Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/9373 K.2015/10718

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında Yukarı B. Köyü çalışma alanında bulunan 101 ada 43, 45, 47, 70, 71, 90, 102 ada 47, 53, 123, 127, 193, 194, 195, 65, 68, 72, 90, 145, 79, 81, 132, 34, 103, 104, 120,86, 177, 174, 187 ve 89 parsel sayılı sırasıyla 22.600.00, 11.900.00, 15.250.00, 75.850.00, 168.050.00, 85.450.00, 8.800.00, 16.800.00, 4.450.00, 33.700.00.

8.000.00, 176.800.00, 43.100.00, 7.200.00, 3.200.00, 9.550.00, 17.400.00, 17.500.00, 26.500.00, 21.700.00, 38.700.00, 8.050.00, 38.400.00, 24.500.00, 5.700.00, 57.050.00, 6.800.00, 82.500.00, 15.500.00 ve 16.100.00 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar kadastro komisyonu tarafından mera niteliği ile orta malı olarak sınırlandırılmıştır. Davacı Aziz irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 101 ada 47 ve 70 parsellere, davacı A..

Y.. vergi kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 47 parsele, davacı Ö.. A.. kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 53 parsele,davacılar Adil ve F.. O.. kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 123, 127, 65, 68 ve 72 parsellere, davacı Ahmet kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 193, 194 ve 195 parsellere, davacı A..

T.. irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 101 ada 71 ve 90 parsellere, davacı Sevdin irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 90 parsele, davacı Sıracettin kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 145 parsele, davacı S.. S.. kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 187, 132, 81 ve 79 parsellere, davacı R..

A.. kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 34 parsele, davacı Bedih, Memo ve Şerif irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 103 parsele, davacı Arif Salan kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 101 ada 43 ve 45 parsele, davacı A..

K.. irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 104 ve 120 parsellere, davacılar Mikail ve Muhubet irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 86 ve 177 parsellere, davacılar Mehmet Atan ve Ö.. A.. kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 174 parsele, davacı Muhabet Sak ise irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle 102 ada 89 parsel sayılı taşınmaza yönelik olarak dava açmıştır.

Yargılama sırasında Çerkez Salan miras yoluyla gelen hakka dayanarak 101 ada 43 ve 45 parsel yönünden açılan davaya katılmıştır. Mahkemece dava dosyaları birleştirilerek ve özetle “..aynı kayda dayanan ve itirazlı olan

taşınmazlara ait davaların birleştirilmesi, usulüne uygun mera araştırması yapılması ve dayanak kayıt ve belgelerin yeterince yerine uygulanması ..” gereklerine değinen bozma ilamlarına uyularak yapılan yargılama sonunda 1993/322, 1995/112, 1993/144, 1994/79, 1993/244, 1995/76, 1994/35, 1994/72, 1995/74, 1994/31, 1995/75, 1995/72, 1994/78, 1995/77, 1994/36, 1994/34 ve 1993/263 Esas sayılı dava dosyaları yönünden davanın kısmen kabulüne, 102 ada 86, 177, 53, 90, 174, 92, 93, 68, 72, 79, 81, 187, 47, 54, 55, 56 ve 89, 101 ada 47, 70, 71 ve 90, 102 ada 123, 127, 195, 193, 120, 166, 25, 26, 145, 103, 132 ve 46, 101 ada 33,

49 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın reddine, taşınmazların mera olarak sınırlandırılarak özel siciline kaydına, 102 ada 43, 45, 104, 49, 101 ada 24 ve 25 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın kabulü ile 102 ada 43 parsel sayılı taşınmazın davacı M.. P.. adına, 102 ada 45 parsel sayılı taşınmazın Şiro mirasçıları adına payları oranında, 102 ada 104 ve 49 parsel sayılı taşınmazların İ..

S.. mirasçıları adına payları oranında, 101 ada 25 parsel sayılı taşınmazın davacı Aziz mirasçıları adına payları oranında, 101 ada 24 parsel sayılı taşınmazın davacı Arif mirasçıları adına payları oranında tapuya tesciline, 1993/322 Esas sayılı dava dosyası ile birleşen 1990/159, 1990/172, 1990/184, 1991/30, 1991/34, 1990/146 1991/21, 1990/164, 1990/155 ve 1990/156 Esas sayılı dava dosyaları yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş; hüküm, davacı S..

S.., davalı Hazine temsilcisi ve davacı Abdülcelil ve arkadaşları tarafından temyiz edilmiştir.

1- Hükmü temyiz yetkisi kural olarak davanın taraflarına aittir. Temyiz eden Ercan davada taraf olmadığı gibi usulüne uygun olarak açılan davaya da katılmamıştır. Belirtilen nedenle hükmü temyizde hukuki yararı bulunmadığından Ercan Sak'ın temyiz inceleme isteminin REDDİNE,

2- Davacı S.. S.., davacı Abdülcelil Tül, Z.. S.., Şerif Pay, M.. A.., Ö.. A.., İ.. T.., M.. S.., İ.. A.. ve V.. P.. ile davalı Hazine temsilcisinin temyiz itirazlarına gelince.

Kadastro hakimi hukuka uygun ve infazı mümkün sicil oluşturmakla yükümlü olup bir davada birden fazla istemle dava açılması halinde mahkemece davaya konu edilen istemlerin tümü yönünden olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi gerektiği kuşkusuz olduğu gibi mahkemenin talepten fazlaya veya başka bir şeye de hükmetmesine de olanak yoktur.

Somut olayda; dava konusu taşınmazlar kadastro komisyonu tarafından mera niteliği ile tespit edilmiş, davacı bir kısım gerçek kişiler dilekçelerinde yazılı hukuki sebeplere dayanarak dava açmışlar, öncesinde mahkemece her dosya üzerinden ayrı ayrı yapılan yargılama sonunda davaların kabul ya da reddine dair verilen mahkeme kararlarının bozulması üzerine bu kez dava dosyaları birleştirilerek yargılamaya devam edilmiştir. Buna göre ;

a) Mahkemece birleştirilen dava dosyalarında dava konusu edilen ve tutanak asılları bu dosyalar içinde bulunan çekişmeli 101 ada 43, 45, 102 ada 34, 65 ve 194 parsel sayılı taşınmazlar yönünden hüküm yerinde olumlu veya olumsuz bir karar verilmemesi,

b) Mahkemece, gerek esas, gerekse birleştirilmesine karar verilen dava dosyalarında dava edilmedikleri halde 102 ada 92, 93, 54, 55, 56, 166, 25, 26, 46, 43, 45, 49, 101 ada 33, 49, 24, 25 parseller ile 493 ve 508 parsel sayılı taşınmazlar hakkında da hüküm kurulmak suretiyle talepten fazlaya karar verilmesi,

c) Ayrıca davacı Ahmet 102 ada 195 parsele yönelik olarak açtığı davada Mahkemenin 1990/192, 1992/399 Esas-Karar sayılı önceki ilamı ile taşınmazın davacı Ahmet Alan adına tesciline karar verilmiş, verilen bu karar davalılar Hazine ve Köy Tüzel Kişiliği tarafından temyiz edilmemiş olmakla bu parsel yönünden önceki günlü hüküm kesinleştiği, bozma ilamı da bu taşınmaza yönelik olmadığı halde yeniden ve kesinleşen hüküm ile çelişki oluşturacak nitelikte taşınmazın mera olarak sınırlandırılmasına karar verilmesi; Mahkemenin 1990/167 Esas sayılı dosyasında davalı olan 102 ada 166 parsel yönünden 1990/167, 1991/440 Esas-Karar sayılı hükümde, taşınmazın davacılar Mikail ve Muhbet

Sak adlarına tesciline dair verilen kararın Yargıtay 17. Hukuk Dairesi tarafından onanarak 30.03.1993 tarihinde kesinleştiği bildirilmesine rağmen eldeki dosyada dava konusu edilmeyen bu taşınmazın mera olarak sınırlandırılmasına karar verilmesi; yine esas ve birleşen dosyalarda dava konusu edilmeyen ancak Mahkemenin 1990/152 Esas sayılı dava dosyasında çekişmeli olan 102 ada 49 parsel sayılı taşınmaz yönünden 1990/152, 1992/133 Esas-Karar sayılı ilamla taşınmazın mera olarak sınırlandırılmasına karar verilmiş ve bu karar temyiz edilmeksizin kesinleşmiş olduğu bildirilmesine rağmen yeniden hüküm kurularak bu taşınmazın İ.. S.. mirasçıları adına tesciline karar verilmesi yerinde değildir.

d) Çekişmeli 101 ada 47, 70, 71, 90, 102 ada 47, 53, 123, 127, 193, 68, 72, 90, 145, 79, 81, 132, 103, 104, 120, 86, 177, 174, 187 ve 89 parsel sayılı taşınmazlar yönünden ise. Mahkemece çekişmeli 102 ada 104 parsel hariç diğer taşınmazların kamu malı niteliğinde mera olduğu, 102 ada 104 parsel sayılı taşınmaz üzerinde ise İ..

S.. yararına zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçe gösterilerek karar verilmiş ise de yapılan inceleme ve araştırma hüküm vermeye yeterli değildir.

Mahkemece komisyonca mera olarak tespitine karar verilen taşınmazların tespitlerine esas alınan genel mera kayıtlarının revizyon gördüğü tüm taşınmazları komşuları ile birlikte gösterir, söz konusu taşınmazlardan davalı olanlar ile hakkında hüküm verilip kesinleşenleri ayrı ayrı birleşik pafta üzerinde gösterir denetime elverişli ve ayrıntılı teknik bilirkişi raporu düzenlettirilmemiş, çekişmeli taşınmazları bölümler halinde gösterir yetersiz teknik bilirkişi raporu ile yetinilmiştir.

Öte yandan taşınmazların tespitlerine esas alınan genel mera kayıtlarının dayanağı harita, bilgi ve belgelerin olup olmadığı detaylı şekilde araştırılmadığı gibi her taşınmaza yönelik ayrı ayrı gözlem yapılmadığından tarla ve mera olarak kullanıldığı bildirilen taşınmazlar belirlenememiş, taşınmazların öncesinde ne olduğu, kim tarafından ne zamandan beri kullanıldığı yönünde maddi olaylara dayalı bilgi alınmak suretiyle usulüne uygun mera ve zilyetlik araştırması yapılmamış, bu yönüyle bozma gerekleri de tam olarak yerine getirilmemiştir.

O halde doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle çekişmeli taşınmazların tespitlerine esas alınan 109 ve 110 sayılı genel mera kayıtlarının dayanağı harita, bilgi ve belgelerin olup olmadığı sorulmalı, çekişmeli taşınmazların tespitlerine esas alınan vergi kayıtlarının revizyon gördüğü taşınmazların tümü belirlenmeli, revizyon gören taşınmazlardan bu dosya haricinde davası halen devam eden taşınmaz bulunup bulunmadığı araştırılarak varsa dosyaların birleştirilmesi gerektiği düşünülmeli, sonrasında mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan komşu köylerden seçilecek yerel bilirkişilerle;

aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları fen bilirkişisi ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu huzuruyla keşif yapılmalıdır.

Keşifte nizalı taşınmazların öncesinin ne olduğu, mera olup olmadığı, bilinen ilk zilyedinin kim olduğu, ne sıfatla kullanıldığı, kimden kime nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, davaya konu bölümler ile dava dışı olan veya hakkında verilen önceki günlü hükümleri kesinleşen taşınmazların birbirinden ne şekilde ayrıldığı, arada ayırıcı nitelikte doğal ya da yapay unsur bulunup bulunmadığı araştırılarak bu hususlarda yerel bilirkişi ve tanıklardan maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve dayanakları ile denetlenmeli;

beyanlar arasındaki çelişkiler, gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeli.

3 kişilik ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan taşınmazların tarımsal niteliğini bildiren, komşu parsellerle karşılaştırmalı biçimde toprak yapısı, eğimi, bitki deseni ve gerek dava yoluyla, gerekse itirazsız kesinleşen dava dışı taşınmazlardan nasıl ayrıldığını açıklayan, taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş ve sınırları işaretlenen fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalı, fen bilirkişisine keşif ve uygulamayı

denetlemeye elverişli, taşınmazların tespitlerine esas alınan vergi kayıtlarının revizyon gördüğü tüm taşınmazları komşuları ile birlikte gösterir, söz konusu taşınmazlar içinde davalı olanları ayrı renkle, hakkında hüküm verilip kesinleşenleri ayrı renklerle aynı ve birleşik pafta üzerinde gösterir ayrıntılı rapor ve harita düzenlettirilmeli; her davacı açısından ayrı ayrı denetime elverişli şekilde belgesiz araştırması yapılmalı, bundan sonra kesinleşen yönler de gözetilmek suretiyle tüm deliller birlikte incelenerek sonucuna göre hüküm tesis edilmelidir.