Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/4478 K.2016/9282

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacılar, Üçpınar Köyü çalışma alanında bulunan ve 1950 yılında yapılan kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmazın bir bölümü hakkında imar-ihya, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil istemiyle, 04.08.2009 tarihinde dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulü ile fen bilirkişisi...ı'nın 18.04.2014 tarihli rapor ve eki krokisinde (A) harfi ile gösterilen 45.673,10 metrekare yüzölçümündeki tescil harici taşınmazın davacılar ... ve ... adlarına eşit hisse ile tapuya tesciline, aynı krokide taşlık 1 olarak gösterilen 1.922,58 metrekarelik ve taşlık 2 olarak gösterilen 2.584,69 metrekarelik tescil harici yerlerin davalı Hazine adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacılar adına tescile karar verilen (A) harfi ile işaretli bölüm yönünden davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, TMK'nın 713/1, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 17. maddelerine dayalı tescil isteğine ilişkindir. TMK'nın 713/3. maddesi uyarınca bu nitelikteki davalarda Hazineye ve ilgili kamu tüzel kişiliğine husumet yöneltilmesi zorunludur. Somut olayda, dava Hazine ve Üçpınar Köyü Tüzel Kişiliği hasım gösterilerek açılmış; yargılama devam ederken ... davaya dahil edilmiştir.

Ancak; hükümden önce yürürlüğe giren 6360 sayılı Kanun'un 1. maddesi gereğince çekişmeli taşınmazın bulunduğu Ankara Büyükşehir Belediyesinin sınırları il mülki sınırları olarak belirlenmiş, aynı Kanun'un Geçici 1/13. maddesine göre de büyükşehir belediyesi olan illere bağlı ilçelerin mülki sınırları içerisinde yer alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılmış, köyler mahalle olarak, belde belediyeleri ise belde ismiyle tek mahalle olarak bağlı bulundukları ilçenin belediyesine katılmıştır.

Mahkemece ... anılan yasa uyarınca davaya dahil edilmiş ise de 6360 sayılı Yasa'nın Geçici 1/13. maddesi uyarınca TMK'nın 713/3. maddesi gereği de ilgili kamu tüzel kişiliği olması nedeni ile Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığına da husumet yaygınlaştırılıp dava dilekçesi ve duruşma günü yöntemine uygun şekilde tebliğ edilerek taraf teşkili sağlandıktan sonra tarafların iddia ve savunmalarına ilişkin tüm deliller toplanıp değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekli olup mahkemenin ...’nın davaya dahil edilmesinin sözü edilen yasal düzenleme karşısında yeterli olduğu ve Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nın davaya dahil

edilmesine gerek olmadığına dair gerekçesi yerinde olmadığından, bu haliyle dava şartlarından olan taraf teşkili sağlanmadan işin esasına girilerek yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.

Öte yandan jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi...’ün 4.6.2014 havale tarihli raporunda; hükme esas alınan 18.4.2014 tarihli fen bilirkişi raporunda (A) ile gösterilen 45.673,10 metrekare yüzölçümlü taşınmazın 1991 tarihli ve 4243 film ve 9731-9732 numaralı hava fotoğraflarında tarımsal faaliyet yapılmış bir yer olduğu ve sabit sınırlarının arazi üzerinde mevcut olduğu belirlendiği halde;

aynı hava fotoğrafları esas alınarak 19.4.2013 tarihli keşif sonucu, harita mühendisi bilirkişiler.. ve .. tarafından müştereken ve aynı yere ilişkin olarak düzenlenen 8.5.2013 tarihli teknik rapor ile harita mühendisi ...tarafından düzenlenen 30.1.2013 tarihli raporlarda ise aynı taşınmazın 24.731,35 metrekarelik bölümünün hava fotoğrafında tarla görünümünde olduğu. 20.941,75 metrekarelik bölümünün ise o tarihte hali olarak göründüğü belirtilmiştir.

Bu haliyle 4.6.2014 tarihli teknik rapor ile 30.1.2013 tarih ve 8.5.2013 tarihli teknik raporlar arasında çelişki olduğu kuşkusuzdur. Ne var ki, 2. raporda, farklılığın sebebi açıklanmadığı gibi mahkemece de bu husus üzerinde durulmamış ve çelişki yöntemince giderilmeye çalışılmamış olması nedeniyle yapılan araştırma ve inceleme de hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca, öncelikle mahkemece yukarıda açıklanan sebeplerle yasal hasım niteliğinde bulunan Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı usulünce davaya dahil edilerek taraf teşkilinin sağlanması için davacı tarafa imkan verilmeli, bundan sonra dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait (1994-1989-1984 yıllarında ya da bu yıllara en yakın) üç ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları tarihleri de açıkça yazılarak Harita Genel Komutanlığı’ndan temin dilerek dosya tamamlandıktan sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları,

üç kişilik ziraatçi bilirkişi kurulu ve fen bilirkişisi huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır. Keşif sırasında; yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın dava tarihinden 20-25 yıl öncesinde kimler tarafından hangi sebebe dayalı olarak zilyet edildiğine ilişkin maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, taşınmazın imar-ihyaya konu edilip edilmediği, imar-ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği,

tarımsal amaçlı zilyetliğin hangi tarihte başladığı etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisine dosyanın tevdii ile dava konusu taşınmazın tespit tarihine göre 15-20-25 yıl öncesine ait ve üç ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları üzerinde uygulama yaptırılarak taşınmazın niteliği ile taşınmaz üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile tarımsal amaçlı zilyetliğin başlangıç tarihi ayrı ayrı saptanmalı,

önceki raporlarla arasında çelişki doğması durumunda bu çelişkinin nereden kaynaklandığı, hangi raporun hangi nedenle daha doğru olduğu hususunu ayrıntılı şekilde irdeler tarzda rapor düzenlemesi istenmeli; üç kişilik ziraat bilirkişi kurulundan ise taşınmazın öncesi ve zirai faaliyete konu olup olmadığı, hangi tarihte imar-ihyaya başlandığı, tamamlandığı ve zilyetliğin hangi tasarruflar ile sürdürüldüğü,

taşınmazın bitki örtüsü ve toprak yapısı itibariyle özel mülkiyete elverişli yerlerden olup olmadığı hususları özellikle irdelenmeli, fen bilirkişinden ise keşfi takibe elverişli krokili rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek davacılar yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile iktisap koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği belirlenmeli ve sonucuna göre karar verilmelidir.