Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/5211 K.2016/4222

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamlarında özetle; "... çalışma alanında bulunan 134 ada 4, 5, 3, 6, 8 ve 16 parsel sayılı taşınmazların sınırında aynı ada 2 sayılı mera parseli bulunduğu, usulüne uygun kadim ve tahsisli mera araştırması yapılması, çekişmeli taşınmazların kadim ya da tahsisli mera olmadığının anlaşılması halinde zilyetlik ve davacılar ile miras bırakanları hakkında belgesiz araştırması yapılması,

134 ada 4 ve 5 sayılı parseller ile 134 ada 3, 6, 8 ve 16 sayılı parsellerin ayrı ayrı dosyalarda dava konusu oldukları ancak dava sebeplerinin aynı olması nedeniyle birlikte görülmesi" gereğine değinilmiştir. ... çalışma alanında bulunan 134 ada 9 ve 10 parsel sayılı 2.414,31 ve 408,88 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar ham toprak vasfıyla adına tespit edilmiş, birleşen dosya davacısı ..., irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak taşınmazların miras bırakanı ... mirasçıları adlarına tescilini talep etmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda temyize konu 134 ada 3, 4, 5, 6, 8, 9, 10 ve 16 parsel sayılı taşınmazlar hakkındaki davaların kabulüne, 134 ada 3, 6, 8 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespit tutanaklarının iptali ile tarla vasfı ile davacı ..., 134 ada 5 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespit tutanağının iptali ile tarla vasfı ile davacı ..., 134 ada 16 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespit tutanağının iptali ile tarla vasfı ile davacı ..., 134 ada 4, 9,

10 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespit tutanaklarının iptali ile tarla vasfı ile muris ...'ın mirasçıları adlarına payları hükümde gösterilmek suretiyle tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı vekili ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Temyize konu 134 ada 4, 5, 3, 6, 8 ve 16 parsel sayılı taşınmazlar adına tespit edilmiş olup hükmü temyiz eden ... çekişmeli taşınmazlarda tespit maliki olmadığı gibi bu parseller hakkında Belediye tarafından açılmış bir dava ya da eldeki davaya müdahale talebi de yoktur. Belediyenin taraf olmadığı taşınmazlar yönünden hükümle aleyhine bir durum da yaratılmamış olup temyizde hukuki yararı bulunmadığından temyiz inceleme isteminin REDDİNE,

Davalı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; Mahkemece, temyize konu taşınmazların mera vasfı taşımadığı gerekçesi ile yazılı karar verilmiş ise de; yapılan araştırma inceleme ve uygulama hüküm için yeterli olmadığı gibi bozma ilamına uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Mahkemece Yargıtay bozma ilamlarına uyulduğuna göre, bozma ilamında işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir. Bozma ilamına uyulmakla, taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozma gereklerinin yerine getirilmesi zaruridir. Çekişmeli 134 ada 4, 5, 3, 6, 8 ve 16 parsel sayılı taşınmazlar

hakkındaki bozma ilamlarında taşınmazlar hakkında kadim mera araştırması yapılması gereği ile komşu aynı ada 2 sayılı mera parseli ile taşınmazlar arasında ayırıcı unsur bulunup bulunmadığının araştırılması gereğine değinildiği halde, taşınmazların komşu mera parseli ile arasındaki ayırıcı unsur tespit edilmemiş, taşınmazların komşu mera parselinden kazanılıp kazanılmadığı tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirlenmemiştir.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için, kadastro tespit tarihi olan 2005 yılından önceki zilyetlik durumunun tespiti amacıyla bu tarihten 20 yıl öncesini 5'er yıllık periyotlar halinde (15-20-25 yıl öncesine ait) tespit gününe kadar gösterecek şekilde 3 farklı tarihe ait hava fotoğrafları getirtildikten sonra, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları, 3 kişiden oluşan ziraat mühendisi fotogrametri ve harita mühendisi bilirkişiden oluşacak bilirkişi kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Taşınmazların başında icra edilecek keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazların geçmişte ne durumda bulunduğu, komşu mera parselinin devamı olup olmadığı, meradan açılıp açılmadığı, arada ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı, taşınmazların kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, hangi tarihten beri ne suretle tasarruf edildiği,

zilyetliğin sürdürülüş biçimi, tamamı üzerinde zilyetliğin bulunup bulunmadığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, yerel bilirkişi ve tanık beyanları arasında çelişki bulunduğu takdirde HMK'nın 261. maddesi uyarınca yüzleştirilmek suretiyle aykırılık giderilmeli, uzman ziraat mühendisleri kurulundan arazilerin niteliğini ve zilyetlikle mülk edilebilecek yerlerden olup olmadığı, meradan açılıp açılmadığı, insan eliyle yapılmış duvarının ayrıcı unsur niteliğinde olmadığı göz önüne alınarak,

komşu mera parseli ile taşınmazlar arasında ayırıcı sabit ve doğal sınır bulunup bulunmadığını belirtir krokili rapor alınmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, fotogrametri ve jeodezi mühendisi bilirkişiden belirtilen hava fotoğraflarının stereoskop aleti ile incelenmesi suretiyle hava fotoğraflarının çekildikleri, taşınmazın niteliği ve kullanım süresi ve ne zaman kullanılmaya başlandığının, taşınmazın evveliyatının komşu mera ile bütünlük gösterip göstermediği ve meradan açılıp açılmadığı belirlenmeli,

yine tespit tarihine yakın tarihli uydu foroğrafları temin edilerek komşu mera parseli ile taşınmazlar arasında ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı tespit edilmeli, HMK'nın 290/2. maddesi uyarınca birlikte keşfe götürülecek bir fotoğrafçı aracılığıyla taşınmaz ve çevresinin yakın plan ve panoramik fotoğrafları çektirilip mahkemece onaylandıktan sonra dosya arasına konulmalı ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.