Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/11170 K.2017/4450

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "davacı tarafın tutunduğu tapu kaydının tüm tesis ve tedavülleri ile haritası getirildikten sonra mahallinde yöntemince uygulanarak kapsamının belirlenmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 159 ada 113 parsel sayılı taşınmazın Hazine adına olan tapusunun iptali ile davacılar ... ve ... ... adına eşit hisselerle tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece davacıların çekişmeli taşınmazı ekonomik amacına uygun olarak kullandıkları kabul edilerek yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece Yargıtay bozma ilamına uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozmaya uyulmakla taraflar yararına usüli müktesap hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için Yargıtay bozma ilamında işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir.

Hükmüne uyulan Yargıtay bozma ilamında davacının dayanağı tapu kaydının tüm tesis ve tedavülleri ile haritası getirildikten sonra mahallinde yöntemince uygulanarak kapsamının belirlenmesi, tapu kayıt malik ya da malikleriyle akdi veya ırsi ilişki saptandığı takdirde dayanılan kaydın başka parsellere revizyon görüp görmediğinin araştırılması, taraf tanıkları ile taşınmaz başında yeniden keşif yapılarak kaydın yerel bilirkişi yardımı, uzman bilirkişi eliyle yerine uygulanması, kayıtlarda tarif edilen sınır yerlerinden yerel bilirkişice bilinemeyen sınırlar yönünden tanık bilgisine başvurulması,

uzman bilirkişiden keşfi denetlemeye imkan verecek şekilde rapor alınması, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna uygun bir karar verilmesi gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya uyulduğu halde bozma gerekleri yerine getirilmemiş, davacının dayanağını oluşturan tapu kaydı tüm tedavülleriyle getirtilmiş; ancak bozma ilamında işaret edildiği gibi uygulanıp kapsamı belirlenmeden hüküm kurulmuştur.

Bu tür eksik ve yetersiz soruşturmaya dayanılarak karar verilemez.

Doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle hükmüne uyulan bozma ilamında işaret edildiği gibi davacının dayanağını oluşturan tapu kaydı yerel bilirkişiler yardımı ve teknik bilirkişi aracılığı ile uygulanıp kapsamı belirlenmeli, kaydın kapsamı belirlenirken komşu parsel tutanaklarından yararlanılmalı, teknik bilirkişilere kaydın kapsamını belirtir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, dinlenecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu,

kime ait olduğu kimden nasıl intikal ettiği ve kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.