Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/5409 K.2016/3627

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ... çalışma alanında bulunan 179 ada 18 parsel sayılı 29.795,08 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması ve kimsenin mülkiyet iddiasında bulunmaması nedeniyle hali arazi vasfıyla adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacı ..., irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak taşınmazın bir kısmının tapusunun iptali ve kendisine ait 179 ada 20 parsel sayılı taşınmaza eklenerek adına tescili istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulü ile çekişmeli 179 ada 18 nolu parselin 28.04.2014 havale tarihli fen bilirkişisi raporunda (B) harfi ile gösterilen 8.144,59 metrekarelik bölümünün adına olan tapu kaydının iptali ile takip eden ada/parsel no ile davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, temyize konu 28.04.2014 tarihli fen bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen taşınmazın davacıya ait olduğu, davacı tarafından malik sıfatıyla 20 yılı aşkın süredir tarımsal faaliyette kullanıldığı kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli değildir.

Mahallinde dinlenen yerel bilirkişi ve tanık beyanları, keşifte yapılan mahkeme gözlemi ile fen bilirkişi Ömer Fatih İldemir'in 20.01.2015 havale tarihli ek raporu ekinde sunduğu hava (uydu) fotoğrafındaki görüntüler arasında çelişki bulunmaktadır.

Hava fotoğrafında (A) harfi ile gösterilen ancak fen bilirkişisinin 28.04.2014 havale tarihli raporuna göre (B) ile gösterilen nizalı taşınmazın tarım arazisi olarak kullanılmadığı, bir kısmının yol olduğu, bir kısmında da baraka benzeri yapılar bulunduğu görülmektedir.

Ayrıca keşifte yapılan mahkeme gözleminde, taşınmazın bir bölümünün ekili olduğu, bir bölümü üzerinde ise demir madenine ait harç bulunduğu belirtilmesine rağmen fen bilirkişi rapor ve haritasında bu kısımlar işaretlenerek gösterilmemiş, ziraatçi bilirkişi raporunda ise bu hususlardan hiç bahsedilmemiştir.

Raporlar, mahkeme gözlemi ve beyanlar arasındaki sözü edilen bu çelişkiler giderilmediği gibi taşınmazın niteliği ve davacının iktisap koşullarını taşıyıp taşımadığı hususunda farklı tarihlere ait hava fotoğraflarından yararlanılması gerektiği de düşünülmemiştir. Eksik inceleme ve araştırmayla karar verilemez.

O halde; mahkemece doğru sonuca ulaşılabilmesi için öncelikle, tespit tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait farklı tarihlerde çekilen en az üç adet hava fotoğrafları getirtilmeli, bundan sonra yerel bilirkişi ve taraf tanıkları ile jeodezi ve fotogrametri mühendisi, fen ve ziraat bilirkişisinden oluşacak bilirkişi kurulu ile keşif yapılmalı, yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu,

kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı sorulup araştırılmalı, dinlenen bilirkişi ve tanık beyanlarında çelişki doğduğu takdirde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeye çalışılmalı, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiden belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarını stereoskop aletiyle incelemesi istenmeli, hava fotoğraflarına göre temyize konu yerin niteliği, sınırlarının belirli olup olmadığı,

üzerinde ekonomik amaca uygun zilyetlik olup olmadığını açıklar şekilde rapor istenmeli, ziraatçi bilirkişiden taşınmazın öncesi ve hali hazır niteliği, eğimi, toprak yapısı ve bitki örtüsünü kesin olarak belirleyen bilimsel verilere dayalı, önceki zirai bilirkişi raporunu da irdeleyen ve sınırındaki taşınmazlarla mukayese edilecek şekilde değişik yönlerden çekilmiş fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, fen bilirkişisine keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli, ayrıntılı rapor ve harita düzenlettirilmeli;

mahkemece taşınmazın hangi bölümü üzerinde zilyetlik bulunduğu tereddüte mahal bırakmayacak şekilde belirlenerek yapılacak gözlem tutanağa geçirilmeli, daha sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek karar verilmelidir.