Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/6809 K.2014/8274

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu A. Köyü çalışma alanında bulunan . parsel sayılı 4.461,01 ve 3.979,27 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, kamu orta malı niteliğinde mera vasfıyla sınırlandırılarak özel siciline kaydedilmiştir. Davacı Ö.. U.., irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulü ile çekişmeli taşınmazların mera kaydının iptali ile davacı Ö.. U.. adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazların tarım arazisi niteliğinde olduğu ve taşınmazlar üzerinde davacı yararına zilyetlikle mülk edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır.

Çekişmeli .parsel sayılı taşınmazlar, .parsel sayılı taşınmazlara uygulanan 1937 tarih 1043 tahrir numaralı vergi kaydının miktar fazlası olması nedeniyle mera olarak sınırlandırılmak suretiyle tespit edildiği halde, tespit dayanağı vergi kaydı usulen mahalline uygulanmamış, nereye ait olduğu belirlenerek uzman bilirkişi raporunda gösterilmemiş, yeterli şekilde mera araştırması yapılmamış, taşınmazların niteliğinin belirlenmesi amacıyla üç kişilik ziraatçı bilirkişi kurulundan rapor alınması gerektiği de düşünülmemiştir.

Eksik araştırma, inceleme ve uygulama ile karar verilemez. Doğru sonuca ulaşılabilmesi için.

1937 tarih ve 1043 tahrir numaralı vergi kaydı ile çekişmeli taşınmazlara tüm yönlerden komşu taşınmazların onaylı tutanak suretleriyle dayanağı olan belgeler getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan, komşu köylerde ikamet eden, elverdiğince yaşlı şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında yerel bilirkişiler ve tanıklardan taşınmazların öncesinin ne olduğu, taşınmazların öncesinde mera olup olmadığı, bitişik mera parselinden ne suretle ayrıldığı, mera parseli ile arada ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı, komşu mera parselinin kadim mera olup olmadığı,

sorulup saptanmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, dinlenen bilirkişi ve tanık beyanları arasındaki çelişki doğduğu takdirde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeye çalışılmalı, vergi kaydı yöntemince uygulanmalı, ziraatçı bilirkişi kurulundan taşınmazların eğimi, niteliği, toprak yapısı, bitki örtüsü ve özellikle çekişmeli taşınmazlar ile komşu mera parseli arasında doğal ya da yapay ayırıcı unsur olup olmadığı, mera parselinden nasıl ayrıldığı,

öncesinin kamu orta malı niteliğinde mera olup olmadığı hususlarını içeren, çekişmeli taşınmazlar ile komşu parselleri karşılaştırılmalı olarak değerlendiren, bilimsel verilere dayalı, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; raporda belirtilen hususların somutlaştırılması için, taşınmazları tüm yönleriyle gösterecek şekilde çektirilecek fotoğraflar üzerinde çekişmeli taşınmazlar kabaca işaretlettirilmeli ve keşfe katılacak fen bilirkişisinden keşif ve uygulamaları izleyip denetlemeye olanak veren, ayrıntılı ve çekişmeli taşınmazlar ile komşu mera parselinin konumlarını yan kesit krokisi ile gösterip açıklayan,