Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/846 K.2015/16320

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; “tespit tarihinden geriye doğru 20-30 yıl öncesine ait ve iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının merciinden getirilerek jeodezi uzmanı marifetiyle üç boyutlu olarak incelenmesi suretiyle taşınmazın niteliğinin ve ne zaman kullanılmaya başladığının belirlenmesi, ziraat mühendisi bilirkişiden taşınmazın bugünkü hali ve tespit tarihi itibari ile niteliği konusunda bilimsel içerikli ve kapsamlı rapor alınması,

komşu taşınmaz kadastro tutanakları ve dayanakları getirilerek revizyon gören kayıtların teknik, yerel bilirkişi ve tanıklar aracılığıyla uygulanarak çekişmeli taşınmaz yönünü ne ve kim okuduğu üzerinde durulması ve çekişmeli taşınmazın 5403 sayılı Yasa uyarınca niteliğinin tespiti ile Kadastro Kanunu 14. maddesinde belirtilen senetsizden kazanılabilecek taşınmaz miktarları dikkate alınarak hüküm kurulması” gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın reddine, karar verilmiş; hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine mahkemece 29.08.2014 tarih 2012/201 Esas, 2013/772 Karar sayılı ek karar ile temyiz isteminin süre yönünden reddine karar verilmiş; verilen ek karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Mahkemece, ek karar ile, davacının yasal temyiz süresi geçtikten sonra hükmü temyiz ettiği gerekçesi ile temyiz isteminin reddine karar verilmişse de; davacı vekiline gerekçeli karar tebliği, aynı konutta oturan kayınbabası imzasına yapılmış olup; muhatap kişinin avukat olması nedeniyle işyeri adresinde bulunmama gerekçesi yazılarak yetkili müsdahdemine tebliğ yapılması gerektiği halde bu husus yerine getirilmeden ve tebliğ belgesine yazılmadan tebliğ yapılması usul ve yasaya aykırıdır. Hal böyle olunca mahkemenin temyiz isteminin reddine dair ek kararı isabetsiz olup, ek kararın bozularak kaldırılmasına,

2- Mahkemece, çekişmeli taşınmaz hakkında davacı lehine zilyetlikle kazanım koşulları oluşmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmüne uyulan Yargıtay bozma ilamında " tespit tarihinden geriye doğru 20-30 yıl öncesine ait ve iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının merciinden getirilerek jeodezi uzmanı marifetiyle üç boyutlu olarak incelenmesi ve ziraat mühendisi bilirkişiden taşınmazın bugünkü hali ve tespit tarihi itibari ile niteliği konusunda bilimsel içerikli ve kapsamlı rapor alınması" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozmaya uyulmakla taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozmada işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmaza ait 1973 tarihli tek hava fotoğrafı uygulaması yaptırılmış, ziraat mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen raporda her ne kadar tarımsal kullanımın 13-15 yıl sürdüğü belirtilmişse de aynı rapor içeriğinde daha küçük alanlarda kadimden beri kullanım olduğu rapor edilmiş, mahkemece rapor içeriğindeki çelişki giderilmeden hükme esas alınmıştır. Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz.

Doğru sonuca ulaşabilmek için, çekişmeli taşınmazın bulunduğu yöre de 2000 yılında kadastro çalışmaları yapılmış olup, davacı kadastro öncesi zilyetliğe dayandığına göre 1980 yılından hemen öncesi tarihlere ilişkin hava fotoğrafları bulunup bulunmadığı araştırılarak bulunması halinde getirtilip dosya tamamlandıktan sonra taşınmazın bulunduğu yerde mahkemece usulünce belirlenecek yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları,

ziraat mühendisi ile jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi kurulundan oluşacak bilirkişi kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalı, keşifte taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri, ne suretle kullanıldığı, davacı tarafından kullanıldığı iddia edilen bölümün niteliği ve sürdürüldüğü iddia olunan zilyetliğin ekonomik amaca uygun olup olmadığı hususlarında yerel bilirkişi ve tanıklardan maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı;

yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve dayanakları ile denetlenmeli, beyanlar arasındaki çelişkiler, gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeli; ziraat mühendisi bilirkişinin 19.04.2013 tarihli raporunda da taşınmazın geneline ilişkin olarak 12-13 yıllık kullanım bulunduğu,

çekişmeli taşınmaz içerisinde bulunan lokal alanlar da ise daha uzun süre kullanım bulunduğu açıklanmış olmasına göre bu bölümler kroki ve uydu fotoğrafları üzerinde fen bilirkişi tarafından gösterilmeli, bu bölümlere ilişkin olarak zilyetlikle kazanım koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği de nazara alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemece bu yönler göz ardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz edene iadesine,