Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/17875 K.2015/13876

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı, ... Köyü çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz bölümleri hakkında satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, ... İli ... İlçesi ... Köyünde bulunan ve fen bilirkişisinin 07.11.2013 havale tarihli bilirkişi raporuna ek olarak sunulan haritadaki (C) ve (B) alanlarının davacı adına tesciline, aynı bilirkişi raporunda (A) olarak gösterilen alan yönünden davacının isteminin reddine karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, fen bilirkişisinin 07.11.2013 havale tarihli raporunda (C) ve (B) harfi ile gösterilen alanların davacı yararına zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli değildir.

Komşu 305 parsel sayılı taşınmaz mera olarak tespit görmesine rağmen mahkemece mera araştırması yapılmamış, tanıklar mahallinde dinlenmesi yerine duruşmada dinlenmiş, uzman ziraat mühendislerinden oluşan 3 kişilik bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmamış, uydu ve hava fotoğrafları getirtilmemiş, davacı ve bayi adına yöntemine uygun belgesiz araştırması yapılmamıştır. Eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca sağlıklı sonuca varılabilmesi için, dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesi zaman dilimi içerisinde farklı tarihlere ait en az 3 hava fotoğrafı, bu hava fotoğrafları kullanılarak üretilmiş memleket haritaları ile temin edilebilen en eski tarihli uydu fotoğrafları istenilerek dosya arasına konulmalıdır.

Bundan sonra, 3 ziraat mühendisi ve harita mühendisinden oluşacak bilirkişi heyeti ile mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen komşu köylerde ikamet edip davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi ve aynı yöntemle belirlenecek taraf tanıkları huzuruyla mahallinde yeniden keşif yapılmalıdır.

Taşınmazın başında yapılacak keşif sırasında yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından, taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ve ne suretle kullanıldığı, taşınmazın öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı, taşınmaz imar ve ihyaya muhtaç yerlerden ise, imar-ihyaya konu edilip edilmediği, imar-ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği,

etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, 3 kişilik zirai bilirkişi kurulundan, çekişmeli taşınmazın toprak yapısı ile komşu 305 sayılı mera parselinin toprak yapısını mukayese eder şekilde ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiden stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle incelenmesi neticesinde taşınmazın incelenen harita ve fotoğraflara göre sınırlarının ve niteliğinin belirlenmesi,

taşınmaz imar ve ihyaya muhtaç yerlerden ise en geç dava tarihi itibarı ile taşınmaz üzerinde imar-ihyanın tamamlanıp tamamlanmadığının tespit edilmesi istenilmeli, taşınmazı tüm yönlerinden gösterir fotoğrafları çektirilmeli, fen bilirkişiye keşfi takibe imkan verir ve denetime elverişli kroki ve ayrıntılı rapor düzenlettirilmeli, 3402 sayılı Yasa'nın 14. maddesi uyarınca davacı ve bayi adına yöntemine uygun belgesiz araştırması yapılmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.