Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/18763 K.2017/5767

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ... İlçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan 104 ada 79 parsel sayılı 7713 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması nedeniyle ... adına tespit ve tescil edilmiş; ... Köyü çalışma alanında bulunan 160 ada 268 parsel sayılı 2941 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz ise kamu orta malı mera vasfıyla sınırlandırılarak özel siciline yazılmıştır.

Davacı ..., irsen intikal, taksim, satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, çekişmeli 160 ada 268 parsel sayılı taşınmazın 4.763,98 metrekaresinin taşınmazdan ifrazı ile mera kaydının iptaline ve bulunduğu adanın son parsel numarası verilmek suretiyle davacı ... adına tapuya tesciline.

104 ada 79 parsel sayılı taşınmaz açısından ise davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ... ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı ...'ın 104 ada 79 parsele ilişkin yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harcının temyiz eden davacıdan alınmasına,

2- Davalı Hazinenin 160 ada 268 parsele ilişkin temyiz itirazlarına gelince. Mahkemece çekişmeli taşınmaz üzerinde davacı lehine zilyetlikle kazanım koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.

Ancak, dava konusu taşınmaz mera olarak sınırlandırılmış olduğu halde taşınmazın niteliği, mera olup olmadığı mahkemece kesin olarak belirlenmediği gibi, taşınmaz üzerindeki zilyetlik durumunun araştırılmamış, uyuşmazlığın çözümünde hava fotoğraflarından yararlanılmamış, yetersiz ve soyut olarak hazırlanan ziraat bilirkişi raporunun hükme dayanak yapılmış olması nedeniyle yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca; doğru sonuca varılabilmesi için; tespit tarihinden 15-20-25 yıl öncesi dönemlere ilişkin en az 3 adet stereoskopik hava fotoğrafı Harita Genel Komutanlığı'ndan, taşınmazın temyize konu bölümüne komşu olan 160 ada 238 ve 239 parsel sayılı taşınmazların kadastro tutanakları ve varsa tespite dayanak olan kayıt ve belgeler; tutanaklar kesinleşmiş ise oluşan tapu ya da sicil kayıtlarının onaylı örnekleri, Kadastro ya da Tapu Müdürlüğünden getirtilerek dosyasına konulmalıdır.

Bundan sonra, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişi ve davacı tarafın bildirmiş olduğu tanıklar, 3 kişilik ziraat mühendislerinden oluşan ziraatçi bilirkişi kurulu serbest çalışan jeodezi ve fotogrametri uzmanı harita mühendisi bilirkişi aracılığıyla keşif yapılmalı; yapılacak keşifte, yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından çekişmeli taşınmaz bölümünün ve bu bölüm dışında kalan bölümlerinin geçmişte ne durumda bulunduğu, mera olup olmadığı, çekişmeli bölümün meradan açılmış olup olmadığı; ilk zilyedin kim olduğu, nasıl başladığı,

kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı; yerel bilirkişi ve tanıkların sözleri komşu taşınmazların tutanakları ve dayanakları kanıtlarla denetlenmeli, 3 kişilik uzman ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazın toprak yapısı ile komşu parsellerin toprak yapısının mukayese edilmesi suretiyle ve çekişmeli taşınmaz bölümünün toprak yapısı ve niteliğini, taşınmazın diğer bölümleri ile arasında ayırıcı unsur olup olmadığını belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı,

rapor ekine taşınmazı değişik yönlerden çekilmiş komşu taşınmazlar ile arasındaki sınırları gösterecek şekilde renkli fotoğrafların eklenmesi istenilmeli, belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları üzerinde jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişiye stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak, çekişme konusu taşınmaz bölümleri hava fotoğraflarında işaretlenmek suretiyle bu yerlerin önceki ve şimdiki niteliğinin ne olduğu,

taşınmazın mera olan bölümleri ile sınırlarının belirgin olup olmadığı ne şekilde ayrıldığı hususunda ayrıntılı rapor alınmalı, bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.