Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/8879 K.2014/11786

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında.... Köyü çalışma alanında bulunan 778, 781, 791, 883, 889, 891, 893, 895, 900, 902, 906, 907, 908, 989 parsel sayılı 23900, 6100, 6700, 5700, 2500, 10700, 10500, 7100, 3250, 2952, 21400, 13900, 24, 2380 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlardan 778 parsel mezarlık vasfı nedeniyle ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle.... Köy Tüzel Kişiliği adına, 781 parsel vergi kaydı, hibe ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle....

Köy Tüzel Kişiliği adına, 791, 893, 895 parsel sayılı taşınmazlar mahkeme kararları nedeniyle Burhan Dülge ve müşterekleri adına, 883 parsel sayılı taşınmaz mahkeme kararı nedeniyle .... adına, 889 ve 907 parsel sayılı taşınmazlar tapu kaydı nedeniyle ... adına, 891 parsel sayılı taşınmaz mahkeme kararı nedeniyle İhsan Bitiktaş adına, 900 parsel sayılı taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ...adına, 902 parsel sayılı taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ...adına, 906 parsel sayılı taşınmaz tapu kaydı nedeniyle ...., 908 parsel sayılı taşınmaz çeşme vasfı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle....

Köyü Tüzel Kişiliği adına, 989 parsel sayılı taşınmaz tapu kaydı nedeniyle .... ve müşterekleri adına tespit edilmiştir. İtirazı Kadastro Komisyonunda reddedilen davacı Hazine, davalılar yararına zilyetlikle iktisap şartlarının gerçekleşmediği iddiasına dayanarak dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine ve 778, 781, 791, 883, 889, 891, 893, 895, 900, 902, 906, 907, 908, 989 parsel sayılı taşınmazların tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı Hazine vekilinin çekişmeli 900, 902 ve 908 parsel sayılı taşınmazlara yönelik yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddi ile bu parsellerle ilgili hükmün ONANMASINA,

2- Davacı Hazine vekilinin 889, 906 ve 907 parsel sayılı taşınmazla ilgili temyizine gelince, mahkemece, davalı tarafın dayandığı tapu kayıtlarının çekişmeli taşınmazları kapsamadığı kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Davalı tarafın dayandığı tapu kayıtları Hazinenin taraf olduğu tescil davaları sonucu oluşmuş olup, haritalarının bulunması muhtemeldir. Ne var ki kayıtların dayanağı olan tescil haritaları getirtilmemiş, tapu kayıtlarının kapsamı 3402 sayılı Yasa'nın 20/A maddesi gereğince haritalar uygulanmak

suretiyle belirlenmemiştir. Bu tür eksik ve yetersiz soruşturmaya dayanılarak karar verilemez. O halde, doğru sonuca varılabilmesi için; mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen yerel bilirkişiler, taraf tanıkları ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulunun katılımı ile keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında davalı tarafın dayandığı tapu kayıtları ve haritaları uygulanıp, tapu kayıtlarının kapsamları 3402 sayılı Kadastro Yasası'nın 20/A maddesi gereğince haritasına göre belirlenmelidir.

Davalı dayanağı tapu kayıtlarının haritalarının uygulama kabiliyetinin bulunmaması durumunda ise tapu kayıtlarının sınırlarının mahalli bilirkişilerce zeminde tek tek gösterilmesi istenilmeli, bilirkişilerin gösteremediği sınırların tesbiti için tanık dinletme imkanı sağlanmalı, teknik bilirkişiye uygulanan tapu kayıtlarının kapsamlarını gösterir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların ilk maliki, intikali ve tasarrufu hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı,

3 kişilik uzman ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan taşınmazların niteliği ile ilgili ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Davacı Hazine vekilinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulüyle, çekişmeli 889, 906 ve 907 parsel sayılı taşınmazlarla ilgili hükmün BOZULMASINA,

3- Davacı Hazine vekilinin 791, 883, 891, 893, 895 parsel sayılı taşınmazlarla ilgili temyizine gelince, mahkemece, davalı taraf yararına zilyetlikle iktisap şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma ve inceleme dosya kapsamına uygun düşmemektedir. Davalı taraf, Hazinenin taraf olduğu tescil davaları sonucunda verilen tescil ilamlarına dayanmıştır.

Mahkemece, tescil ilamlarının kesinleşmediği, kesinleşmiş iseler tapu kaydına dönüşüp dönüşmediği araştırılmamış, tescil dosyaları, tescil dosyalarının bulunamaması durumunda ise tescil ilamlarının haritaları getirtilmemiştir.

Doğru sonuca varılabilmesi için; davalı tarafın dayandığı tescil dosyaları, tescil dosyalarının bulunamaması halinde kesinleşme durumunu gösterir şekilde tescil ilamları ve haritaları getirtildikten sonra, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen yerel bilirkişiler, taraf tanıkları ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulunun katılımı ile keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında davalı tarafın dayandığı tescil ilamlarının kesinleştiğinin veya tapu kaydına dönüştüğünün belirlenmesi halinde, taraf olduğu tescil ilamlarının Hazineyi bağlayacağı hususu gözetilerek; kesinleşmiş tescil ilamlarının veya tapu kaydına dönüşmüşler ise tapu kayıtlarının kapsamları 3402 sayılı Kadastro Yasası'nın 20/A maddesi gereğince haritasına göre belirlenmelidir.

Haritaların uygulama kabiliyetinin bulunmaması durumunda ise okunan sınırların mahalli bilirkişilerce zeminde tek tek gösterilmesi istenilmeli, bilirkişilerin gösteremediği sınırların tespiti için tanık dinletme imkanı sağlanmalı, teknik bilirkişiye uygulanan tapu kayıtlarının veya ilamların kapsamlarını gösterir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, öte yandan kesinleşmeyen tescil ilamlarının Hazineyi bağlamayacağı hususu önemle gözetilmeli, bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların ilk maliki, intikali ve tasarrufu hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı,

3 kişilik uzman ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan taşınmazların niteliği ile ilgili ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Davacı Hazine vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile çekişmeli 791, 883, 891, 893, 895 parsel sayılı taşınmazla ilgili hükmün BOZULMASINA,

4- Davacı Hazine vekilinin 778 ve 781 parsel sayılı taşınmazlarla ilgili temyizine gelince, mahkemece, davalı taraf yararına zilyetlikle iktisap şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuştur.

Ne var ki, yapılan keşiflerde bu parsellerle ilgili inceleme yapılıp, beyan alınmamış taşınmazların niteliği yöntemine uygun şekilde belirlenmemiş, davalı taraf yararına zilyetlikle iktisap şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği araştırılmamış olduğundan yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli bulunmamaktadır.

O halde doğru sonuca varılabilmesi için; taşınmazların başında yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen yerel bilirkişiler, taraf tanıkları ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulunun katılımı ile keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların ilk maliki, intikali ve tasarrufu hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, 3 kişilik uzman ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan taşınmazların niteliği ile ilgili ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, davalı taraf yararına zilyetlikle iktisap şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirlendikten sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Davacı Hazine vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile çekişmeli 778 ve 781 parsel sayılı taşınmazla ilgili hükmün BOZULMASINA,

5- Davacı Hazine vekilinin 989 parsel sayılı taşınmazla ilgili temyizine gelince, mahkemece davalı dayanağı tapu kaydının çekişmeli taşınmazı kapsadığı kabul edilmek suretiyle karar verilmiş ise de; dayanılan Aralık 1932 tarih 3 ve 4 sıra numaralı tapu kayıtları tesislerinden itibaren tüm tedavülleri ile getirtilmek suretiyle kapsamları yöntemince belirlenmemiş, tapu kayıtlarının yüzölçümünün toplam 6 evlek olduğu yazılı olmasına rağmen, 6 evlek yüzölçümünün o çevrede kaç metrekareye tekabül ettiği araştırılmamıştır.

Eksik ve yetersiz soruşturmaya dayanılarak karar verilemez.

Doğru sonuca varılabilmesi için; davalı dayanağı Aralık 1932 tarih 3 ve 4 sıra numaralı tapu kayıtları tesislerinden itibaren tüm tedavülleri ile birlikte getirildikten sonra taşınmazların başında tapu kayıtlarının sınırlarının mahalli bilirkişilerce zeminde tek tek gösterilmesi istenilmeli, bilirkişilerin gösteremediği sınırların tespiti için tanık dinletme imkanı sağlanmalı, teknik bilirkişiye uygulanan tapu kayıtlarının kapsamlarını gösterir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, tapu kayıtlarının toplam yüzölçümü olan 6 evlek yüzölçümünün o çevrede kaç metrekareye tekabül ettiği yönetimince belirlenmeli,

bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın ilk maliki, intikali ve tasarrufu hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, 3 kişilik uzman ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan taşınmazın niteliği ile ilgili ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.