Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/12237 K.2018/874

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "davacı ...'nin dayandığı tapu kaydı, dava dışı 132 ada 2 ve 3 parsellere revizyon gördüğü halde, bu husus dikkate alınmadığı gibi tapu kaydının idari yoldan oluşmuş olması nedeniyle davalıyı bağlamayacağının göz ardı edilmesinin isabetsiz olduğu belirtilerek; dayanılan kaydın revizyon gördüğü taşınmazların tutanakları ile komşu taşınmaz tutanak ve dayanakları getirtilerek dosya ikmal edildikten sonra yeniden keşif yapılarak revizyon durumu da dikkate alınmak suretiyle tapu kaydına kapsam tayin edilmesi, kaydın taşınmazı kapsaması halinde bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın öncesinin ne olduğu,

kim tarafından ne zamandır ne şekilde kullanıldığı, kaçak yitikten kalıp kalmadığı hususlarının sorulması, böylelikle tapu kaydının oluşum tarihine kadar davalı yararına zilyetlikle iktisap koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin belirlenmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, çekişmeli taşınmazın fen bilirkişi raporunda (C) ve (D) harfleri ile gösterilen bölümlerinin taşınmazdan ifrazı ile davacı ... adına tapuya tesciline, bu bölümler dışındaki istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ... temsilcisi ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece Yargıtay bozma ilamına uyulduğuna göre, bozmada işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir. Bozmaya uyulmakla, bozma lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozma gereklerinin eksiksiz yerine getirilmesi zorunludur.

Mahkemece; çekişmeli taşınmazın fen bilirkişi raporunda (A) ve (B) harfleri ile gösterilen bölümleri üzerinde davalı yararına zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının oluştuğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; hükmüne uyulan bozma ilamında; davacı ...'nin dayandığı tapu kaydının yöntemince uygulanması ve kapsamının belirlenmesi,

ayrıca davalı ... tapusunun oluştuğu tarihe kadar 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14. maddesinde açıklanan zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının oluşup oluşmadığının belirlenmesi gerektiği açıklandığı ve mahkemece de bozmaya uyulduğu ve bozma ilamı uyarınca keşif yapıldığı halde, davacının dayandığı tapu kaydının uygulaması yapılmamış, yerel bilirkişilerin soyut beyanına dayalı olarak karar verilmiş olması nedeniyle yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Bu şekilde eksik araştırma, inceleme ve uygulama ile karar verilemez. Sağlıklı sonuca varılabilmesi için, önceki bozma ilamında belirtildiği üzere mahallinde; yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları ve varsa, ...'ye ait tapu kaydının dayanağı olan idari tahkikat tutanağında tanık olarak yer alan kişiler huzuruyla yeniden keşif icra edilmelidir.

Keşif sırasında Hazinenin dayandığı tapu kaydı ve haritası, revizyon gördüğü parseller de dikkate alınarak uygulanıp kapsamı 3402 sayılı Kadastro Yasası'nın 20/A maddesi gereğince haritasına göre belirlenmelidir.

Dayanak tapu kaydının taşınmazı kapsaması halinde bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın öncesinin ne olduğu kim tarafından neye istinaden ve ne zamandan beri ne şekilde zilyet edildiği, kaçak ve yitik kişilerden kalıp kalmadığı belirlenmeli, böylelikle tapu kaydının oluşum tarihi olan 19.11.1991 tarihine kadar davalı yararına 3402 sayılı Yasa'nın 14. maddesinde yer alan zilyetlikle iktisap koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği değerlendirilmeli, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.