiler arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, sağ olan tespit ve belirtmelik bilirkişileri ile üç kişiden oluşacak ziraatçi bilirkişi kurulu hazır olduğu halde yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte; çekişmeli taşınmazların öncelerinin ne olduğu, mera olup olmadıkları, mera parselinden ne şekilde ayrıldıkları, kim tarafından hangi tarihten beri ve ne şekilde kullanıldıkları gibi hususlar tek tek ve olaylara dayalı olarak yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından sorulup saptanmalı, beyanları arasında doğabilecek çelişkiler yöntemince giderilmeli; tespite aykırı sonuçlara ulaşılması halinde tüm tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilerek aykırılığın giderilmesine çalışılmalıdır.

Ayrıca hazır edilecek Toprak Tevzi Komisyonu çalışmalarına katılmış heyet üyeleri ile bilirkişilerden hayatta olanlar da tanık sıfatı ile dinlenilmeli, keşfe katılacak ziraatçı bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların tarımsal niteliklerini bildiren, çekişmeli taşınmazların öncelerinin mera olup olmadığı ile bitişik mera parselinden ne şekilde ayrıldığını açıklayan, komşu parsellerin toprak yapısı ve bitki desenleri yönünden karşılaştırmalı değerlendirmeyi içeren; gerektiğinde çekişmeli taşınmazların değişik yönlerden çekilecek fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalıdır.

Keşfe katılacak fen bilirkişisinden de keşif ve uygulamayı izleyip denetlemeye olanak veren, çekişmeli taşınmazlara ilişkin kadastro parselleri ile toprak tevzi parsellerini birlikte gösterir, çekişmeli taşınmazların mera parsellerinden ne şekilde ayrıldığını yan kesit çizelgesi ile açıklayan ayrıntılı rapor alınmalıdır.