Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/13292 K.2017/6456

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ: Kadastro sonucu .... Köyü çalışma alanında bulunan 207 ada 19 parsel sayılı 353.648,93 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kamu orta malı mera vasfıyla sınırlandırılarak özel siciline kaydedilmiştir. Davacı ..., kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; davacı lehine zilyetlikle edinim şartlarının gerçekleşmediği kabul edilerek yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de uyuşmazlığın çözümünde hava fotoğraflarından yararlanılmamış, komşu parsel tutanak ve dayanakları getirtilmemiş ve keşifte uygulanmamış, tanık ve bilirkişilerden bir kısmı çekişmeli taşınmaz bölümü ile sınırındaki yoldan sonra gelen taşınmazın bir bütün halinde kullanıldığını, bir kısmı ise mera niteliğinde olduğunu beyan etmesine rağmen beyanlar arasındaki çelişkiler giderilmemiş, uyuşmazlık konusu taşınmaz mera niteliği ile tespit edilmiş olmasına rağmen, mahalli bilirkişi komşu köylerden dinlenmediği gibi,

taşınmazın niteliği konusunda yetersiz olan ziraat bilirkişisi raporu ile yetinilmiş olması nedeniyle yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca; doğru sonuca varılabilmesi için; öncelikle çekişmeli taşınmaza komşu, yoldan sonra gelen 12, 13, 14 ve 15 sayılı parsellerin kadastro tespit tutanakları ile varsa dayanak belgeleri getirtilerek dosyasına konulmalı, tespit tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait stereoskopik hava fotoğraflarının tarihleri açıkça yazılmak suretiyle en az üç tanesi Harita Genel Komutanlığından getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan, komşu köyde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi,

teknik bilirkişi ve 3 kişilik ziraat bilirkişi kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte, yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın öncesinin kime ait olduğu, kimden intikal ettiği ve ne zamandan beri ne şekilde kullanıldığı, taşınmazın mera niteliğinde ya da imar-ihyaya muhtaç yerlerden olup olmadığı, imar-ihyaya muhtaçsa imar-ihyaya konu edilip edilmediği, edilmiş ise imar-ihyanın hangi tarihte başlayıp hangi tarihte bitirildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalıdır.

Ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmaz bölümünün toprak yapısı ile komşu taşınmazların toprak yapısı mukayese edilmek suretiyle taşınmazın toprak yapısı ve niteliğini belirtir, taşınmazın mera niteliğinde olup olmadığını irdeler ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalıdır.

Raporda taşınmazın mera parseli ile arasında doğal ya da yapay ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı, mera niteliğinde olup olmadığı, imar-ihyaya konu olup olmadığı, imar-ihya tamamlanmışsa tespit tarihi ile imar-ihya işleminin tamamlanma tarihi arasında ne kadar süre geçtiği hususlarına yer verilmesi, rapor ekinde taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş komşu taşınmazlar ile arasındaki sınırları gösterecek şekilde fotoğrafların eklenmesi istenilmelidir.

Jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiye hava fotoğrafları üzerinde stereoskopik inceleme yaptırılmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri de komşu taşınmaz tutanak ve dayanaklarıyla bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanacak söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

G/K