Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/1412 K.2016/1175

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ..., .... Mahallesi çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz hakkında kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, fen bilirkişilerinin 24.2.2014 tarihli raporunda (A) harfi ile gösterilen 2.270,57 metrekare ve (B) harfi ile gösterilen 3.570,69 metrekare yüzölçümündeki taşınmazların davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; kadastro çalışmaları sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz bölümlerinin 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14, 17 ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 713. maddeleri uyarınca tescili istemine ilişkindir. Mahkemece, davacı lehine zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma ve inceleme karar için yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece çekişmeli taşınmazların tespit harici bırakılma tarihi ve nedeni Kadastro Müdürlüğünden sorulmamış, çekişmeli taşınmazlara komşu tüm kadastro parsellerine ait kadastro tutanakları ve dayanağı belgeler getirtilerek yerel bilirkişi ve tanık anlatımları denetlenmemiş, fen filirkişileri tarafından düzenlenen raporda tescile konu (A) harfi ile gösterilen 2.270,57 metrekare taşınmazın imar planı kapsamında kaldığı bildirildiği halde, mahkemece imar planının onay tarihi ilgili belediyeden sorulmamış, davacı adına aynı çalışma alanında belgesizden tespit ve tescil edilen taşınmazların miktarları araştırılmamıştır.

Ayrıca taşınmazın kullanım süresi ile niteliğini ve üzerindeki imar-ihya işlemlerinin tamamlandığı tarihi en iyi belirleme yöntemi olan hava fotoğraflarının uzmanı tarafından incelenmesi yönteminden de yararlanılmamıştır. Eksik araştırma, inceleme ve uygulamaya dayalı olarak karar verilemez.

Hal böyle olunca, sağlıklı bir sonuca ulaşmak için Kadastro Müdürlüğünden çekişmeli taşınmazların hangi tarihte ve hangi sebeple tescil harici bırakıldığı sorulmalı, imar planı kapsamında olup olmadığı, imar planı kapsamında ise imar planının onay tarihi ilgili Belediye Başkanlığından sorulmalı, çekişmeli taşınmazların çevresinde bulunan taşınmazlara ait kadastro tutanak örnekleri ile varsa dayanak kayıt ve belgeleri bulunduğu yerlerden getirtilmeli, davacı adına aynı çalışma alanında belgesiz zilyetlik yoluyla tespit ve tescil edilen taşınmaz bulunup bulunmadığı ve miktarı Tapu,

Kadastro ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüklerinden ayrı ayrı sorulup saptanmalı, dava tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait stereoskopik hava fotoğraflarının tarihleri açıkça yazılmak suretiyle en az üç tanesi .....ndan getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, ziraatçi bilirkişi, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi ve fen bilirkişisi huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte, yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın öncesinin kime ait olduğu, kimden intikal ettiği ve ne şekilde kullanıldığı, taşınmazın imar-ihyaya konu edilip edilmediği, edilmiş ise imar-ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalıdır.

Ziraat bilirkişisinden çekişmeli taşınmaz ile komşu taşınmazlar mukayese edilmek suretiyle taşınmazın toprak yapısı ve niteliğini belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalıdır.

Raporda taşınmazın imar-ihya işleminin tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmışsa dava tarihi ile tamamlanma tarihi arasında ne kadar süre geçtiği hususlarına yer verilmeli, rapor ekinde taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş komşu taşınmazlar ile arasındaki sınırları gösterecek şekilde fotoğraflarının eklenmesi istenilmeli, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiye hava fotoğrafları üzerinde stereoskopik inceleme yaptırılmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri de komşu taşınmaz tutanak ve dayanaklarıyla bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanacak söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli,

taşınmazların imar planı kapsamında olduğunun anlaşılması halinde 3402 sayılı Kanun'un 17. maddesi göz önüne alınarak varsa imar planının onay tarihinden önce 3402 sayılı Yasa'nın 14 ve 17. maddesinde öngörülen koşulların davacı taraf yararına gerçekleşmiş olup olmadığı belirlenmeli, ondan sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.