Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/3549 K.2017/509

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ...

Köyü çalışma alanında bulunan ..., ..., ..., 26, 27, 28, 29, 30, 31 ve 32 parsel sayılı sırasıyla 700, 56, 88, 38, 65, 173, 35, 160, 108 ve 48 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar kerpiç ev vasfıyla, 46, 49 ve 51parsel sayılı sırasıyla 587000, 33395 ve 24250 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar ise tarla vasfıyla tapu kaydı, vergi kaydı, irsen intikal, satın alma nedeniyle ... ve paydaşları adlarına tespit ve tescil edilmiş, daha sonra pay satın alma nedeniyle ... .... ve paydaşları adına tescil edilmiştir.

Davacı Hazine, çekişmeli taşınmazlara uygulanan tapu kaydının miktar fazlasının devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu iddiasına dayanarak tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece, yargılama sırasında pay satın alma nedeniyle malik olan ... davaya katılmıştır. ... .... ve arkadaşları da davaya dahil edilerek yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazlara uygulanan tapu kaydının miktar fazlasının bulunmadığı, kabul edilmek suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de; çekişmeli taşınmazlara kadastro sırasında uygulanan Nisan 289 tarih ve 530 sayılı sicilden gelen tedavül tapu kayıtları ile vergi kayıtlarının sınırları tek tek okunmak suretiyle mahalline yeterli şekilde uygulanıp kapsamları belirlenmemiş; bilirkişi ve tanıkların, taşınmazların evveliyatında kime ait olduğu, ne şekilde kullanıldığı, kimden kime nasıl geçtiği, zilyetliğin süresinin ne olduğu hususlarına değinmeyen soyut beyanları ile yetinilmiş;

çekişmeli taşınmazlara komşu parsellere ait kadastro tutanak örnekleri ve dayanakları getirtilmişse de çekişmeli taşınmazlar yönünü ne okuduğu ve tespit tapu kayıtlarındaki sınırların zeminde bulunup bulunmadığı denetlenmemiş, teknik bilirkişinin keşfi takibe elverişli olmayan raporu esas alınarak karar verilmiş olması nedeniyle yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca doğru sonuca ulaşılabilmesi için çekişmeli taşınmazlara komşu olan taşınmazların tespitlerinin dayanağı olan vergi ve tapu kayıtları tesislerinden itibaren tüm tedavüllerinin, çekişmeli taşınmazlara uygulanan vergi kayıtlarının dava dışı 47 parsel sayılı taşınmaza da revizyon gördüğü dikkate alındığında, bu parsele ait kadastro tutanağının onaylı örneği ve kesinleşmiş ise tapu kaydının onaylı örneği de getirtilerek dosyasına konulmalı, dosya ikmal edildikten sonra taşınmazlar başında yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, tespit bilirkişileri ve teknik bilirkişilerin katılımı ile yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte yerel bilirkişiler yardımı ile tespit tapu kayıtları, vergi kayıtları ile komşu taşınmazlara ait dayanak kayıtları ihdasından itibaren tüm tedavülleriyle birlikte okunup hudutları yerel bilirkişi ve taraf tanıklarına okunmak suretiyle uygulanmalı, hudutları zeminde tek tek göstertilmeli, komşu parsellerin çekişmeli taşınmazlar yönünü ne olarak okuduğu belirlenmeli, keşifteki uygulama fen bilirkişisinin rapor ve krokisinde göstertilmeli, çekişmeli taşınmazların dayanağı kayıtların dava konusu taşınmazların tamamını veya bir kısmını kapsayıp kapsamadığı kesin olarak belirlenmeli,

kapsam belirlenirken söz konusu vergi kaydının revizyon gördüğü parsel de nazara alınmalı, tapu ve vergi kayıtlarının iç içe girmesi halinde yüzölçümü daha büyük olan kayda değer verileceği dikkate alınmalı, taşınmazların kısmen ya da tamamen tapu kaydının kapsamı dışında kalması halinde, yerel bilirkişi ve tanıklardan dava konusu taşınmazların veya taşınmaz bölümlerinin öncesinin ne olduğu, kime ait olduğu,

kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve dayanakları ile denetlenmeli, teknik bilirkişiye uygulanan tapu ve vergi kayıtlarının kapsadığı alanı gösterir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, ziraat bilirkişiden taşınmaz veya taşınmaz bölümlerinin geçmişteki ve şimdiki niteliği, üzerindeki bitki örtüsü, toprak yapısıyla ilgili ayrıntılı rapor alınmalı, rapora taşınmazların her yönden çekilmiş fotoğrafları eklenmeli,

tapu kayıtlarının sabit hudutlu olmadığının belirlenmesi halinde miktar fazlasının zilyetlik ile kazanılabileceği ancak, müşterek malikler yönünden 3402 sayılı Kadastro Yasası'nın .... maddesinde aynı çalışma alanı içerisinde belgesizden zilyetliğe dayalı olarak sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönüme kadar taşınmaz mal iktisap edebileceği gözetilmeli, bundan sonra toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.