Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/7211 K.2017/2882

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucunda, ... Köyü çalışma alanında bulunan 106 ada ... parsel sayılı ....767,54 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine, miras sebebiyle gelen hakka, taksime ve harici satışa dayanılarak fındık bahçesi vasfıyla davalı ... adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacı ..., çekişmeli taşınmazın tapu kaydı kapsamında kaldığını, mütegayyip eşhastan ve ermeni milletinden metruken Hazineye intikal ettiğini, zilyetlikle iktisabının mümkün bulunmadığını ileri sürerek tapu kapsamındaki ....450,00 metrekarelik kısmının ... adına tescili amacıyla tapu iptali ve tescil davası açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın kabulü ile çekişmeli 106 ada ... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptaline, fen bilirkişi raporunda (A) harfiyle gösterilen ....898,58 metrekarelik kısmın davacı ... adına, kalan kısmın ise davalı adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı ... vekili tarafından yasal süresi içerisinde temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli 106 ada ... parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişisi raporunda (A) harfiyle gösterilen ....898,58 metrekarelik kısmı ile güneydeki dava dışı 106 ada ... parsel sayılı mezarlık vasfındaki taşınmazın tamamının davacı Hazinenin dayandığı Haziran 1938 tarih ve 46 sayılı tapu kaydının kapsamında kaldığı, tapuda kayıtlı emvali metrukenin zilyetlikle iktisabının mümkün olmadığı kabul edilmek ve tapu kaydındaki miktara da itibar edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de, yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hüküm kurmaya elverişli değildir.

Yerel Mahkemece, davacı Hazinenin dayandığı tapu kaydının eki olan haritanın fenni sıhhate haiz olup olmadığı ve zemine uygulanma kabiliyetinin bulunup bulunmadığı hususu yeterince araştırılmamış, bu hususlarda fen bilirkişisinden ayrıntılı ve denetlemeye elverişli rapor aldırılmamıştır.

Ayrıca, yapılan keşifte dinlenen yerel bilirkişiler ve tanıklardan davacı Hazinenin dayandığı tapu kaydının sınırları tek tek ve ayrıntılı şekilde sorulmamış, çekişmeli taşınmazın güneyinde yeralan 106 ada ... parsel sayılı mezarlığın davacı Hazinenin dayandığı tapu kaydının tesisinde yeralıp almadığı ve çekişmeli taşınmazla bir bütün olup olmadığı üzerinde durulmamış, dayanak tapu kaydının sınırlarında yeralan yollar ile taşınmazların sabit sınır niteliğinde olup olmadıkları hususları tartışılmamıştır.

Eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz.

Doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle, davacı Hazinenin dayandığı tapu kaydının oluşumuna en yakın tarihli hava ve uydu fotoğrafları ile memleket haritaları ilgili kurumlardan temin edilerek dosya tamamlandıktan sonra, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik mahalli bilirkişi heyeti ve taraf tanıkları ile üç harita mühendisi bilirkişiden oluşacak bilirkişi heyeti huzuruyla mahallinde yeniden keşif yapılmalı, keşif sırasında öncelikle,

uzman harita mühendisi bilirkişiler eliyle davacı Hazinenin dayandığı tapu kaydının haritası kenar ölçülerinden de yararlanılmak suretiyle zemine uygulanarak tapu kaydının kapsamı 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun .../A maddesi uyarınca haritasına göre belirlenmeye çalışılmalı, tapu kaydının haritasının fenni sıhhate haiz olmaması ve zemine uygulanamaması durumunda ise, davacı Hazinenin dayandığı tapu kaydının ihdasından itibaren tüm tedavülleriyle birlikte keşifte okunup sınırlarının yerel bilirkişilerce zeminde tek tek gösterilmesi istenilmeli,

yerel bilirkişilerden güneyde bulunan 106 ada ... parsel sayılı mezarlığın dayanak tapu kaydının tesisinde yeralıp almadığı, bu taşınmaz ile dava konusu taşınmazın önceden bir bütün oluşturup oluşturmadığı, ne zamandan beridir mezarlık olarak kullanıldığı, mezarlık yapılmadan önce kim tarafından ve ne şekilde kullanıldığı, dayanak tapu kaydında taşınmazın sınırları olarak gösterilen ... oğlu ..., ... ve ... işgalindeki tarla ile yolların sabit sınır niteliğinde olup olmadıkları, 106 ada ... ve ... parsel sayılı taşınmazlar arasından önceden herhangi bir yol geçip geçmediği, yol geçmekte ise güzergahının neresi olduğu,

dayanak tapu kaydında doğu sınır olarak gösterilen yolun anılan yol mu yoksa 106 ada ... parselin doğusundan geçen halihazırda mevcut olan yol mu olduğu hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişilerin gösteremediği sınırlar veya cevap veremediği hususlar için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, harita mühendisi bilirkişilerce yerel bilirkişi ve tanıkların gösterdiği sınırlar ve noktalar haritasında işaret ettirilmeli, yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli,

harita mühendisi bilirkişilere uygulanan tapu kaydının kapsadığı alanı gösterir ve keşfi takibe imkan verir ayrıntılı kroki düzenlettirilmeli, dayanak tapu kaydının haritasının zemine uygulanamaması ve tapu kaydında yazılı hudutların sabit olmaması halinde tapu kaydının miktarına değer verilerek kapsamının belirleneceği, bunun dışındaki hallerde ise haritaya ve tapu kaydındaki sınırlara itibar edileceği hususları göz önüne alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.