Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/10442 K.2015/12845

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ..., ... Beldesi çalışma alanında bulunan ve 1965 yılında yapılan kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz hakkında imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak adına tescil istemiyle 31.07.2012 tarihinde dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, çekişmeli taşınmazın fen bilirkişi raporuna göre (A), (C) ve (D) harfleri ile gösterilen kısımlarının ... adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... Belediye Başkanlığı vekili ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece dava ve temyize konu, fen bilirkişi raporunda (A), (C) ve (D) harfi ile gösterilen ve kadastro tespitleri sırasında taşlık niteliği ile tescil harici bırakılmış olan bölümler yönünden davacı lehine zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece aynı yıla (1985 yılı) ait 2 farklı hava fotoğrafı üzerinde inceleme yaptırılmış, imar-ihyanın tamamlandığı tarih açısından denetim imkanı verecek şekilde dava tarihinden geriye yönelik 15-20-25 yıl öncesine ait hava fotoğrafları getirtilerek değerlendirilmemiştir. Diğer taraftan, çekişmeli taşınmazın imar planı içinde olup olmadığı, imar planı içindeyse imar planının hangi tarihte onaylandığı, kesinleştiği araştırılmamıştır.

Hal böyle olunca; mahkemece doğru sonuca ulaşılabilmesi için öncelikle, karar tarihinden sonra 30.03.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6360 sayılı Kanun gereğince ... İlinin mülki sınırları Büyükşehir Belediye sınırları olup, ... Beldesinin mahalle olması nedeniyle ... Belediye Başkanlığının Tüzel Kişiliği kalkmış olduğundan, taraf teşkilinde ortaya çıkan eksikliği gidermek üzere yasal hasım niteliğinde bulunan ...

Büyükşehir Belediyesi ile çekişmeli taşınmazı sınırları içinde bulunduran ilgili İlçe Belediyesini davaya dahil etmesi için davacı tarafa süre verilmeli, daha sonra çekişmeli taşınmaz bölümlerinin imar planı içinde kalıp kalmadığı, içindeyse imar planının onaylandığı tarih tereddüte mahal bırakmayacak şekilde belirlenmeli, 1985 tarihli hava fotoğrafının daha önce değerlendirildiği dikkate alınarak dava tarihinden geriye doğru yaklaşık 15 ve 20 yıl öncesine ait iki farklı dönemde çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları getirtilerek dosya arasına konulmalıdır.

Bundan sonra, üç kişilik ziraat mühendisi, kadastro fen elemanı, jeodezi ve fotogrametri mühendisinden oluşacak uzman bilirkişi kurulu marifetiyle inceleme yaptırılarak imar-ihyanın başlangıç ve tamamlanma tarihinin, taşınmazın niteliğinin, kullanım süresinin ve zilyetlik başlangıç tarihinin belirlenmesine çalışılması gerekir.

Tanık ve bilirkişi sözleri ilmi esaslara göre hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, ziraatçi bilirkişi kurulundan taşınmazın tamamı ya da bir bölümü üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile imar-ihya tamamlandıktan sonraki zilyetliğin ekonomik amaca uygun zilyetlik olup olmadığı, süresi, taşınmazın toprak niteliği, bitki örtüsü, taşınmaz üzerindeki ağaçların cinsi ile yaşı hususlarını içeren, bilimsel verilere dayalı, önceki zirai bilirkişi raporlarını da irdeleyen ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı;

raporda belirtilen hususların somutlaştırılması için, taşınmazı tüm yönleriyle gösterecek şekilde çektirilecek fotoğraflar üzerinde çekişmeli taşınmaz kabaca işaretlettirilmeli, jeodezi ve fotogrametri mühendisine hava fotoğrafları üzerinde stereoskop aleti ile inceleme yaptırılarak,

taşınmazın niteliği ile tarımsal amaçlı zilyetliğin başlangıç tarihi ve taşınmazın imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı kesin olarak belirlenmeli, taşınmaz imar planı içinde kalıyorsa imar planının kesinleşme tarihine kadar imar-ihya ve kazanma koşullarının süre yönünden değerlendirilmesi yapılmalı, bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde değerlendirme yapılarak karar verilmelidir.