Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/6853 K.2015/7352

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ: Davacı ..., ... Köyü çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmazın bir bölümü hakkında imar-ihya, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak adına tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, dava konusu 3 parça taşınmazın % 25-30 eğime sahip, arazi kullanım kabiliyetine göre VI. sınıf imar ihyası tamamlanmamış ve ekonomik tarım alanı özelliği taşımayan, toprak derinliği az taşınmaz olduğu ve taşınmazlar üzerinde davacı lehine TMK'nın 713 ve 3402 sayılı Yasa'nın 14, 16 ve 17. maddeleri gereğince kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ve imar-ihya şartlarının bulunmadığı kabul edilmek suretiyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Dava, TMK'nın 713. maddesi ile 3402 sayılı Yasa'nın 17 ve 14. maddesine dayalı tescil istemine ilişkindir. Çekişmeli taşınmaz 1971 yılında 766 sayılı Yasa uyarınca yapılan kadastro çalışmaları sırasında dağ olarak tescil harici bırakılmıştır.

Dava konusu yeri kapsayan 1985 tarihli 2 adet hava fotoğrafı incelemesi, konusunda uzman olmayan kontrol mühendisi ve kadastro teknisyeni bilirkişiler marifetiyle yapılmasına rağmen, bilirkişiler 1985 tarihli hava fotoğraflarına göre, imar-ihyanın yapıldığını rapor etmişlerdir.

Ziraatçi bilirkişi ve jeoloji mühendisi bilirkişi raporlarında, tescili istenilen (A), (B) ve (C) harfi ile gösterilen bölümlerin 28 yılı aşkın işlemeli tarım yapılan arazi olduğu, (B) ve (C) harfleriyle gösterilen bölümlerinde ayrıca 20 yaşlarında kapama bağ ve antep fıstığı ağaçlarının dikili olduğu belirtilmiş, bu raporun eki olan fotoğraflarda ise belirtilen ağaçların bulunmadığı görülmüş olup, bilirkişi raporları imar-ihya ve zilyetlik olgusunun değerlendirmesi bakımından son derece yetersiz kalmaktadır.

Öte yandan tescili istenilen bölümlere bitişik 419 ve 421 parsel sayılı taşınmazların oluşumuna ilişkin belgeler getirtilmemiş, çekişmeli taşınmazların bulunduğu mahalde onaylı imar planı bulunup bulunmadığı ve kesinleşip kesinleşmediği araştırılmamıştır. Eksik incelemeyle karar verilemez.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için, dava tarihinden geriye doğru en az 15, 20, 25 yıl öncesine ait üç ayrı evreye ilişkin stereoskopik hava fotoğrafları getirtilmeli, çekişmeli taşınmazın bulunduğu mahalde onaylı imar planı bulunup bulunmadığı sorulmalı, taşınmazlar başında fen ve 3 kişilik ziraat mühendisi bilirkişiden oluşturulacak bilirkişi kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalı, keşif sırasında dinlenilecek davada yararı bulunmayan yerel bilirkişiler ve taraf tanıklarından taşınmazların öncesinin ne olduğu, taşınmazlar üzerinde zilyetliğin bulunup bulunmadığı, varsa hangi tarihte ve ne zaman başladığı,

zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden kime, nasıl intikal ettiği, taşınmazlarda imar-ihyaya ne zaman başlanılıp tamamlandığı, tamamlandığı tarihten dava tarihine kadar Kadastro Kanunu'nun 14. maddesinde belirtilen sürenin geçip geçmediği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, dinlenen bilirkişi ve tanık beyanlarında çelişki doğduğu takdirde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeye çalışılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, hava fotoğrafı incelemesi konusunda uzman jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiye streoskopik yöntemle yaptırılmalı,

ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların eğimi, niteliği, toprak yapısı, bitki örtüsü, taşınmazın imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı ve kullanım durumunu kesin olarak belirleyen bilimsel verilere dayalı, önceki zirai bilirkişi raporunu da irdeleyen ve sınırındaki taşınmazlarla mukayese edilecek şekilde ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı.

HMK'nın 290/2. maddesi uyarınca birlikte keşfe götürülecek bir fotoğrafçı aracılığıyla raporlarda belirtilen hususların somutlaştırılması için, taşınmazlar ve çevresini tüm yönleriyle gösterecek şekilde taşınmaz ve çevresinin yakın plan fotoğrafları çektirilip fotoğraflar üzerinde çekişmeli taşınmazlar kabaca işaretlettirilmeli, tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemece, eksik incelemeyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, davacı ... vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulüyle hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz edene iadesine,