Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/13040 K.2017/5981

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında ...

Köyü çalışma alanında bulunan ... parsel sayılı 1.725,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tapu kaydı ve miras yoluyla gelen hakka dayanarak ..., ..., ..., ... ve ... adına, ... parsel sayılı 1725 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz aynı tapu kaydı, irsen intikal, harici satış ve pay devri nedeniyle ..., ... ve ... adına, ... parsel sayılı 1.500,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz miras yoluyla gelen hak ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... adına tespit edilmiş;

davaya ve temyize konu taşınmazlardan ... parsel sayılı 134.000,00 metrekare yüzölçümlü taşınmaz ... parsel sayılı taşınmazın, ... parsel sayılı 27.250,00 metrekare yüzölçümlü taşınmaz ... parsel sayılı taşınmazın; ... parsel sayılı 86.500,00 meterekare yüzölçümlü taşınmaz ... parsel sayılı taşınmazın kayıt miktar fazlası olarak Hazine adına tespit edilmiştir.

Davacılar ... ve müşterekleri kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, kendileri adına tespit edilen ... parsel sayılı taşınmazın; ... ise müşterek olarak malik olduğu ... parsel sayılı taşınmazın eksik tespit edildiği, eksikliğin miktar fazlası olarak Hazine adına tespit gören taşınmazlarda kaldığı iddiasına dayanarak ayrı ayrı dava açmıştır.

Mahkemece dava dosyaları birleştirilerek yapılan yargılama sonunda davacıların ve birleşen dosya davacısının davalarının kısmen kabulüne; ...parsel sayılı taşınmazın hükümde gösterilen paylarla ... ve müşterekleri adına, ... parsel sayılı taşınmazdan, 18.03.2015 hakim havale tarihli bilirkişi raporunun ekindeki krokide "..." şeklinde kodlanan, 18.008,55 metrekare yüzölçümlü taşınmaz kısmın ifrazı ile, tarla vasfı niteliğiyle, yeni parsel numarası verilerek, hükümde gösterilen paylarla ... ve müşterekleri adına, yine ... parsel sayılı taşınmazdan, krokide "..." şeklinde kodlanan kısımdan geri kalan taşınmazın, aynı parsel numarası ile,

tarla vasfı ile Hazine adına, ... parsel sayılı taşınmazdan, krokide "..." şeklinde kodlanan, 20.406,26 metrekare yüzölçümlü taşınmaz kısmın ifrazı ile, tarla vasfı niteliğiyle, yeni parsel numarası verilerek, hükümde gösterilen paylarla ... ve müşterekleri adına, ... parsel sayılı taşınmazdan, krokide "..." şeklinde kodlanan, 17.543,08 metrekare yüzölçümlü taşınmaz kısmın ifrazı ile, tarla vasfı niteliğiyle, yeni parsel numarası verilerek, hükümde gösterilen paylarla ... ve müşterekleri adına, ... parsel sayılı taşınmazdan, krokide "..." ve "..." şeklinde kodlanan kısımdan geri kalan taşınmazın, aynı parsel numarası ile,

tarla vasfı ile Hazine adına, ... parsel sayılı taşınmazın hükümde göserilen paylarla ... ve müşterekleri adına, ... parsel sayılı taşınmazdan, krokide "..." şeklinde kodlanan, 85.547,10 metrekare yüzölçümlü taşınmaz kısmın ifrazı ile yeni parsel numarası verilerek, tarla vasfı niteliğiyle ... ve müşterekleri adına, ... parsel sayılı taşınmazından, bilirkişi raporu ekindeki krokide "..." şeklinde kodlanan, 13.270,67 metrekare yüzölçümlü taşınmaz kısmın ifrazı ile, tarla vasfı niteliğiyle, yeni parsel numarası verilerek,

hükümde gösterilen paylarla ... ve müşterekleri adına, ... parsel sayılı taşınmazından, "..." şeklinde kodlanan 8.820,75 metrekare yüzölçümlü taşınmaz ve "..." şeklinde kodlanan 26.517,37 metrekare yüzölçümlü taşınmaz kısımlarının, ayrı ayrı parsel numarası ile tarla vasfı ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazların temyize konu bölümleri üzerinde davacılar yararına 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14. maddesinde yer alan zilyetlikle kazanım koşulları oluştuğu kabul edilmek sureti ile hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır.

Çekişme konusu ..., ... ve ... parsel sayılı taşınmazlar bitişik konumda olup bu taşınmazların doğusunda ve komşu durumda bulunan ... parsel sayılı taşınmazın ve yine ... ve ... parsellerin batı sınırında bulunan ve kesik çizgilerle gösterilen patika yoldan sonra gelen ... parsel sayılı taşınmazın mera olarak sınırlandırılmış olduğu dosya arasında bulunan birleşik krokiden ve müzekkere cevaplarından anlaşılmakta olup; keşif sonucu düzenlenen zirai bilirkişi raporunda, mera parselleri ile çekişmeli taşınmazlar arasında ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı,

çekişmeli taşınmazların ... ve ... sayılı meranın devamı niteliğinde olup olmadığı hususları irdelenmediği gibi raporda sadece taşınmazların keşif tarihindeki eylemli durumu belirtmekle yetinilmiş olması nedeniyle de hüküm vermek için yeterli değildir.

O halde, sağlıklı bir yargıya ulaşmak için tespit tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı'ndan tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilerek dosya arasına konulmalı, bundan sonra taşınmaz başında olabildiğince yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, komşu köylerde ikamet edip, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu ve aynı yöntemle belirlenecek taraf tanıkları ve sağ iseler tespit bilirkişileri,

fen bilirkişisi ve üç kişilik ziraatçi bilirkişi kurulu ve jeodezi veya fotogrametri uzmanı harita mühendisinden oluşacak bilirkişi heyetleri aracılığıyla keşif yapılmalı; yapılacak keşifte çekişmeli taşınmazlar ile komşu mera parselleri arasında ayırıcı nitelikte unsur bulunup bulunmadığı belirlenmeli ve bu hususlara ve çekişmeli taşınmaz bölümleri ve çevresi ile ilgili mahkeme gözlemi özellikle tutanağa geçirilmeli, yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri, ne suretle kullanıldığı, öncesinin mera olup olmadığı,

zaman içinde mera yönünde genişleme olup olmadığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan komşu mera parseli ve varsa komşu durumunda olan tarım arazileri ile çekişmeli taşınmaz bölümlerini toprak yapısı, eğimi, bitki deseni ve diğer yönlerden karşılaştırır tarzda, komşu mera parsellerinden nasıl ayrıldığını açıklayıp, tarımsal niteliklerini belirten, taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş renkli fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalı,

fen bilirkişisine keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli çekişmeli taşınmaz ile komşu mera parsellerinin konumlarını yan kesit krokisi ile gösteren rapor ve harita düzenlettirilmeli, jeodezi veya fotogrametri uzmanı harita mühendisi bilirkişiye belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle incelemesi yaptırılarak; çekişmeli taşınmaz bölümlerinin o tarihlerdeki hava fotoğraflarındaki niteliği belirlenmeye çalışılmalı; bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece belirtilen hususlar gözetilmeksizin eksik inceleme ile karar verilmesi isabetsiz olduğu gibi, davacılar ...ve ... parsel sayılı taşınmazların yüzölçümlerinin eksik tespit edildiğini ileri sürerek miktar fazlası olarak Hazine adına tespit edilen taşınmazlara yönelik dava açtıkları, Hazine tarafından da ... ve ... sayılı parseller hakkında açılmış bir dava olmadığı halde şeklen Hazine yönünden kesin hüküm oluşturacak şekilde .... ve ... sayılı parseller yönünden de hüküm kurulması öte yandan, 437 sayılı taşınmaz maliklerinden ... ve ... tarafından açılmış bir dava olmadığı halde,