Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/19142 K.2018/2232

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi süresinde duruşmalı olarak istenmiştir. Yargıtay duruşması için gerekli tebligat giderlerinin ödenmemesi nedeniyle duruşma isteminin reddine, incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildi. İnceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında... İlçesi, .... Köyü çalışma alınanda bulunan çekişmeli 109 ada 213, 214, 217, 221, 222, 223, 224, 225, 226, 227, 228, 229, 230, 231, 232, 233, 234, 235, 236, 237, 238 ve 239 parsel sayılı taşınmazlar tapu kaydı, harici satış ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle, çekişmeli 109 ada 215 ve 216 parsel sayılı taşınmazlar ise irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalılar adlarına tespit edilmiştir. Davacı ... ve ....

Köyü Tüzel Kişilikleri çekişmeli taşınmazların mera olarak sınırlandırılması istemi ile dava açmışlardır. Yargılama sırasında Hazine mera iddiası ile davaya katılmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine, çekişmeli taşınmazların tespit gibi tescillerine karar verilmiş; hüküm, davacı ... ve ... Köyü Tüzel Kişilikleri vekilleri ile katılan Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

Mahkemece, çekişmeli 109 ada 213, 214, 217, 221, 222, 223, 224, 225, 226, 227, 228, 229, 230, 231, 232, 233, 234, 235, 236, 237, 238 ve 239 parsel sayılı taşınmazların tespite esas tapu kayıtları kapsamında kaldığı, bu tapu kayıtlarının tescil ilamı ile oluştuğu ve kesin hüküm teşkil ettiği, çekişmeli 109 ada 215 ve 216 parsel sayılı taşınmazlar yönünden ise davalılar yararına zilyetlikle kazanım şartlarının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır.

30.03.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6360 sayılı Yasa gereğince çekişmeli taşınmazların bulunduğu ... ili büyükşehir belediyesi statüsüne kavuşturulmuş, aynı zamanda büyükşehir Belediyesinin sınırları il mülki sınırları olarak belirlenmiş, Büyükşehir belediyesi olan illere bağlı ilçelerin mülki sınırları içerisinde yer alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılmış, köyler mahalle olarak, belediyeler ise belde ismiyle tek mahalle olarak bağlı bulundukları ilçenin belediyesine katılmıştır.

Söz konusu Yasa kapsamında davacılar ... ve ... Köylerinin de tüzel kişilikleri kaldırılmasına rağmen mahkemece davacı köyler yerine ilgili belediye başkanlığının davaya katılımı sağlanmamıştır. Öte yandan; çekişmeli bir kısım taşınmazların tespitlerine esas tapu kayıtları tescil ilamları ile oluşmuş olup bu ilamlarda, davacılar ... ve ... Köyü Tüzel Kişilikleri ile Hazine taraftır.

Dayanak tapuların oluşumuna esas tescil ilamlarının taraflar yönünden kesin hüküm teşkil edeceği yönündeki mahkeme değerlendirmesi doğru ise de; bu husus ancak dayanak tapuların çekişmeli taşınmazları kapsadığının yöntemince belirlenmesi ile mümkündür.

Dosyaya getirtilen tapu kayıtlarının dayanağı olan tescil ilamları ve krokilerinin kapsamları, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 20/A maddesi uyarınca öncelikle haritasına göre belirlenmediğinden ve tapuların kapsamlarının tayini için yapılan uygulamalar fen bilirkişisi tarafından denetime açık şekilde kroki üzerinde gösterilmediğinden yetersizdir. Bu şekilde eksik ve yetersiz soruşturmaya dayanılarak karar verilemez.

O halde; öncelikle, 6360 sayılı Yasa uyarınca tüzel kişilikleri kaldırılan ... ve ...

Köyleri yerine ilgili belediye başkanlığının davaya katılımı sağlanarak taraf teşkili tamamlanmalı, daha sonra çekişmeli taşınmazlara komşu orta malı niteliğinde olduğu belirtilen 109 ada 258 ve 260 parsel sayılı taşınmazların kadastro tutanakları ve varsa dayanakları getirtilmeli, fen bilirkişisi, üç kişilik ziraatçı bilirkişi kurulu, komşu köylerde ikamet eden yaşlı, tarafsız, çekişmeli taşınmazları iyi bilen yerel bilirkişiler, taraf tanıkları ve tespit bilirkişileri hazır olduğu halde taşınmazlar başında yeniden keşif icra edilmeli,

uzman teknik bilirkişi eliyle tespite dayanak davalı tarafın dayanağı ve tescil ilamı ile oluşan tapu kayıtlarının haritası zemine uygulanarak kapsamları, 3402 sayılı Kadastro Yasası’nın 20/A maddesi uyarınca öncelikle haritasına göre belirlenmeli, haritaların uygulanamaması halinde tapu kayıtlarında yazılı sınırlar tek tek ilgili oldukları parseller yönünden yerel bilirkişi ve tanıklara okunmak suretiyle zeminde bulunmalı, teknik bilirkişiye uygulanan tapu kayıtlarının haritasının ya da tapularda yazılı sınırların kapsadığı alanı gösterir keşfi takibe ve denetime imkan verir kroki düzenlettirilmeli,

çekişmeli taşınmaların tapu kayıtları kapsamında kalıp kalmadıkları belirlenmeli, tapu kayıtlarının kapsam dışında kalan taşınmazlar yönünden yerel bilirkişi ve tanıklara; taşınmazların öncesi, kim tarafından ne zamandan beri ne şekilde kullanıldığı,

öncelerinin mera ya da yaylak olup olmadığı hususlarında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık beyanlarının çelişmesi halinde yüzleştirme yapılmak suretiyle, tespite aykırı sonuçlara ulaşılması halinde ise tüm tespit bilirkişileri dinlenerek çelişkiler giderilmeye çalışılmalı, çekişmeli taşınmazlar ile komşu orta malları arasında ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı hususlarındaki hakim gözlemi keşif tutanağına aynen yansımalı, 3 kişilik uzman ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş fotoğraflarının da yer aldığı,

taşınmazları komşu parsellerle birlikte ele alan, taşınmazların önceki ve mevcut niteliklerini, ne kadar süreden beri hangi vasıfla kullanıldığını, komşu orta malları ile ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı hususlarını açıklayan ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Belirtilen ilkelere aykırı şekilde yetersiz araştırma ve inceleme ile karar verilmesi isabetsiz olup, davacı ... ve ...