Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/7554 K.2017/2909

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı, ... Beldesi çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmazın bir bölümü hakkında kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil istemiyle, 29.....2013 tarihinde dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, ... ... Kasabası ... Mevkiinde bulunan harita kadastro mühendisi ... ... ....06.2014 tarihli krokili raporunda (A) harfiyle görülen kırmızı kalemle çevrili ....358,68 metrekarelik kısmın davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; davacı lehine TMK'nın 713 ve Kadastro Kanunu'nun ... ve .... maddesindeki şartların oluştuğu gerekçesi ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de zorunlu hasım olan Büyükşehir Belediyesi davada yer almamış, çekişmeli taşınmazın bulunduğu bölgede kadastro tespit çalışmalarının hangi tarihte yapıldığı ve davaya konu taşınmaz bölümünün hangi sebeple tespit harici bırakıldığı hususu araştırılmamış, taşınmazın niteliğini ve kullanım durumunu belirlemede hava fotoğraflarından usulünce yararlanılmamış, ... kişilik ziraatçi bilirkişi kurulundan taşınmazın niteliğini belirtir ayrıntılı rapor alınmamış,

davacı tarafın kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile kazanabileceği taşınmaz miktarı üzerinde durulmamıştır. Dava, TMK'nın 713/..., 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun ... ve .... maddelerine dayalı tescil isteğine ilişkindir. TMK'nın 713/.... maddesi uyarınca bu nitelikteki davalarda Hazineye ve ilgili kamu tüzel kişiliğine husumet yöneltilmesi gerekmektedir. Somut olayda dava Hazine ve Kamu Tüzel Kişiliği olarak da ... hasım gösterilerek açılmış, Ancak.

6360 sayılı Kanun'un .... maddesi gereğince çekişmeli taşınmazın bulunduğu ... Büyükşehir Belediyesi'nin sınırları il mülki sınırları olarak belirlenmiş, büyükşehir belediyesi olan illere bağlı ilçelerin mülki sınırları içerisinde yer alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılmış, köyler mahalle olarak, belde belediyeleri ise belde ismiyle tek mahalle olarak bağlı bulundukları ilçenin belediyesine katılmıştır.

Taraf teşkili dava şartlarından olup, bu şart sağlanmadan davanın esasına girilemez. Hal böyle olunca, öncelikle ...

Büyükşehir Belediye Başkanlığı'na husumet yaygınlaştırılıp dava dilekçesi ve duruşma günü yöntemine uygun şekilde tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmalı bundan sonra Kadastro Müdürlüğü'nden taşınmazın bulunduğu bölgede kadastro tespit çalışmalarının hangi tarihte yapıldığı ve davaya konu taşınmaz bölümünün hangi sebeple tespit harici bırakıldığı hususu sorulmalı, dava tarihinden geriye doğru ...-...-... yıl öncesine ait dava konusu taşınmazın bulunduğu yere ilişkin stereoskopik hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı'ndan tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilerek dosya arasına konulmalıdır.

Bundan sonra, fen bilirkişi ve üçlü ziraat mühendisi kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalı, keşif sırasında dinlenilecek davada yararı bulunmayan yerel bilirkişiler ve taraf tanıklarından taşınmazların öncesinin ne olduğu, taşınmazlar üzerinde zilyetliğin bulunup bulunmadığı, varsa hangi tarihte ve ne zaman başladığı, zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden kime, nasıl intikal ettiği, taşınmazlarda imar-ihyaya ne zaman başlanılıp tamamlandığı,

tamamlandığı tarihten dava tarihine kadar Kadastro Kanunu'nun .... maddesinde belirtilen sürenin geçip geçmediği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, dinlenen bilirkişi ve tanık beyanlarında çelişki doğduğu takdirde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeye çalışılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, hava fotoğrafı incelemesi konusunda uzman jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiye stereoskopik yöntemle yaptırılmalı, ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların eğimi, niteliği, toprak yapısı, bitki örtüsü,

taşınmazın imar-ihyasının hangi tarihte başlanıp tamamlandığı, ekonomik amaca uygun zilyetliğin hangi tarihten beri ve hangi tasarruflar ile sürdürüldüğü ve kullanım durumunu kesin olarak belirleyen bilimsel verilere dayalı, önceki ziraatçi bilirkişi raporunu da irdeleyen ve sınırındaki taşınmazlarla mukayese edilecek şekilde ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı.

HMK'nın 290/.... maddesi uyarınca birlikte keşfe götürülecek bir fotoğrafçı aracılığıyla raporlarda belirtilen hususların somutlaştırılması için, taşınmazlar ve çevresini tüm yönleriyle gösterecek şekilde taşınmaz ve çevresinin yakın plan fotoğrafları çektirilip fotoğraflar üzerinde çekişmeli taşınmaz kabaca işaretlettirilmeli, davacı tarafın kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile kazanabileceği taşınmaz miktarı üzerinde durulmalı, tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.