Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/10407 K.2019/4636

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ... İlçesi Şekersu Mahallesi çalışma alanında bulunan 101 ada 599 parsel sayılı 46.352.746,40 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, kamu orta malı niteliğinde yaylak olarak sınırlandırılmış ve özel siciline tescil edilmiştir. Kadastro tespitinin kesinleşmesinden sonra taşınmazın kısmen ifraz edilerek tahsis amacının değiştirilmesi ile geriye kalan 46.340.905,37 metrekarelik bölüm yine “yaylak” vasfı ile 101 ada 611 parsel olarak özel siciline tescil edilmiştir.

Davacı ..., satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, çekişmeli 101 ada 611 parsel sayılı taşınmazın bir bölümünün tapu kaydının iptali ve adına tescili istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli taşınmazın fen bilirkişi raporunda kırmızı kalemle çizilen 14.317,80 metrekarelik bölümünün tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastrodan önceki nedenlere dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. Mahkemece, çekişmeli taşınmazda fen bilirkişisinin krokide kırmızı kalemle gösterdiği bölümünün çayır olarak kullanıldığı ve bu bölümde davacı yararına zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de, yapılan araştırma ve inceleme karar için yeterli bulunmamaktadır.

Çekişmeli taşınmaz tapuda “yaylak” vasfı ile kayıtlı olup bu nitelikteki taşınmaza karşı açılan davalarda, 30.03.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6360 sayılı Kanun gereğince çekişmeli taşınmazın sınırları içinde bulunduğu büyükşehir belediye başkanlığının da davalı olarak yer alması gerekir. Somut olayda, ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı davaya dahil edilmeden yargılamaya devam edilerek hüküm kurulmuş ve taraf teşkili eksik bırakılmıştır.

Öte yandan, mahkemece taşınmazın niteliği ile ilgili olarak usulüne uygun yaylak araştırması yapılmamış, bu kapsamda taşınmazın geçmişteki niteliğini, kullanım şeklini ve sınırlarını belirleme bakımından en önemli yöntem olan hava fotoğraflarından yararlanılmamış, komşu köyler halkından mahalli bilirkişi dinlenmemiş, ziraatçı bilirkişinin çekişmeli taşınmaz bölümünün vasfını ve yaylaktan ne şekilde ayrıldığını açık şekilde ortaya koyma bakımından yetersiz raporuna dayalı olarak karar verilmiştir.

Taraf teşkili sağlanmadan ve bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile karar verilemez.

Hal böyle olunca sağlıklı sonuca varılabilmesi için mahkemece öncelikle, ...

Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nı davaya dahil etmek üzere davacı tarafa süre verilmeli, taraf teşkilinin sağlanması halinde, dahili davalıya davaya ilişkin savunmasını ve delillerini sunması bakımından imkan tanınmalı, çekişmeli taşınmazın öncesinde tahsisli yaylak olup olmadığı ilgili mercilerden sorulup araştırılmalı ve çekişmeli taşınmazın tespit tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait üç farklı tarihli hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı’ndan getirtilerek dosyaya konulmalı, daha sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen,

davada yararı bulunmayan ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle, aynı yönteme göre tespit edilecek taraf tanıkları ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu, jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişi ile teknik fen bilirkişisi hazır olduğu halde keşif icra edilmeli ve bu keşifte mahalli bilirkişi ve tanıklardan, hükme esas alınan fen bilirkişisi raporunda kırmızı kalem ile gösterilen bölümün kim tarafından, hangi tarihten beri ve ne şekilde kullanıldığı, öncesinin yaylak olup olmadığı,

yaylaktan ne şekilde ayrıldığı hususlarında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık beyanlarının çelişmesi halinde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişkiler giderilmeye çalışılmalı; çekişmeli taşınmaz bölümünün görüntüsü ve yaylak ile ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı hususlarındaki hakim gözlemi keşif tutanağına aynen yansıtılmalı; teknik bilirkişiye, keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli; ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan, çekişmeli taşınmaz bölümünün değişik yönlerden çekilmiş fotoğraflarının da yer aldığı,

taşınmazı komşu parsellerle birlikte ele alan, taşınmazın önceki ve mevcut niteliğini, ne kadar süreden beri hangi vasıfla kullanıldığını, yaylak ile ayırıcı unsur bulunup bulunmadığını açıklayan ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; hava fotoğrafları jeodezi ve fotogrametri uzmanı olan harita mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek, çekişmeli taşınmaz bölümünün geçmişteki niteliği, yaylak olarak kullanılıp kullanılmadığı, sınırlarının belirgin olup olmadığı hususlarında rapor alınmalı; sonrasında yaylak bütünlüğünü bozacak şekilde karar verilemeyeceği gözetilerek, tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle bir karar verilmelidir.