Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/20241 K.2018/1839

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 185 ada 2 ve 183 ada 66 parsel sayılı sırasıyla 10.616,17 metrekare ve 30.027,26 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar tarla vasfı ile Hazine adına tespit edilmiş, beyanlar hanesinde taşınmazların Kocatepe tarihi sit alanında kaldığı, korunması gerekli kültür varlığı olduğu ve ...'in kullanımında olduğu şerh verilmiştir. Davacı ..., kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır.

Yargılama sırasında ... irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak davaya müdahil olmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davacı ...'in davasının kabulüne, müdahil ...'ın davasının reddine, çekişmeli taşınmazların davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, müdahil İsmail Sayar vekili ile davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir. Mahkemece, çekişme konusu taşınmazlarda davacı ... yönünden zilyetlikle edinme koşulları oluştuğundan bahisle davacı yönünden davanın kabulüne dair hüküm verilmiş ise de, yapılan inceleme ve araştırma karar vermek için yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece mahallinde yapılan keşifte dinlenen mahalli bilirkişiler, tespit bilirkişileri, davacı tanıkları ve müdahil ... tanıkları taşınmazlar üzerindeki zilyetliğin kim tarafından hangi tarihte ve ne zaman başladığı, zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden kime ve nasıl intikal ettiği hususlarında çelişkili beyanlarda bulunduğu halde mahkemece beyanlar arasında oluşan çelişki giderilmemiş, yine 05.05.2015 tarihli ziraatçi bilirkişi raporunda çekişme konusu taşınmazlar içerisinde kısmen anaç kayaların yer yer yüzeye çıktığı,

04.05.2015 tarihli fen bilirkişi raporunda da çekişme konusu 186 ada 66 parsel sayılı taşınmazın (B) harfiyle gösterilen bölümün ve 185 ada 2 parsel sayılı taşınmazın (A) harfiyle gösterilen bölümün mera olduğunun iddia edildiği belirtildiği ve taşınmazların doğu, güney ve güney batı hudutlarında ham toprak vasfında taşınmazlarla çevrili olduğu halde, mahkemece taşınmazların kullanım süresi ile niteliğini ve üzerindeki imar-ihya işlemlerinin tamamlandığı tarihi belirleme yöntemi olan hava fotoğraflarından da yararlanılmamıştır.

Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca; öncelikle, kadastro tespit tarihinden 15, 20 ve 25 yıl öncesine ilişkin en az üç farklı tarihe ait hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı'ndan tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilerek dosya arasına konulmalı, daha sonra; yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, tespit bilirkişileri, üç kişilik ziraat mühendisleri kurulu ve fen bilirkişisinden oluşacak bilirkişi heyeti aracılığıyla yapılacak keşifte; yerel bilirkişi ve tanıklardan, taşınmazların kime ait olduğu, öncesinde kim tarafından ne kadar süre ile kullanıldığı,

kimden kime ne şekilde intikal ettiği, zilyetliğin sürdürülüş biçimi, belirli süre ile terk edilip edilmediği, edilmiş ise terkin iradi olup olmadığı etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle yöntemince giderilmeli; kadastro tespitine aykırı sonuçlara ulaşılması halinde ise tespit bilirkişileri dinlenilerek çelişkiler giderilmeye çalışılmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri, komşu taşınmazların kadastro tutanakları ve varsa dayanaklarını oluşturan kayıtlarla denetlenmeli;

ziraat mühendisleri bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların geçmişteki ve şimdiki niteliği, üzerindeki bitki örtüsü, ne kadar süredir ne şekilde kullanıldığı, taşınmazların toprak yapısıyla ilgili ve komşu parsellerle karşılaştırmalı değerlendirmeyi ve taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş fotoğraflarını da içerir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, fen bilirkişinden ise keşfi takibe elverişli krokili rapor alınmalı, hava fotoğrafları jeodezi veya fotogrametri uzmanı harita mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle incelemesi yaptırılarak;

çekişme konusu taşınmazlar hava fotoğraflarında gösterilmeli, bu yerin önceki ve şimdiki niteliğinin, imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığının ve tamamlandığının, arazinin ekonomik amacına uygun olarak zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesine yönelik rapor alınmalı, keşifteki tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemece bu hususların göz ardı edilmesi ve eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, müdahil İsmail Sayar vekili ile davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde bulunduğundan kabulüyle hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz eden müdahile iadesine,