Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/15342 K.2017/7212

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

... sırasında ...Köyü çalışma alanında bulunan temyize konu 109 ada 70 parsel sayılı 5.572,86 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması nedeniyle ham toprak vasfıyla ... adına tespit edilmiş, 109 ada 87 parsel sayılı 20.580,97 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kamu orta malı mera vasfıyla sınırlandırılmıştır. Davacı ..., irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak adına tescili istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, temyize konu 109 ada 87 parselde kayıtlı taşınmazın ... tespitinin iptali ile, ... tespit tutanağında belirtilen miktar, ölçü ve çayır niteliği ile davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline, 109 ada 70 parselde kayıtlı taşınmazın ... tespitinin iptali ile, ... tespit tutanağında belirtilen miktar, ölçü ve çayır niteliği ile davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davacı ... yararına 3402 sayılı Kanun'un 46/1 ve 14. maddesinde yazılı zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının oluştuğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuştur. Çekişmeli 109 ada 87 parsel sayılı taşınmaz, toprak tevzi komisyonunun 400 numaralı parseli olduğu vurgulanmak suretiyle “mera” olarak sınırlandırılmış, çekişmeli 109 ada 70 parsel sayılı taşınmaz ise “ham toprak” vasfı ile ... adına tespit edilmiştir.

Toprak tevzi komisyonu tarafından tanzim edilen tablendikatifte 400 numaralı parselin “mera” vasfında olduğu açıklanmıştır. 3402 sayılı ... Kanunu'nun 46/1. maddesi, "4753 sayılı Kanun ile ek ve tadilleri uyarınca ... adına kaydedilen taşınmaz mallar bu kanun hükümlerine göre doğan iktisap şartlarına istinaden zilyetleri adına tespit ve tescil olunur" hükmünü içermektedir.

Buna göre, 4753 sayılı Yasa uyarınca ... adına tapuya tescil edilen taşınmazların, öncesi itibariyle özel mülkiyete konu olabilecek yerlerden bulunması ve tescil tarihi itibariyle zilyetleri yararına bu yasa uyarınca (3402 sayılı Yasa 14 vd. maddeleri) kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle mülk edinme koşullarının gerçekleştiğinin anlaşılması halinde zilyetleri adına tescil edilmeleri gerekmektedir.

Mahkemece, fen bilirkişisinden toprak tevzi haritası ölçeği ile ... paftası ölçeği eşitlenerek ve çakıştırma yapılmak suretiyle taşınmazların tevzi haritasındaki konumlarını gösteren denetime açık teknik rapor alınmadan karar verilmiştir. Öte yandan; ziraatçı bilirkişinin tanzim ettiği rapor, çekişmeli taşınmazların ne kadar süredir tarım arazisi olarak kullanıldığı ve mera parselinden ne şekilde ayrıldıkları hususlarını açıklamak bakımından yetersizdir.

Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile karar verilemez. Hal böyle olunca; öncelikle taşınmazlara komşu parsel dayanakları getirtilip dosya ikmal edilmeli, davacı, taşınmazların babasından kaldığını iddia ettiğine göre davacıdan taşınmazların kendisine nasıl (taksim yada bağış) kaldığı sorulup açıklatılmalıdır.

Bundan sonra mahallinde; fen bilirkişisi, üç kişilik ziraatçı bilirkişi kurulu, komşu köylerde ve aynı köyde ikamet eden yerel bilirkişiler ve taraf tanıklarının katılımı ile yeniden keşif yapılmalıdır.

Yerel bilirkişi ve tanıklardan çekişmeli taşınmazların öncesinin ne olduğu, kime ait bulunduğu, kimden kime nasıl intikal ettiği, kim ya da kimler tarafından hangi tarihten itibaren ne şekilde kullanıldığı, öncelerinin kadim mera olup olmadığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, fen bilirkişisinden keşfi takibe elverişli, toprak tevzi haritası ölçeği ile ... paftası ölçeği eşitlenerek ve çakıştırma yapılmak suretiyle çekişmeli taşınmazların tevzi haritasındaki konumlarını gösteren denetime açık krokili, ziraatçı bilirkişi kurulundan ise çekişmeli taşınmazları komşu taşınmazlar ile birlikte ele alan,

taşınmazların önceki ve şimdiki niteliklerini ortaya koyan, ne kadar süredir tarım arazisi olarak kullandıklarını, mera vasfında olup olmadıklarını, toprak yapısı, üzerindeki bitki örtüsünü, üzerinde meraya özgü bitkiler olup olmadığını izah eden ve taşınmazların farklı yönlerden çekilmiş fotoğraflarını da içeren rapor alınmalı, çekişmeli taşınmazların toprak tevzi çalışmaları sırasında haritaya bağlanan yerlerden olduğunun anlaşılması halinde ...

Kanunu'nun 46/1, 14 ve devamı maddelerinde sözü edilen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle mülk edinme koşullarının, toprak tevzi çalışmaları sırasında haritaya bağlanan yerlerden olmadığının anlaşılması halinde ... Kanunu'nun 14 ve devamı maddelerinde sözü edilen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle mülk edinme koşullarının davacı taraf lehine gerçekleşip gerçekleşmediği tartışılarak, hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmelidir.