Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/5397 K.2016/5023

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ..., ....Köyü çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmazın bir bölümü hakkında imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak adına tescil istemiyle dava açmıştır. Yargılama sırasında davalı Hazine vekili, taşınmazın Hazine adına tescilini talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ... vekili ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece dava ve temyize konu, fen bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen ve kadastro tespitleri sırasında 766 sayılı Yasa 2. madde gereğince tescil harici bırakılmış olan bölüm yönünden 1985 tarihli hava fotoğrafında imar-ihya edilmediği, davacı lehine zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleşmediği gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.

Ne var ki, Mahkemece yalnızca 1985 yılına ait hava fotoğrafı üzerinde inceleme yaptırılmış, 1986 ile 1991 yılları arasında uçuş yapılmadığına ilişkin Harita Genel Komutanlığı yazısı ile yetinilmiş.

1991 tarihinden sonra uçuş yapılıp yapılmadığı ve hava fotoğrafının bulunup bulunmadığı araştırılıp, varsa değerlendirilmesi gerektiği düşünülmeden yerel bilirkişi ve tanıkların taşınmazın 30 yıl öncesinde imar-ihya edilerek tarım arazisi olarak kullanıldığı yönündeki beyanları ile ziraatçi bilirkişi raporu denetlenmeden yetersiz inceleme ve uygulama ile davanın reddine karar verilmiş olması nedeniyle yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca, mahkemece doğru sonuca ulaşılabilmesi için öncelikle, 6360 sayılı Kanun gereğince .....İlinin mülki sınırları Büyükşehir Belediye sınırı olup, Terzi Köyünün Tüzel Kişiliği ortadan kalktığından taraf teşkilinde ortaya çıkan eksikliği gidermek üzere yasal hasım niteliğinde bulunan ....Büyükşehir Belediyesi ile çekişmeli taşınmazı sınırları içinde bulunduran ilgili İlçe Belediyesini davaya dahil etmesi için davacı tarafa süre verilmeli, daha sonra 1991 yılına ve sonraki yıllara ait dava tarihine kadar en eski ve en yeni tarihli stereoskopik hava fotoğrafları ve uydu fotoğrafları getirtilerek dosya arasına konulmalıdır.

Bundan sonra, taşınmaz başında yerel bilirkişi ve HMK 31. maddedeki hakimin davayı aydınlatma görevi kapsamında tarafların göstereceği tanıklar ile ziraat mühendisi, kadastro fen elemanı, jeodezi ve fotogrametri mühendisinden oluşacak uzman bilirkişi kurulu marifetiyle yapılacak keşifte imar-ihyanın başlangıç ve tamamlanma tarihi, taşınmazın niteliği, kullanım süresi ve zilyetlik başlangıç tarihinin belirlenmesine çalışılmalı, tanık ve bilirkişi sözleri ilmi esaslara göre hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, ziraatçi

bilirkişiden taşınmazın tamamı ya da bir bölümü üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile imar-ihya tamamlandıktan sonraki zilyetliğin ekonomik amaca uygun zilyetlik olup olmadığı, süresi, taşınmazın toprak niteliği, bitki örtüsü hususlarını içeren, bilimsel verilere dayalı, önceki zirai bilirkişi raporunu da irdeleyen ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı;

raporda belirtilen hususların somutlaştırılması için, taşınmazı tüm yönleriyle gösterecek şekilde çektirilecek fotoğraflar üzerinde çekişmeli taşınmaz kabaca işaretlettirilmeli, jeodezi ve fotogrametri mühendisine hava fotoğrafları üzerinde stereoskop aleti ile inceleme yaptırılarak,

taşınmazın niteliği ile tarımsal amaçlı zilyetliğin başlangıç tarihi ve taşınmazın imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı kesin olarak belirlenmeli, belirtilen tarihle dava tarihi arasında davacı lehine 3402 sayılı Yasa 14 ve 17. madde koşullarının oluşmadığının anlaşılması halinde davacının davasının reddine ve Hazine'nin tescil talebinin kabulüne karar verilmesi gerektiği değerlendirilmeli, bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde değerlendirme yapılarak karar verilmelidir.