Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/13756 K.2017/6096

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı, ... Köyü çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz bölümü hakkında imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne; 6.3.2013 tarihli fen bilirkişi raporunda (A) ve (B) harfleri ile gösterilen sırasıyla 13.010,10 ve 6.362,64 metrekarelik taşınmaz bölümlerinin davacı adına; aynı raporda (C) ile gösterilen 11.712,22 metrekare yüzölçümlü taşınmaz bölümünün ise davalı Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından (A) ve (B) harfleri ile gösterilen bölümlere yönelik olarak temyiz edilmiştir.

Mahkemece, 1985 tarihli hava fotoğrafında krokide (A) harfiyle gösterilen kısımda, 1999 tarihli hava fotoğrafında ise krokide (A) ve (B) harfiyle gösterilen kısımda imar-ihyanın bulunduğunun belirtildiği, yine 11.03.2013 tarihli ziraat bilirkişisi raporunda (A) ve (B) harfiyle gösterilen kısımların 20-25 yıldır tarım arazisi olarak kullanılmakta olduğunun belirtildiği, davacının bu bölümleri 20 yıldan fazla zamandan beri kullandığının anlaşıldığı gerekçe gösterilerek hüküm kurulmuş ise de;

yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmadığı gibi yasal düzenlemelere uygun düşmeyecek şekilde yargılama yapılarak karar verilmesi de doğru olmamıştır. Dava, 4721 sayılı TMK’nın 713. ve 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14. ve 17. maddesine dayalı olarak açılan tescil istemine ilişkindir.

TMK'nın 713. maddesinin 2. ve 3. fıkralarında tescil davasının, Hazineye ve ilgili kamu tüzel kişilerine karşı açılacağı düzenlenmiş olup davacı taraf da bu düzenlemeye uygun olarak dava dilekçesinde Hazine ve ... Köyü Tüzel Kişiliği’ne husumet yönelterek dava açmıştır.

Ancak Mahkemece düzenlenen tensip zaptında ve gerekçeli karar başlığında davalı olarak yalnızca Hazine yer almış; aleyhine usulünce dava açılan Köy Tüzel Kişiliği’ne dava dilekçesi tebliğ edilmemiş olup dava hakkındaki savunması ve delillerinin sorulmamış olması isabetsiz olduğu gibi, bu tür davalarda esaslı unsur olan hava fotoğrafı incelemesi de gereğince yapılmamış, dava tarihi olan 2011’den 15-20-25 yıl öncesine ait (1996-1991-1986) hava fotoğrafları, tarihleri de açıkça yazılmak suretiyle istenmemiştir.

7.3.2013 tarihli teknik bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümünün komşu 128 parsel sayılı taşınmazın devamı niteliğinde olduğu ve 1985 tarihli hava fotoğrafında 128 parsel ile bütünlük arz ettiği belirtildiği halde.

128 parsel sayılı taşınmazın kadastro tutanağı, güncel tapu kaydı varsa tespitin dayanağı olan belgeler getirtilerek 128 parsel tutanağının çekişmeli (A) bölümünü ne olarak okuduğu üzerinde durulmamış; yine (B) bölümü yönünden de 1985 tarihli hava fotoğrafında imar-ihya bulunmadığı; ancak 1999 tarihli hava fotoğrafında ise imar-ihyanın var olduğu belirtildiğine göre.

1999 tarihinden dava tarihi olan 2011’e kadar 20 yıllık iktisap süresinin dolmadığı göz önüne alınarak, 1985 ve 1999 tarihleri arasında uçuş olup olmadığı hususunda da bir araştırma yapılmadan hüküm kurulmuş olması isabetsizdir.

O halde; doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle taraf teşkilinde ortaya çıkan eksikliği gidermek üzere davacının dava dilekçesinde husumet yöneltmiş olduğu ...

Köyü Tüzel Kişiliği’ne dava dilekçesi ve ekleri tebliğ edilmeli, dava hakkındaki savunması ve delilleri toplanmalı; komşu 128 parsel sayılı taşınmazın kadastro tutanak örneği ile varsa dayanağı olan kayıtlar Tapu Müdürlüğü’nden istenerek dosya arasına konulmalı, dava tarihi olan 2011’den geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait (1996-1991-1986) hava fotoğrafları tarihleri de açıkça yazılmak suretiyle ilgili yerlere sorulmalı var ise en az 3 hava fotoğrafı, bu hava fotoğrafları kullanılarak üretilmiş memleket haritaları ile temin edilebilen en eski ve yeni tarihli uydu fotoğrafları istenilmeli;

bundan sonra mahallinde, yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, bir fen ve bir ziraat mühendisi, bir jeodezi ve fotogrametri uzmanından oluşan bilirkişi heyeti aracılığıyla yeniden keşif yapılmalı, yapılacak keşifte, yerel bilirkişi kurulu, mahalli bilirkişileri ve taraf tanıklarından imar-ihyanın hangi tarihte tamamlandığı ve tarımsal üretimin hangi tarihte başladığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı,

hava ve uydu fotoğrafları üzerinden bilirkişilere bilimsel yöntemlerle (hava fotoğrafı ve memleket haritası ile kadastro paftası ölçeği harita çizim programları aracılığıyla eşitlenerek çekişmeli taşınmaz bölümlerinin konumunun çevre parsellerle birlikte harita üzerinde gösterilmesi istenmeli, hava fotoğrafları ile kadastro paftası çakıştırılıp stereoskop aletiyle) inceleme yaptırılarak;

çekişme konusu taşınmaz bölümlerinin öncesinin ne olduğu ve davacı tarafça ne şekilde kullanıldığı ve imar-ihyanın en erken hangi tarihte tamamlandığı ve yine tarımsal üretimin hangi tarihte başladığı hususunun belirlenmesine çalışılmalı, uzman ziraat mühendisi bilirkişiden (A) ve (B) bölümleri yönünden imar-ihyanın hangi tarihte tamamlandığı dava tarihi ile tamamlanma tarihi arasında ne kadar süre geçtiğini belirtir rapor alınmalı.

128 parsel sayılı taşınmazın tapuda halen kimin adına kayıtlı olduğu ve kadastro tespitine dayanak kayıt var ise, bu kaydın çekişmeli (A) bölümünü ne olarak okuduğu saptanmalı; taşınmazın (renkli) fotoğrafları çektirilmeli, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri de bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanacak söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.