Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/3232 K.2016/4598

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ... vekili kadastro sonucunda davacı adına tespit ve tescil edilen 151 ada 10 parsel sayılı taşınmaza bitişik kadastro sırasında tescil harici bırakılan taşınmazın kadastro öncesi kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak davacı adına tescili istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece verilen önceki tarihli hüküm Dairemizin 22.11.2013 tarih ve 2013/10253 Esas, 2013/11247 Karar sayılı ilamıyla usule ilişkin nedenlerle bozulmuş; mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, 151 ada 10 parselin batı ve güneyinde kalan 28.06.2013 havale tarihli kadastro bilirkişileri tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda belirtilen krokide (A) harfi ile gösterilen 540.55 metrekarelik alanda bulunduğu ada da son parsel numarası verilmek kaydıyla davacı ... adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, zilyetlikle mülk edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır. Dava, TMK'nın 713/1, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 17. maddelerine dayalı tescil isteğine ilişkindir.

Dava konusu taşınmazın tescil harici bırakılma nedeni araştırılmamış, ziraat bilirkişi raporunda imar-ihyaya ne zaman başlandığı, imar-ihya tamamlanmış ise ne zaman tamamlandığı belirtilmemiştir. Eksik araştırma, inceleme ve uygulamaya dayalı olarak karar verilemez.

Doğru sonuca ulaşabilmek için, dava konusu taşınmazın tescil harici bırakılma nedeni Tapu ve Kadastro Müdürlüğü'nden sorulmalı, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları ve fen bilirkişisi, üniversiteden temin edilecek 3 kişilik ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulu katılımı ile keşif yapılmalıdır.

Taşınmaz başında yapılacak keşif sırasında yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından, taşınmazların geçmişte ne durumda bulunduğu, ilk olarak ne zaman ve nasıl kullanılmaya başlandığı, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalıdır.

Keşfe katılacak 3 kişilik zirai bilirkişi kurulundan taşınmazın toprak yapısı ve niteliğini, zirai durumunu, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şekli ve süresi ile imar-ihyaya konu olmaya başladığı ve imar-ihyanın tamamlandığı tarihi bildirir, eğim, toprak yapısı ve bitki deseni yönlerinden değerlendirmeleri içerir;

gerektiğinde çekilecek fotoğraflarla desteklenmiş ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, taşınmaz üzerinde imar-ihya tamamlanmış ise tamamlandığı tarihi ile sürdürülen zilyetliğin başlangıcı, şekli ve süresini belirtir şekilde rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Eksik incelemeyle hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, dava tescil harici bırakılan 149 metrekarelik taşınmaz bölümü hakkında açılmış iken, davacı vekili fen bilirkişi raporunda (A) harfi ile belirtilen 540.55 metrekarelik kısım için davasını ıslah ettiğini dahili davalı ... vekili yokluğunda ve ıslah harcı yatırmaksızın duruşmada sözlü olarak beyan etmiş, aynı celsede mahkeme ıslah edilen miktar üzerinden karar vermiştir.

Islah, 6100 sayılı HMK'nın 176.-182. maddelerinde, ıslah usulü ise 177/2. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; tarafların yokluğunda yapılan ıslah, duruşmada yapılmışsa tutanak örneği karşı tarafa tebliğ edilmelidir. Somut olayda davacı vekili tarafından yapılan ıslah, karşı tarafa tebliğ edilmediği gibi ıslah harcı da yatırılmamış olmakla yapılan bu ıslah usulsüzdür.