Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/12741 K.2015/14703

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın onanmasına ilişkin yukarıda belirtilen ilamın karar düzeltme yolu ile incelenmesi Hazine tarafından süresinde istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ... Köyü çalışma alanında bulunan 137 ada 129 parsel sayılı 5.287,88 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalıların murisi ...adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı Hazine vekili, çekişmeli taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğuna dayanarak tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hükmün, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmesi sonucunda onanmasına karar verilmiş, davalı Hazine vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın üzerinde davacı yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle karar verilmiştir.

Ne var ki, Mahkemece tek bilirkişi aracılığı ile yapılan keşif sonunda ziraat bilirkişisinden alınan raporda çekişmeli taşınmazın bazı bölümlerinin pırnal ve gevenlerle kaplı olduğu, bazı bölümlerinin tarım arazisi niteliğinde, bazı bölümlerinde ise 3-4 yaşlarında meyve ağaçlarının bulunduğu bildirilmiş olup, taşınmazın evveliyatının tarım arazisi olup olmadığı hususunda açıklık bulunmamaktadır.

Dosya içerisine konulmuş olan taşınmaza ait fotoğraflarda da taşınmazın yer yer tarım arazisi, yer yer ise kullanılmayan arazi görünümünde olduğu anlaşılmaktadır. Çekişmeli taşınmazın zilyetliği hususunda alınan beyanlar da birbiri ile çelişmektedir. Mahkemece bu çelişkiler giderilmeden eksik araştırma ile hüküm kurulmuştur.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için, bir arazinin kullanım süresi ile niteliğini en iyi belirleme yönteminin hava fotoğrafları olduğu gözetilerek tespit tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait (üç ayrı evreye ilişkin) stereoskopik çift hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığından, aynı tarihler arasında düzenlenen fotoplan, fotometrik ve fotogrametrik paftalar ise, İl Kadastro Müdürlüğünden getirtilerek dosya arasına konulmalıdır.

Bundan sonra Mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle; aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları fen bilirkişisi ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır. Keşifte nizalı taşınmazın kullanılan ve kullanılmayan bölümleri uzman fen bilirkişi ve ziraat bilirkişileri

heyetince tespit edilerek haritasında gösterilmeli, bu bölümlerinin geçmişte ne durumda bulunduğu, bilinen ilk zilyedinin kim olduğu, ne sıfatla kullanıldığı, kimden kime nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, davalılar murisi Ziya Duranın taşınmazı kimden devraldığı, önceki zilyedin devir tarihine kadar taşınmazı kullanıp kullanmadığı, Ziya Duran'ın taşınmazı hangi tarihte kullanmaya başladığı, tarım yapılan bölümler ile kalan bölümün ne şekilde ayrıldığı,

arada ayırıcı nitelikte bir unsur bulunup bulunmadığı araştırılarak bu hususlarda yerel bilirkişi ve tanıklardan maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve dayanakları ile denetlenmeli; beyanlar arasındaki çelişkiler, gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeli.

3 kişilik, ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan önceki ziraat bilirkişi raporlarını da irdeleyen, taşınmazın tarımsal niteliğini bildiren, komşu parsellerle karşılaştırmalı biçimde toprak yapısı, eğimi, bitki deseni ve geri kalan bölümden nasıl ayrıldığını açıklayan, taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş ve sınırları işaretlenen fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalı, fen bilirkişisine keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli, ayrıntılı rapor ve harita düzenlettirilmeli;

jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişilere belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle incelemesi yaptırılarak; çekişme konusu taşınmazın, önceki ve şimdiki niteliği, arazinin ekonomik amaca uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle kullanılıp kullanılmadığı ve kullanımın hangi tarihten itibaren olduğu konusunda rapor düzenlettirilmeli, temin edilebilen en eski tarihli uydu fotoğrafları değerlendirilmeli, bundan sonra tüm deliller birlikte incelenerek sonucuna göre karar verilmelidir.